2 Kasım 2026, PazartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Bugün uzayda, Sıradaki fırlatma: Electron fırlatması: The Sea God Surveys (iQPS Launch 9)2 Kasım 2026, 19:41

2026-2027 uzay görevleri takvimi

Önümüzdeki on dört ay, uzay araştırmalarında son yılların en yoğun dönemlerinden biri olacak. 2026'nın son haftalarında iki Avrupa aracı hedefine varıyor: BepiColombo Merkür'ün yörüngesine giriyor, Hera da DART'ın çarptığı asteroide ulaşıyor. 2027'de ise NASA'nın astronotlu Artemis programı Ay iniş araçlarını ilk kez Dünya yörüngesinde deneyecek, Türkiye ilk Ay aracı AYAP-1'i fırlatacak ve 2 Ağustos'ta tam evresi altı dakikayı aşan bir Güneş tutulması yaşanacak. Bu sayfada 30 Ekim 2026'dan 2027 sonuna kadar planlanan önemli görevleri ve gökyüzü olaylarını dönemlere ayırarak topladık. Her tarih, görevi yürüten kurumun (NASA, ESA, JAXA, CNSA, Türkiye Uzay Ajansı, Roketsan gibi) kendi açıkladığı en güncel takvime dayanıyor. Kesin günü açıklanmamış görevlerde kurumun kullandığı ifadeyi aynen aktardık: "planlanan", "en erken" ya da yalnızca yıl. Uzay takvimleri sık sık kayar; buradaki tarihleri kesin randevu olarak değil, bugünkü plan olarak okuyun.

Ekim sonu – Aralık 2026: Merkür'e ve asteroide varış

Yılın son iki ayı, yıllardır yolda olan araçların hedeflerine vardığı aylar. Avrupa Uzay Ajansı'nın iki görevi aynı haftalarda kritik manevralar yapacak; NASA'nın iki aracı da Dünya'nın yakınından geçip hız kazanacak.

TarihGörevKurumNe yapacak?
Kasım 2026HeraESADART'ın 2022'de çarptığı Dimorphos ve ana asteroit Didymos'a, ilk plandan bir ay erken varacak. Çarpmanın açtığı krateri ölçecek ve asteroidin kütlesini belirleyecek.
Kasım 2026ESCAPADENASAİkiz araçlar Lagrange noktası L2 çevresindeki döngüyü bitirip Dünya'nın yakınından geçecek. Bu geçişle kazandıkları hız onları Mars yoluna sokacak.
21 Kasım 2026BepiColomboESA / JAXASekiz yıllık yolculuğun sonunda Merkür'ün yörüngesine girecek. Merkür'ün çevresinde aynı anda iki araçla çalışan ilk görev olacak.
9–10 Aralık 2026BepiColombo: MPO ve Mio ayrılıyorESA / JAXAAvrupa'nın gezegen yörünge aracı MPO ile Japonya'nın manyetosfer aracı Mio birbirinden ayrılıp kendi yörüngelerine geçecek.
Aralık 2026Europa ClipperNASADünya'nın yaklaşık 3.200 kilometre yakınından geçerek ikinci ve son kütleçekim desteğini alacak. Böylece Nisan 2030'da Jüpiter'e ulaşacak hızı kazanacak.
24 Aralık 2026Solar OrbiterESAVenüs'ün yakınından geçecek ve yörünge eğimini 24 dereceye çıkaracak. Böylece Güneş'in kutuplarını daha dik bir açıdan gözleyeceği "yüksek enlem" evresi başlayacak.
Planlanan: 2026 sonuGriffin-1NASA / AstroboticAy'ın güney kutbundaki Nobile Krateri'ne 500 kilogramı aşkın yük indirecek. Yükler arasında gelecekteki Ay araçlarına deneyim kazandıracak FLIP gezgini de var.

2027'nin ilk çeyreği (Ocak – Mart): Türkiye Ay'a yola çıkıyor

Yeni yılın ilk aylarında Türkiye açısından en önemli gelişme AYAP-1. Türkiye Uzay Ajansı'nın Eylül 2026 açıklamasına göre yaklaşık 3,5 tonluk Ay Uzay Aracı'nın üretimi ve entegrasyonu bitti. Araç TUSAŞ'taki USET tesisinde çevresel testlerden geçiyor; ardından fırlatma için ABD'deki Kennedy Uzay Merkezi'ne gönderilecek. Ayrıntılar için AYAP-1 rehberimize bakabilirsiniz.

TarihGörevKurumNe yapacak?
Planlanan: 2027'nin ilk aylarıAYAP-1 (Ay Uzay Aracı) fırlatmaTürkiye Uzay AjansıTürkiye'nin ilk derin uzay aracı, yüzde 80'in üzerinde yerlilik oranıyla ve milli hibrit itki sistemiyle Ay yolculuğuna başlayacak.
Fırlatmadan yaklaşık iki ay sonraAYAP-1 Ay yörüngesindeTürkiye Uzay AjansıAy yüzeyinin 100 kilometre üstündeki kutupsal, dairesel yörüngeye yerleşecek. En az üç ay, araç iyi çalışırsa bir buçuk yıla kadar Güneş rüzgârını, yüzeydeki suyun oluşumunu, manyetik alanları ve radyasyonu ölçecek. Görevin sonunda kontrollü manevrayla Ay yüzeyine indirilecek.
Planlanan: 2027 başıIM-3NASA / Intuitive MachinesNova-C iniş aracı, Lunar Vertex deneyiyle Ay'daki parlak "girdap" desenlerini inceleyecek. Araçta ESA'nın ve Kore Astronomi ve Uzay Bilimleri Enstitüsü'nün yükleri de olacak (IM-3 hazırlıkları).
6 Şubat 2027Halkalı Güneş tutulmasıGökyüzü olayı (NASA hesapları)"Ateş çemberi" Güney Amerika'dan (Şili, Arjantin, Uruguay, Brezilya) Batı Afrika'ya (Fildişi Sahili, Gana, Togo, Benin, Nijerya) uzanan bir şeritte görülecek. Türkiye'den görünmüyor.
20–21 Şubat 2027Yarı gölge Ay tutulmasıGökyüzü olayı (NASA hesapları)Türkiye'den izlenebilecek. Tutulma gece 00.12 ile 04.13 (TSİ) arasında sürecek; en derin anında, saat 02.13'te dolunayın bir kenarı belirgin biçimde kararacak.

2027'nin ikinci çeyreği (Nisan – Haziran): Yeni bir gezegen avcısı

Bahar aylarında Avrupa yeni bir ötegezegen teleskobunu fırlatacak, BepiColombo da Merkür'deki asıl bilim görevine başlayacak. Uluslararası Uzay İstasyonu'nda ise mürettebat değişimi var.

TarihGörevKurumNe yapacak?
Planlanan: Nisan 2027PLATOESAAriane 6 ile Fransız Guyanası'ndan Güneş-Dünya L2 noktasına gönderilecek. 26 kameralı gözlemevi, Güneş benzeri yıldızların yaşanabilir bölgesine kadar uzanan yörüngelerdeki kayalık gezegenleri arayıp boyutlarını ölçecek.
Nisan 2027BepiColombo bilim evresiESA / JAXAYörüngelerine yerleşen iki araç Merkür'ün yüzeyini, iç yapısını ve manyetik alanını incelemeye başlayacak.
En erken: 2027 baharıCrew-14NASA / SpaceXNASA'dan Kayla Barron ve Chris Birch, JAXA'dan Makoto Suwa ve Roscosmos'tan Arutyun Kiviryan Crew Dragon ile ISS'e gidecek. Ekip uzun süreli bir bilim görevi yürütecek.

2027'nin üçüncü çeyreği (Temmuz – Eylül): Tutulma, Truva asteroitleri ve Mars

Yılın en hareketli dönemi. 2 Ağustos'taki tam Güneş tutulmasının tam tutulma şeridi Türkiye'den geçmiyor; ancak Türkiye'den parçalı tutulma olarak izlenebilecek. Tutulmayı güvenle izlemek için Güneş tutulmasına çıplak gözle bakılır mı? yazımızı mutlaka okuyun.

TarihGörevKurumNe yapacak?
En erken: 2027 ortasıSunRISENASAEkmek kızartma makinesi boyutundaki altı küçük uydu, Falcon Heavy ile ortak bir uçuşta yer eş zamanlı yörüngenin biraz üstüne çıkacak. Uydular birlikte dev bir radyo anteni gibi çalışıp Güneş fırtınalarının radyo patlamalarını izleyecek.
2 Ağustos 2027 (en büyük evre 13.07 TSİ)Tam Güneş tutulmasıGökyüzü olayı (NASA hesapları)Tam tutulma güney İspanya, Fas, Cezayir, Tunus, Libya, Mısır, Suudi Arabistan ve Yemen'den görülecek; tam evre en uzun yerde 6 dakika 23 saniye sürecek. Avrupa'nın çoğu ve Orta Doğu'dan parçalı tutulma olarak izlenebilecek (Türkiye'den görülecek tutulmalar).
11 Ağustos 2027Lucy: Eurybates ve QuetaNASAJüpiter'in Truva asteroitlerine yapılan ilk yakın geçiş. 64 kilometrelik Eurybates ile onun çevresinde dolanan 1 kilometrelik uydusu Queta incelenecek (Lucy Truva bölgesinde).
Eylül 2027Lucy: PolymeleNASALucy ikinci Truva asteroidi Polymele'nin yanından geçecek. Leucus (Nisan 2028) ve Orus (Kasım 2028) geçişleri bunu izleyecek.
Eylül 2027ESCAPADE Mars'taNASAİkiz araçlar Mars çevresinde geniş bir yakalama yörüngesine girecek. Yörüngeler daraltılıp eşlendikten sonra iki araç, Güneş'in Mars'ı nasıl yaşanmaz bir gezegene dönüştürdüğünü ve uzay havasının gezegeni anlık olarak nasıl etkilediğini inceleyecek.
En erken: Eylül 2027NEO SurveyorNASATehlikeli asteroit ve kuyruklu yıldızları bulmak için tasarlanan ilk kızılötesi uzay teleskobu, Falcon 9 ile fırlatılacak. Beş yılda 140 metreden büyük Dünya'ya yakın cisimlerin en az üçte ikisini bulması hedefleniyor (NEO Surveyor'ın güneşliği).

2027'nin son çeyreği (Ekim – Aralık): Asteroit örneği ve Ay'da su arayışı

Yılın sonunda Çin, Dünya'nın "yarı uydusu" sayılan bir asteroitten getirdiği örnekleri teslim almayı planlıyor. NASA'nın kaderi uzun süre belirsiz kalan Ay gezgini VIPER de güney kutbuna inmeye hazırlanıyor.

TarihGörevKurumNe yapacak?
Planlanan: 2027 sonuTianwen-2 dönüş kapsülüCNSATemmuz 2026'da ulaştığı 2016 HO3 (Kamoʻoalewa) asteroidinden aldığı örnekleri taşıyan kapsül Dünya'ya inecek. Ana araç ise 311P kuyruklu yıldızına doğru yoluna devam edecek.
Planlanan: 2027 sonuVIPERNASA / Blue Originİkinci Blue Moon MK1 iniş aracı VIPER'i güney kutbundaki Mons Mouton'a indirecek. Gezgin, 1 metrelik matkabıyla 100 gün boyunca su buzu arayacak. NASA teslimat seçeneğini ilk MK1 uçuşunun sonucuna göre kesinleştirecek.

2027 içinde, ayı henüz belli olmayanlar

Aşağıdaki görevler için kurumlar yalnızca yıl veriyor. Bunlar arasında takvimin en büyük olayı Artemis III. NASA'nın yeni planına göre Artemis III Ay'a inmeyecek; Dünya yörüngesinde, Ay iniş araçlarıyla buluşma ve kenetlenme provası yapacak (Artemis III'ün uçuş planı). Astronotların Ay'ın güney kutbuna ilk inişi 2028'de planlanan Artemis IV'e kaldı (2028 Ay inişindeki değişiklik).

TarihGörevKurumNe yapacak?
Planlanan: 2027Artemis IIINASA (ESA katkısıyla)Randy Bresnik, Luca Parmitano, Andre Douglas ve Frank Rubio, SLS ve Orion ile Dünya yörüngesine çıkacak. Orion önce Blue Origin'in, sonra SpaceX'in Starship iniş aracının deneme modeliyle kenetlenecek. Yaklaşık iki hafta sürecek görevde ilk kez bir ESA astronotu Artemis uçuşunda yer alıyor.
Planlanan: 2027Blue Moon MK1 (ilk uçuş)Blue Origin / NASABlue Origin'in robotik Ay iniş aracı ilk kez uçacak ve NASA'nın iki bilim yükünü güney kutbu bölgesine taşıyacak.
Planlanan: 2027Blue Ghost Mission 2Firefly Aerospace / NASAFirefly'ın ikinci iniş aracı bilim ve teknoloji yüklerini Ay'ın uzak yüzüne indirecek.
Planlanan: 2027IM-4Intuitive Machines / NASANova-C iniş aracı, güney kutbuna yakın Mons Mouton bölgesine bilim ve teknoloji yükleri götürecek.
Planlanan: 2027MMX Mars'a varışJAXA20 Ekim 2026'da H3 ile fırlatılan araç, yaklaşık bir yıllık yolculuktan sonra Mars'a varacak. Ardından Phobos çevresinde yörüngeye girip ay yüzeyinden örnek alacak; örnekler 2031'de Dünya'ya dönecek.
Planlanan: 2027ŞİMŞEK-1 ilk fırlatma testiRoketsanTürkiye'nin uydu fırlatma aracı ilk test uçuşunu yapacak. ŞİMŞEK-1, 400 kilogramlık yükü 550 kilometrelik alçak yörüngeye taşımak üzere tasarlanıyor (ŞİMŞEK-1 ve kalkış noktası sorusu).
2027 içindeİMECE-2 fırlatma hazırlıklarıTÜBİTAK UZAY2027 Yıllık Programı'na göre Yüksek Çözünürlüklü Takım Uydu projesindeki İMECE'nin ardılı İMECE-2'nin entegrasyonu, çevresel testleri ve fırlatma hazırlıkları tamamlanacak. İMECE-3'ün sistem entegrasyonu da sürecek.

Tarihi henüz açıklanmayanlar

Bazı merakla beklenen görevleri tabloya almadık, çünkü yürüten kurum güncel bir tarih vermiyor. Çin İnsanlı Uzay Ajansı, Ay'ın güney kutbunu hedefleyen Chang'e-7'nin bu yılki fırlatma penceresinde fırlatılamayacağını Ağustos 2026'da duyurdu; yeni tarih henüz açıklanmadı. Boeing'in insansız Starliner-1 uçuşunu NASA "inceleme altında" olarak gösteriyor (Starliner'ın son durumu). Roketsan, ŞİMŞEK fırlatıcıları için yurt içinde ve yurt dışında uzay fırlatma merkezlerinin kurulumunun sürdüğünü bildiriyor. Ancak tesislerin ne zaman faaliyete geçeceğine dair resmî bir tarih yok (Somali'deki uzay limanı hakkında bilinenler, Türkiye'nin uzay limanı nerede?). Türk Devletleri Teşkilatı üyelerinin ortak küp uydusu için Türkiye Uzay Ajansı'nın IAC 2026'da imzaladığı çerçeve anlaşması da iş birliğini ilerletiyor; fırlatma tarihi kesinleştiğinde takvime eklenecek (OTS-SAT). Türkiye'nin uzay programındaki genel tabloyu Milli Uzay Programı 2026 bilançosu yazımızda bulabilirsiniz.

2027'nin ötesine bakıldığında da takvim dolu. NASA, astronotlu Ay inişini yapacak Artemis IV'ü 2028'e planlıyor. Lucy 2028'de iki Truva asteroidini daha ziyaret edecek, Europa Clipper ise 2030'da Jüpiter yörüngesine girecek.

Takvim nasıl güncelleniyor?

Bu takvimdeki her tarih, görevi yürüten kurumun kendi duyurusuna dayanır. Bir kurum tarihi ertelediğinde ya da kesinleştirdiğinde tablo en güncel resmî bilgiye göre düzeltilir. Fırlatma gerçekleşen ya da olayı geride kalan kalemler zamanla listeden çıkarılır, yeni açıklanan görevler eklenir. "Planlanan" ve "en erken" ifadeleri, kurumun henüz kesin gün vermediğini gösterir. Fırlatmaları saat saat izlemek isterseniz fırlatma takvimimize, tutulmalar, meteor yağmurları ve gezegen buluşmaları için gökyüzü takvimimize bakabilirsiniz.

Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar