21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Uzay kariyeri rehberi: yarışmalar, stajlar ve burslar

Uzayda çalışmak için astronot olmak gerekmiyor. Uydu tasarlayan mühendisler, roket motoru test eden teknisyenler, gökyüzünü gözleyen astronomlar, uydu verisini işleyen yazılımcılar ve uzay hukukçuları da bu dünyanın parçası. Türkiye'de de lise sıralarından başlayarak bu yola girmek için yarışmalar, atölyeler, stajlar ve burslar var. Bu rehberde yaş ve okul düzeyine göre hangi kapıların açık olduğunu topladık.

Bilgilerin hepsi kurumların kendi resmî sayfalarından derlendi ve 14 Kasım 2026 tarihinde kontrol edildi. Başvuru tarihleri her yıl değişir; başvurmadan önce resmî sayfayı mutlaka kontrol edin.

Şu an başvurusu açık olanlar

  • TÜBİTAK 2213-A Yurt Dışı Doktora Bursu: son başvuru 31 Aralık 2026. Desteklenen öncelikli alanlar arasında "uydu, uzay araçları ve fırlatma teknolojileri" var.
  • Roketsan CHAIN UP programı (mezunlar için): son başvuru 26 Kasım 2026.
  • ESA Academy ve ESA stajları şu an açık, ama Türk vatandaşları başvuramıyor (aşağıda ayrıntısı var).

Ortaokul ve lise öğrencileri için

TÜBİTAK DENEYAP Teknoloji Atölyeleri

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı, TÜBİTAK ve T3 Vakfı'nın yürüttüğü ücretsiz, 36 aylık teknoloji eğitimi. Eğitim alanlarından biri "Havacılık ve Uzay Teknolojileri". Ortaokul grubu için 4–5. sınıf, lise grubu için 8. sınıf, hazırlık ve 9. sınıf öğrencileri başvurabilir; e-sınav ve uygulama sınavıyla öğrenci seçilir. 2026'da başvurular mart sonunda kapandı. deneyap.org

TEKNOFEST yarışmaları

Lise öğrencileri Roket Yarışması'nın lise kategorisinde kendi roketlerini tasarlayıp fırlatabilir; Liseler Arası İHA ve Havacılıkta Yapay Zekâ yarışmaları da liselilere açık. Başvurular genellikle ocak-şubat aylarında yapılıyor. Kategoriler, ödüller ve başvuru adımları için ayrıntılı TEKNOFEST uzay yarışmaları sayfamıza bakın.

Uzay kampları

İzmir'deki Uzay Kampı Türkiye, 9–15 yaş için yaz ve kış kampları, 12–15 yaş için robot aktiviteli kamp, 14–17 yaş için kariyer gelişim programı ve 16–18 yaş için yalnız gruplara açık gençlik kampı düzenliyor. Programlar ücretli; fiyatlar ABD doları cinsinden ilan ediliyor ve erken kayıtta indirim yapılıyor.

NASA Space Apps Challenge

NASA'nın her yıl ekim-kasım aylarında düzenlediği, dünya çapında iki günlük ücretsiz bir hackathon. Her yaştan katılımcıya açık; 18 yaş altını bir veli kaydetmeli ve etkinlikte yanında bulunmalı. Türkiye'de 2026'da 26 şehirde yerel etkinlik yapıldı. spaceappschallenge.org

Üniversite öğrencileri için

Hangi bölümü okumalı?

Uzay alanında çalışmanın tek bir bölümü yok. En doğrudan yollar uzay, uçak, havacılık ve uzay mühendisliği ile astronomi ve uzay bilimleri bölümleri; ama elektrik-elektronik, makine, bilgisayar, malzeme ve fizik mühendisliği mezunları da uydu ve roket projelerinde yoğun olarak çalışıyor. Bölümlerin listesi için uzay mühendisliği hangi üniversitelerde okunur? sayfamıza, akademik kariyer düşünüyorsanız uzay tezleri rehberimize bakabilirsiniz.

Yarışmalar

Üniversite takımları TEKNOFEST'te Roket, Model Uydu, Dikey İnişli Roket ve Hareketli Uydu Terminali gibi uzay yarışmalarına katılabiliyor. Yarışma deneyimi staj ve işe alımlarda öne çıkıyor; örneğin TÜBİTAK UZAY'ın aday araştırmacı programında yarışma derecesi ek puan getiriyor.

Ulusal Staj Programı

Kamu kurumları ve şirketlerin stajlarının büyük bölümü İŞKUR'un Ulusal Staj Programı üzerinden veriliyor; TÜBİTAK UZAY ve Türksat stajları da buraya yönlendiriyor. "Ulusal Staj Programı – 2027" ölçütlerine göre:

  • 1 Ocak 2027 itibarıyla 35 yaşını doldurmamış olmak gerekiyor.
  • Ön lisans 1–2. sınıf ve lisans 2–4. sınıf öğrencileri başvurabiliyor (tıp, öğretmenlik ve diş hekimliği hariç).
  • Not ortalaması en az 2,00/4,00 olmalı.
  • Başvuru iki aşamalı: önce e-Devlet formu, sonra program formu doldurulmalı; yalnız ilk aşamada kalan başvuru eksik sayılıyor.

TÜBİTAK UZAY

TÜBİTAK UZAY'da öğrenciler için üç yol var:

  • Staj: Ulusal Staj Programı üzerinden.
  • Bursiyer: projelerde çalışan lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri. Lisans öğrencileri için not ortalaması en az 3,00 olmalı.
  • Aday araştırmacı: ağırlıklı olarak mühendislik bölümlerinin 3. ve 4. sınıf öğrencileri için kısmi süreli çalışma. İlanlar TÜBİTAK'ın kariyer sitesinde yayımlanıyor; uygun olanlar mezuniyet sonrası araştırmacı kadrosuna alınabiliyor.

Ayrıntılar: uzay.tubitak.gov.tr/kariyer

Şirketlerin öğrenci programları

  • TUSAŞ – SKY Yetenek Programları: mühendislik 3–4. sınıf öğrencileri için yaz stajı (SKY Discover; not ortalaması en az 3,00, başvurular mart ayında), 6 aylık aday mühendislik (SKY Experience; başvurular eylül ayında), yurt dışındaki Türk öğrenciler için SKY Global Türk. kariyer.tusas.com
  • Roketsan: R-Force aday mühendislik ve uzmanlık programları ile "Stage" stajları. kariyer.roketsan.com.tr
  • ASELSAN: "a Yetenek" programları ve yaz stajı. aselsan.com/tr/kariyer
  • Türksat: son sınıf mühendislik öğrencileri için "Düş Peşine Aday Mühendislik" ve "Yetenek X" programları; zorunlu stajlar Ulusal Staj Programı üzerinden. turksat.com.tr

Türkiye Uzay Ajansı

Türkiye Uzay Ajansı personelini KPSS puanıyla sözleşmeli personel ilanları üzerinden alıyor; kurumun sitesinde öğrencilere yönelik ayrı bir staj sayfası bulunmuyor. Ajansın düzenlediği TUA Astro Hackathon ise öğrenciler için önemli bir fırsat: 2026'da ilk aşama 35 ilde yapıldı, Türkiye finali eylülde Ankara'daydı. Ayrıntılar için Türkiye Uzay Ajansı'nda nasıl çalışılır? ve Türk astronot nasıl olunur? sayfalarımıza bakın.

Burslar

TÜBİTAK BİDEB

TÜBİTAK'ın öncelikli alanlar listesinde "uydu, uzay araçları ve fırlatma teknolojileri" ile "hava araçları tasarımı" bulunuyor. Uzay alanına açık başlıca programlar:

  • 2205 Lisans Bursu: YKS'de ilk 25.000'e girip listedeki bölümlere yerleşenlere; listede "Astronomi ve Uzay Bilimleri" var. 2026'da ayda 6.000–19.500 TL.
  • 2210 Yurt İçi Yüksek Lisans: 2210-C öncelikli alanlara yönelik; ayda 16.500–19.000 TL.
  • 2211 Yurt İçi Doktora: 2211-C öncelikli alanlara yönelik; ayda 32.500 TL.
  • 2213-A Yurt Dışı Doktora: ayda 1.900 USD; burs süresi kadar Türkiye'de mecburi hizmet. Başvuru 31 Aralık 2026'ya kadar açık.
  • 2214-A Yurt Dışı Doktora Sırası Araştırma: doktora öğrencilerine yurt dışında araştırma imkânı; 2026 çağrısı temmuz-eylülde yapıldı.

2205, 2210 ve 2211 başvuruları 2026'da mart ve ekim aylarında iki dönem halinde alındı. tubitak.gov.tr/tr/burslar

MEB YLSY (1416) yurt dışı lisansüstü bursu

Millî Eğitim Bakanlığı'nın yurt dışında yüksek lisans ve doktora bursu. 2025 kılavuzunda Türkiye Uzay Ajansı adına yönelim belirleme ve kontrol, uzay tabanlı konumlama ve uzaktan algılama, itki ve enerji sistemleri alanlarında yüksek lisans kontenjanları vardı. Başvuru için ALES en az 75 ve not ortalaması en az 2,50 gerekiyor; yurt dışında okunan sürenin iki katı mecburi hizmet var. 2025 başvuruları aralık sonunda alınmıştı; 2026 kılavuzu henüz yayımlanmadı.

Fulbright Türkiye

ABD'de yüksek lisans (not ortalaması en az 3,00) ve doktora (en az 3,50) için burs; yaş sınırı yok, mühendislik ve fen alanları da kapsamda. Bitiminde iki yıl Türkiye'de bulunma şartı var. 2027-28 dönemi başvuruları nisan 2026'da kapandı. fulbright.org.tr

Uzay ajansı programları: Türk vatandaşları için durum

  • ESA: Türkiye ESA üyesi olmadığı için ESA'nın mezun programına (ESA Graduate Trainee, eski adıyla YGT), öğrenci stajlarına, ESA Academy'ye ve ESA CanSat yarışmasına Türk vatandaşları başvuramıyor.
  • NASA: NASA'nın öğrenci stajları ABD vatandaşlarına açık; uluslararası staj programı şu an verilmiyor.

Yurt dışında uzay alanında çalışmak isteyenler için en gerçekçi yol, yurt dışında yüksek lisans ya da doktora yaparak oradaki üniversite ve araştırma projelerine katılmak.

Genç uzay toplulukları

  • Space Generation Advisory Council (SGAC): 18–35 yaş arası öğrenci ve genç profesyonellerin uluslararası ağı; üyelik ücretsiz, Türkiye'nin ulusal temsilcileri var. 2026 kongresi ekimde Antalya'da yapıldı. spacegeneration.org
  • Uluslararası Astronotik Kongresi (IAC): dünyanın en büyük uzay kongresi 2026'da Antalya'da Türkiye Uzay Ajansı ev sahipliğinde yapıldı; 2027'de Poznań'da (Polonya) olacak. 21–35 yaş arası gençler için Emerging Space Leaders bursu uçak, konaklama ve kayıt masraflarını karşılıyor; ülke kısıtı yok. iafastro.org

Kısaca: yaşa göre yol haritası

  • 10–14 yaş: DENEYAP atölyeleri, uzay kampları, Space Apps.
  • Lise: TEKNOFEST lise kategorileri, DENEYAP lise grubu, Space Apps; üniversite tercihinde uzay, uçak ya da astronomi bölümleri.
  • Üniversite: TEKNOFEST takımları, Ulusal Staj Programı, TÜBİTAK UZAY bursiyerliği, şirketlerin aday mühendislik programları, TÜBİTAK 2205 bursu.
  • Lisansüstü: TÜBİTAK 2210, 2211, 2213-A ve 2214-A, MEB YLSY, Fulbright; uzay konulu tezler; SGAC ve IAC.

Uzayı temelden öğrenmek için Uzay Akademisi derslerimizle başlayabilir, Türkiye'nin uzay kurumlarını Türkiye'deki uzay şirketleri ve kurumları sayfamızda tanıyabilirsiniz.

Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar