21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Mir roketi (Güney Kore): nasıl çalışır, ne zaman uçacak, özellikleri

Mir, Güney Kore Savunma Geliştirme Ajansı'nın askerî küçük uydular için geliştirdiği, denizden fırlatılan katı yakıtlı roketidir. Tam dört kademeli sürümünün ilk fırlatması 11/2026 itibarıyla henüz yapılmadı.

Durum
Geliştiriliyor
Üretici
Savunma Geliştirme Ajansı (ADD)
Ülke
Güney Kore
İlk uçuş
2022 (test uçuşları; tam sürümün ilk uçuşu bekleniyor)
Kademe
4
Alçak yörüngeye yük
500 kg (Launch Library 2 kaydı)
Yeniden kullanım
Yok (tek kullanımlık)

Mir, Güney Kore Savunma Geliştirme Ajansı'nın (Agency for Defense Development, ADD) geliştirdiği, üç katı yakıtlı kademe ile sıvı yakıtlı bir son kademeden oluşan küçük uydu fırlatma roketidir. Askerî amaçlı küçük gözlem uydularını "hızlı müdahale" mantığıyla, deniz üzerindeki bir fırlatma platformundan yörüngeye çıkarmak için tasarlanmıştır. 11/2026 itibarıyla roketin tam dört kademeli sürümü henüz uçmadı; bu sürümün ilk fırlatması 2026 içinde defalarca ertelendi.

Program 2021'de başladı. Launch Library 2 kaydına göre ad, Korece'de bir tür ejderhayı anlatan bir sözcüktür ve roket daha önce yalnızca "katı yakıtlı uzay fırlatma aracı" diye anılıyordu. Mir'in, sitedeki Mir uzay istasyonuyla bir ilgisi yoktur; yalnızca adı aynıdır. Güney Kore'nin sivil roketi, KARI'nin (Kore Havacılık Uzay Araştırma Enstitüsü) sıvı yakıtlı Nuri'sidir; Mir ise bunun savunma tarafındaki tamamlayıcısı olarak düşünülebilir.

Nasıl çalışır?

Mir'in temel fikri katı yakıtlı roket motorudur. Bu motorda yakıt ve yükseltgen karıştırılıp gövdenin içine kalıplanır; ateşlendiğinde yanma yakıtın yüzeyinden ilerler, sıcak gaz lüleden dışarı fışkırır ve roket ters yönde itki kazanır. Motor, sıvı yakıtlı bir roketin aksine kısılıp durdurulamaz, ancak yapısı basittir ve yakıt motorun içinde yıllarca bekleyebilir. Bu yüzden katı yakıtlı roketler, kısa sürede ve az hazırlıkla fırlatılması gereken görevler için uygundur. Mir'in "hızlı müdahale" amacı da buna dayanır: bir uydu eksildiğinde ya da bir bölgenin sık sık görüntülenmesi gerektiğinde roketi hazırda bekletip kısa sürede kaldırabilmek.

Roketin yapısı, 2026'daki planlanan tam sürüme göre dört kademelidir. İlk üç kademe katı yakıtlıdır; dördüncü kademe ise, kaynaklarda "itki sonrası kademe" (post-boost stage) denen sıvı yakıtlı bir üst kademedir. Katı motorların itkisini ayarlamak zor olduğu için, uyduyu tam istenen yörüngeye ve doğru hızla bırakacak hassas işi sıvı yakıtlı kademe yapar. Kademeli yapının nedeni, roket denklemidir: boşalan gövdeyi yörüngeye taşımak yerine atmak, kalan kütleyi daha yüksek hıza çıkarır. Alçak yörüngede kalabilmek için yatayda saniyede yaklaşık 7,8 kilometre hıza ulaşmak gerekir ve her kademe bu hıza katkı yapar.

Mir'in öne çıkan bir özelliği denizden fırlatılmasıdır. Roket, Jeju Adası'nın güneyindeki açık denizde duran bir fırlatma mavnasından (barge) kalkar. Denizden fırlatmanın genel avantajı, roketin yerleşim alanlarının üzerinden geçmeden farklı yönlere uçabilmesi ve kıyıdaki fırlatma alanlarına olan bağımlılığın azalmasıdır. Ancak katı yakıtlı bir roketin ateşlendikten sonra durdurulamayacağı da düşünülürse, denizdeki hazırlık ve emniyet önlemlerinin ne kadar kritik olduğu anlaşılır; 2026'daki ertelemelerin hem Haziran'daki hem Kasım'daki gerekçesi emniyetle ilgilidir (aşağıda).

Mir, yeniden kullanılmak üzere tasarlanmış bir roket değildir. Baktığım kaynaklarda kurtarma ya da iniş planı yok; yeniden kullanılabilir roketler daha çok sıvı yakıtlı sistemlerde görülür.

Teknik özellikler

ÖzellikDeğer
GeliştiriciSavunma Geliştirme Ajansı (ADD), Güney Kore
Kademe4 (üç katı yakıtlı kademe + sıvı yakıtlı son kademe)
Alçak Dünya yörüngesine yük500 kg (Launch Library 2 kaydı)
Fırlatma yeriJeju Adası'nın güneyinde denizde fırlatma mavnası
Yeniden kullanımYok
DurumGeliştirme; tam sürümün ilk fırlatması bekleniyor (11/2026)

Yükseklik, çap ve kalkış kütlesi gibi değerler doğrulayabildiğim kaynaklarda yer almadığı için tabloya konmadı. Alçak yörünge yükü için bazı kaynaklar 500 ile 700 kg arasında değerler veriyor; burada Launch Library 2'nin 500 kg değeri esas alındı. Vikipedi'nin derlediği sonraki hedeflere göre ADD, 2027'de bir ton, 2032'de ise 7 tona varan Güneş eşzamanlı yörünge kapasitesine ve yerdurağan geçiş yörüngesine 3,7 ton yük taşıyabilen daha büyük bir türev hedefliyor; bunlar henüz gerçekleşmemiş hedeflerdir ve bu rokette bugün için bir yerdurağan geçiş yörüngesi kapasitesi yoktur.

Uçuş geçmişi

Mir'in tam sürümü henüz uçmadı; program boyunca üç test uçuşu yapıldı. 30 Mart 2022 ve 30 Aralık 2022'de ADD, roketin parçalarını sınadığı iki alt yörünge uçuşu yaptı; ikisi de başarılı olarak duyuruldu. Üçüncü test, 4 Aralık 2023'te Jeju Adası yakınlarındaki mavnadan yapıldı ve programın ilk yörüngesel denemesi oldu.

TarihUçuşNot
30 Mart 2022Birinci test (alt yörünge)Başarılı
30 Aralık 2022İkinci test (alt yörünge)Başarılı
4 Aralık 2023Üçüncü test (yörüngesel)Başarılı; ikinci kademe olmadan, yaklaşık 100 kg'lık bir radar uydusu yörüngeye çıktı

Aralık 2023 uçuşunda roket, ikinci kademesi olmadan uçtu: Launch Library 2 kaydına göre bu yörüngesel testte ikinci kademe yer almadı. Roketin taşıdığı yaklaşık 100 kilogramlık uydu, sentetik açıklıklı radar (SAR) ile Dünya'yı gözlemliyordu; Vikipedi'ye göre Hanwha Systems yapımı olan bu uydu "Doory-Sat" adını taşıyordu ve yaklaşık 650 km'lik yörüngeye bırakıldı. SAR, bulutlu havada ve geceleri de görüntü alabilen bir yer gözlem yöntemidir; bu yüzden askerî gözetleme için değerlidir.

2026'daki ertelemeler. Tam dört kademeli sürümün ilk fırlatması, 30 Haziran 2026'da saat 14.00'te (Kore saati) Jeju'nun güneyindeki mavnadan yapılacaktı. Savunma Bakanlığı, son hazırlıklar sırasında bir dizi güvenlik sorunu tespit edildiği için fırlatmayı aynı gün erteledi. Sonrasında Güney Kore yönetimi fırlatmanın yıl bitmeden yapılacağını açıkladı. Ekim 2026'da haberlere göre hedef Kasım başıydı; önce 4 Kasım hedef olarak anıldı, ardından 10 ve 13 Kasım tarihleri öne çıktı. Haberlere göre 10 Kasım'da mavnada çalışan serbest çalışan bir dalgıç hayatını kaybetti; 13 Kasım fırlatmasına ait seyir uyarıları iptal edildi ve yeni bir tarih belirtilmedi. Sahil Güvenlik olayı soruşturuyor. Fırlatmanın güncel durumu için fırlatma takvimindeki kayda bakılabilir.

Başarı oranı. Tam sürüm henüz uçmadığı için 11/2026 itibarıyla bir başarı oranı hesaplamak anlamlı değildir. Üç test uçuşunun üçü de başarılı duyuruldu; ancak bunlar roketin tamamını değil parçalarını sınadı.

Taşıdığı önemli görevler

Mir'in şimdiye kadar taşıdığı tek gerçek yük, 2023'teki Doory-Sat radar uydusudur. Roketin asıl görevi, Güney Kore'nin planladığı küçük askerî gözlem uydularını yörüngeye çıkarmaktır. Korea Times'ın aktardığına göre Seul, 2030'a kadar yurt içinde 60'a kadar küçük casus uydu konuşlandırmayı ve bunları mevcut beş büyük askerî keşif uydusunu tamamlayıcı bir ağ olarak kullanmayı planlıyor; amaç, Kuzey Kore'yi izleme kapasitesini artırmak ve ABD'nin uydu istihbaratına bağımlılığı azaltmaktır. Böyle bir takımuydu kurmak, çok sayıda uydunun sık aralıklarla fırlatılmasını gerektirir ve Mir'in katı yakıtlı yapısının asıl amacı da budur.

Korea Times'a göre uydular 500 km'nin altındaki alçak yörüngelere yerleştirilecek. Bu sınıftaki roketlerin sık taşıdığı en küçük uydu türü için CubeSat maddesine bakabilirsiniz.

Benzer roketlerle karşılaştırma

Mir'in doğal kıyas noktası, Güney Kore'nin sivil roketi Nuri ile Japonya'nın katı yakıtlı Epsilon'u ve Rocket Lab'in küçük Electron roketidir. Aşağıdaki değerler Wikipedia'dan alınmıştır.

RoketÜlkeYakıtYükseklik / kalkış kütlesiAlçak yörünge yükü
MirGüney Kore3 katı kademe + sıvı son kademedoğrulanamadı500 kg (Launch Library 2)
NuriGüney KoreSıvı (LOX / Jet A-1), 3 kademe47,2 m / 200 ton3.300 kg (200 km)
EpsilonJaponyaKatı (isteğe bağlı sıvı üst kademe)24,4-27,2 m / 91-100 ton700 kg (500 km dairesel, isteğe bağlı kademeyle)
ElectronABD / Yeni ZelandaSıvı (RP-1 / oksijen), 2 kademe18 m / 13 ton300 kg

Nuri çok daha büyüktür ve sıvı yakıt kullanır; 3 tonu aşan yük taşır. Mir ise onun yerini almak için değil, daha küçük yükleri çabuk fırlatmak için tasarlanmıştır. Katı yakıtlı Epsilon, Mir'e en yakın teknik muadildir; ancak Epsilon karadan fırlatılır, Mir denizden. Electron ise sıvı yakıtlı bir küçük roket olup yeniden kullanım denemeleriyle öne çıkar; Mir'de böyle bir hedef görünmüyor. Nuri'nin yakın tarihli bir fırlatmasını incelemek isterseniz NeonSat-2 fırlatması kaydına bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Mir kaç kez uçtu?

Üç test uçuşu yapıldı (30 Mart 2022, 30 Aralık 2022 ve 4 Aralık 2023). Roketin tam dört kademeli sürümü 11/2026 itibarıyla henüz uçmadı; 13 Kasım 2026'daki fırlatma da ertelendi ve yeni tarih açıklanmadı.

Ne kadar yük taşır?

Launch Library 2'ye göre alçak Dünya yörüngesine 500 kg; bazı kaynaklar 700 kg'a kadar değer veriyor. Yerdurağan geçiş yörüngesi için bu roketin bir kapasitesi yok.

Mir kimin roketi, neden denizden fırlatılıyor?

Güney Kore Savunma Geliştirme Ajansı (ADD) geliştirdi. Askerî küçük uyduları hızlı fırlatmak için tasarlandı ve Jeju Adası'nın güneyindeki bir mavnadan kalkıyor; denizden fırlatma, yerleşim alanlarının üzerinden geçmeden farklı yörüngelere uçabilme esnekliği sağlıyor.

Türkiye'den bir yük taşıdı mı?

Hayır; doğrulayabildiğim kayıtlarda Mir'in şimdiye kadar taşıdığı tek yük Güney Kore'nin 2023'teki radar uydusudur.

Diğer roketlerTümü →

Sıradaki fırlatmalarTümü →

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

🚀 RoketlerTümü →

  1. Mir roketi (Güney Kore): nasıl çalışır, ne zaman uçacak, özellikleriMir roketi (Güney Kore): nasıl çalışır, ne zaman uçacak, özellikleriGeliştiriliyor
  2. Ceres-2 roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, teknik özellikleriCeres-2 roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, teknik özellikleriAktif
  3. Kuaizhou-11 roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, teknik özellikleriKuaizhou-11 roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, teknik özellikleriAktif
  4. Kinetica-2 (Lijian-2) roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, özellikleriKinetica-2 (Lijian-2) roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, özellikleriAktif
  5. Kinetica-1 (Lijian-1) roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, özellikleriKinetica-1 (Lijian-1) roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, özellikleriAktif
  6. Terran R roketi: nasıl çalışır, ne zaman uçacak, teknik özellikleriTerran R roketi: nasıl çalışır, ne zaman uçacak, teknik özellikleriGeliştiriliyor
  7. Tianlong-3 roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, teknik özellikleriTianlong-3 roketi: nasıl çalışır, kaç kez uçtu, teknik özellikleriGeliştiriliyor
  8. N1 roketi: nasıl çalışır, neden başarısız oldu, teknik özellikleriN1 roketi: nasıl çalışır, neden başarısız oldu, teknik özellikleriEmekli

Görev dosyalarıTümü →

  1. Lunar Gateway (Ay Geçidi istasyonu)Lunar Gateway (Ay Geçidi istasyonu)NASA, ESA, JAXA, CSA, MBRSC
  2. Artemis MutabakatıArtemis MutabakatıNASA ve ABD Dışişleri Bakanlığı
  3. Amazon Leo (Project Kuiper)Amazon Leo (Project Kuiper)Amazon
  4. Sovyet Uzay ProgramıSovyet Uzay ProgramıSSCB (OKB-1 ve diğer tasarım büroları)
  5. ExoMars ve Rosalind Franklin gezginiExoMars ve Rosalind Franklin gezginiESA (NASA ortaklığıyla)

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar