21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Fırlatmalar

NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi

NASA, 10001 numaralı geliştirme motorunu 18 Kasım'da Mississippi'deki Stennis Uzay Merkezi'nde 3 dakika 20 saniye boyunca ateşledi. Motor uçmayacak, ama toplanan veri Artemis görevlerine hizmet edecek.

FırlatmalarNASA
NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi

NASA, Ay roketi SLS'nin (Uzay Fırlatma Sistemi) ana motoru RS-25'in geliştirme amaçlı bir örneğini 18 Kasım'da Mississippi'deki Stennis Uzay Merkezi'nde yeniden ateşledi. Ajansın 19 Kasım'daki açıklamasına göre 10001 numaralı motor, Fred Haise Test Standı'nda planlanan süre boyunca, yani 3 dakika 20 saniye (200 saniye) çalıştırıldı. Fotoğrafları Danny Nowlin çekti.

Bir ay önceki testten farkı

Aynı motor 21 Ekim'de aynı standda yaklaşık sekiz buçuk dakika, yani 500 saniye ateşlenmişti. NASA o sürenin, RS-25 motorlarının SLS'nin fırlatılması sırasında çalıştığı süreyle aynı olduğunu belirtmişti; yani 18 Kasım testi, bir uçuştaki yanma süresinin yaklaşık beşte ikisi kadar sürdü. Ekim testinde motor yüzde 111 güç düzeyine kadar çıkarılmıştı; amaç, gelecek Artemis görevleri için RS-25 uçuş parçalarının kabul testini yapmak ve motor lülesini fırlatma sırasında roketin çevresindeki ısıl ortamdan koruyan yeni sistemi doğrulamaktı.

18 Kasım duyurusu daha kısa. Güç düzeyini ya da ayrı bir test hedefini belirtmiyor; yalnızca testin motorun performansını ve güvenilirliğini artırmak için kritik veri toplanmasını sağladığını söylüyor. Bu nedenle bu testte hangi parçaların sınandığını açıklama olmadan söyleyemiyoruz.

Uçmayacak motor neden ateşleniyor?

NASA, motorun uçuşta kullanılmayacağını vurguluyor. Buna rağmen sıcak ateşleme, yani motoru gerçekten çalıştırarak yapılan test, NASA'ya ve motorun ana yüklenicisi L3Harris Technologies'e uçuşa gidecek motorlar için gerekli verileri toplama olanağı veriyor. Testi NASA, L3Harris ve Nova Space Solutions'tan operatörlerden oluşan bir ekip yürüttü. Uçuşta kullanılacak her RS-25 de kullanılmadan önce Stennis'te test edilip uçuşa elverişli olduğu kanıtlanıyor.

RS-25'in arka planı

SLS'nin çekirdek kademesinde dört RS-25 motoru var. Her Artemis görevinde birlikte 2 milyon libreye, yani yaklaşık 8,9 milyon newtona kadar itki üreterek roketin kalkışına yardım ediyorlar. NASA'nın 2022'deki açıklamasına göre ilk dört SLS görevi, uzay mekiği ana motorlarından uyarlanmış motorlarla uçuyor; bu motorların hepsi uçuş için test edilmişti. Sonraki görevler için Aerojet Rocketdyne (bugün L3Harris'in bir parçası) motorların üretimini modernize ediyor. NASA'ya göre bu, maliyeti yüzde 30 düşürürken eklemeli imalat, yani 3B baskı gibi yeni üretim tekniklerini de içeriyor.

NASA, 30 Mart 2022'de 0525 numaralı motoru yaklaşık 500 saniye ve yüzde 111'e kadar güçte ateşleyerek bu modernize motorlar için geliştirme test programını tamamlamıştı. Programda toplam 25 test yapılmıştı. Aynı açıklamaya göre NASA, mekik motorlarını SLS'ye uyarlarken önce 18 sıcak ateşleme yapmış, ardından iki geliştirme motoruyla dört test serisi yürütmüştü. Ekim ve kasım duyurularında aynı motor numarası, aynı test standı ve aynı operatör ekibi anılıyor.

Artemis IV bağlamı

NASA, açıklamasında 2028'de planlanan Artemis IV Ay inişi görevini hatırlatıyor. Bu görevde SLS, astronotları Orion uzay aracıyla Florida'daki Kennedy Uzay Merkezi'nden fırlatacak. NASA görevi, Ay'ın güney kutbunu keşfetme, Ay yüzeyinde kalıcı bir insan varlığı kurma ve Mars'a ilk insanlı görevin temelini genişletme hedeflerinin önemli bir adımı olarak tanımlıyor. Fırlatma tarihleri değişebilir; 2028 şimdilik planlanan bir tarih.

Stennis'teki bu ateşleme bir fırlatma ya da uçuş değil; ama NASA'ya göre uçuşa gidecek motorların performansını ve güvenilirliğini artıracak verilerin kaynağı. NASA bir sonraki testin tarihini bu açıklamada belirtmiyor. Sırada, ekibin topladığı verinin bir sonraki motor üretim ve kabul testlerine nasıl yansıyacağı var.

Bu haberi nasıl buldunuz?

İlk oyu siz verin

Google'da haber kaynağınızı Uzay Gündem olarak seçmek için tıklayın

Yorumlar

İlk yorumu siz yazın.

Yorumlar okurlarımıza aittir. Hakaret, nefret söylemi ve reklam içeren yorumlar yayımlanmaz.

İlgili haberler

  1. Vulcan soruşturması: ULA kaybın nedenini BE-4 motorlarına yakıt akışında arıyor
  2. Çin'in Origin programı başladı: dört Pathfinder-1 uydusu 600 kilometre yörüngede
  3. Ariane 6 en güçlü haliyle 36 Amazon Leo uydusu taşıyacak: VA271 en erken 23 Kasım'da
  4. ULA'nın Vulcan roketi 40 Amazon Leo uydusunu kaybetti: ilk tam görev kaybı
  5. Rocket Lab Electron'un 100. fırlatmasını yaptı: Japon radar uydusu YAMATSUMI-II yörüngede
  6. SpaceX Starship'i ilk kez yörüngeden kuleyle havada yakaladı

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  4. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi
  5. NASA'nın saha ekibi Arizona'da krater, lav mağarası ve kül tarlasında Ay ile Mars'a hazırlandı
  6. Ölmekte olan yıldızda son termal darbenin izi: ALMA dev bir gaz halkası ve kum saati buldu

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Son yorumlar

  1. Ay'a iniş yeri seçiminde yapay zekâ: Ohio State'ten LUMINA görev planlamacılarına yardım edecekosman çelebi: Genç araştımacı fizikçi ve yapay zeka doktora öğrencisi Gökçe İnal'ı bu değerli çalışmalarından dolayı kalben…

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Son haberler

  1. ISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli gölISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli göl1 saat önce
  2. Ay toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresiAy toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresi1 saat önce
  3. Curiosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladıCuriosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladı1 saat önce
  4. Ay'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacıAy'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacı7 saat önce
  5. BepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyorBepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyor14 saat önce

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar