The Lost Realms (Zecharia Sitchin): Amerika iddiası ve bilimin cevabı
Sitchin'in 1990 tarihli kitabı, Orta Amerika ve And uygarlıklarının Anunnaki'nin altın arayışıyla bağlantılı olduğunu öne sürer; arkeolojinin kanıtlı cevabı bunun tersini gösterir.
- Tür
- Gizem / sözde bilim
- Yazar
- Zecharia Sitchin
- İlk yayın yılı
- 1990
- Sayfa
- 298
The Lost Realms (adı kabaca "Kayıp Diyarlar" anlamına gelir), Zecharia Sitchin'in 1990'da ABD'de Avon Books'tan yayımlanan kitabıdır ve Earth Chronicles ("Dünya Kronikleri") dizisinin dördüncü cildidir. Sitchin bu kitapta dikkatini Mezopotamya'dan Amerika kıtasına çevirir: Orta Amerika ve And dağlarındaki eski uygarlıkların kökeninin, Yakın Doğu'daki "Anunnaki" ile ilişkili olduğunu savunur. Yayıncının tanıtımı da kitabı, arkeolojik, mitolojik ve metinsel kanıtları birleştirerek eski Yakın Doğu ile tarih öncesi Amerika uygarlıkları arasında bağ kuran bir çalışma olarak sunar.
Bu sayfa kitabın iddialarını tarafsızca özetliyor, ardından arkeolojinin cevabını veriyor. Kitap bir bilim eseri değil, sözde arkeoloji örneğidir; bu yüzden sayfanın büyük bölümü "bilim ne diyor?" sorusuna ayrılmıştır.
Kitap ne anlatıyor?
Kitap, dizinin önceki ciltlerindeki çerçeveyi Amerika'ya taşır. İlk ciltte, On İkinci Gezegen'de Sitchin, Nibiru adlı varsayımsal bir gezegenden gelen Anunnaki'nin yaklaşık 450.000 yıl önce altın aramak için Dünya'ya indiğini ve insanı işçi olarak yarattığını öne sürmüştü. Dördüncü cilt, bu "altın madenciliği" hikâyesinin kıtalar arasında nasıl sürdüğünü anlatma iddiasındadır. Kitabın kütüphane kayıtlarındaki konu başlıkları da bunu yansıtır: Meksika ve Orta Amerika eski eserleri, Orta Amerika yerlileri, İnkalar ve "dünya dışı etkiler".
Sitchin'in yöntemi öncekilerle aynıdır: Amerikan mitlerini, anıtları ve takvimleri Sümer, Mısır ve Eski Ahit metinleriyle karşılaştırır ve benzerlikleri ortak bir kökenin kanıtı sayar. Bilim insanları ise aynı benzerlikleri, farklı toplumların benzer sorulara benzer cevaplar bulmasıyla açıklar.
Kitabın özeti
Bu bölüm kitabın sonunu da anlatır. Kitap bir roman olmadığı için olay örgüsü yoktur; Sitchin tek bir tez etrafında ilerler. Aşağıdaki ana fikirler Sitchin'in kendi iddialarıdır ve kendi cümlelerimizle özetlenmiştir:
- Çerçeve: Dizinin ilk üç cildinde Sitchin, Nibiru adlı gezegenden gelen Anunnaki'nin Dünya'da altın arayışına girdiğini, madenlerde çalışacak işçi olarak insanı genetik müdahaleyle yarattığını ve Mezopotamya uygarlığını yönlendirdiğini anlatmıştı. Dördüncü cilt bu çerçeveyi olduğu gibi alır ve kıtalar ötesine uzatır.
- Ana tez: Yeni Dünya'nın büyük uygarlıkları, yani Orta Amerika (Meksika dahil) ve And bölgesi, yerel ve bağımsız bir gelişimin ürünü değildir; Yakın Doğu'daki olayların bir uzantısıdır. Kitap bunu "kayıp diyarlar" diye adlandırdığı bölgelerin tarih öncesi geçmişine uygulamaya çalışır.
- Altın bağlantısı: Sitchin'e göre Anunnaki'nin temel güdüsü altındır. Bu güdü, Amerika'daki yerleşimlerin ve maden alanlarının neden orada olduğunu da açıklar; yani Amerika'daki uygarlıklar da bu "altın madenciliği" sürecinin bir kolu olarak sunulur.
- Kanıt yöntemi: Kitap arkeolojik buluntuları, mitleri ve yazılı metinleri aynı zeminde birleştirir. Amerikan yerli anlatılarındaki tanrı ve kahraman figürleri ile Yakın Doğu'daki figürler arasında benzerlikler aranır ve bu benzerlikler ortak bir kökenin kanıtı sayılır.
- Dizideki yeri: Kitap, Mezopotamya merkezli ilk üç cildin (1976, 1980, 1985) ardından gelir ve 1993'te yayımlanan When Time Began'den önce durur. Anunnaki ve Nibiru varsayımları dizinin önceki ciltlerinde kurulduğu için, kitap seriye bu ciltlerle başlamayan okur açısından bağlamsız kalabilir.
- Sonuç: Okurun varacağı yer, Amerika'nın eski uygarlıklarının Dünya'daki "tanrı" faaliyetlerinin büyük anlatısına dahil olduğu, yani Mezopotamya'da başlayan hikâyenin Atlantik ve Pasifik'in ötesinde de sürdüğüdür.
Not olarak: kitabın "kanıt" dediği şeyler arkeolojik kazı raporları değil, mit ve anıt yorumlarıdır; yeni bir kazı buluntusu ya da ölçüm sunmaz.
Yazar ve yazıldığı dönem
Zecharia Sitchin, 11 Temmuz 1920'de Bakü'de doğdu, 9 Ekim 2010'da New York'ta öldü. Çivi yazısını kendi kendine öğrendiğini söyler; nakliye sektöründe yönetici olarak çalıştıktan sonra yazarlığa geçti. Earth Chronicles dizisi 1976'da The 12th Planet ile başladı, 2007'de The End of Days ile yedi cilde ulaştı. Yayın sırası şöyledir: The 12th Planet (1976), The Stairway to Heaven (1980), The Wars of Gods and Men (1985), The Lost Realms (1990), When Time Began (1993), The Cosmic Code (1998), The End of Days (2007).
The Lost Realms, serinin Mezopotamya merkezli ilk üç cildinden sonra gelen ve konuyu Amerika'ya genişleten halkadır. Antik astronot akımı 1960'lardan beri Amerika'daki anıtlara da bakıyordu; Erich von Däniken'in Tanrıların Arabaları (1968) bu akımın ilk büyük satan kitabıydı. Sitchin'in farkı, kendi çevirdiğini söylediği Mezopotamya metinlerinden hareket etmesidir.
Bilim ne diyor?
Kitaptaki iddiaların cevabı, Amerika kıtasındaki arkeolojik kayıttan gelir. Bu kayıt, uygarlıkların yerel olarak ve adım adım geliştiğini gösterir.
Olmecler ve Maya: yerel bir gelişim
Olmec uygarlığı yaklaşık MÖ 1200–400 arasında gelişti. İlk merkezi San Lorenzo'ydu; San Lorenzo'nun gerilemesinden sonra yaklaşık MÖ 900'de La Venta öne çıktı. Bugüne kadar 17 dev Olmec başı bulunmuştur; ağırlıkları 25–55 ton, yükseklikleri 3,4 metreye kadardır ve Sierra de los Tuxtlas'taki bazalt bloklardan oyulmuşlardır. Bir başı taşımak için yaklaşık 1.500 kişinin üç dört ay çalışması gerektiği hesaplanmıştır. Bu rakamlar bir şeyi gösterir: dev bir kitle emeğini örgütleyebilen bir toplum, "dışarıdan gelen bilgiye" ihtiyaç duymadan bu yapıları kurabilir. Olmecler muhtemelen Mesoamerika'nın ilk yazı sistemini (yaklaşık MÖ 900) ve Uzun Sayım takvimini geliştirdi; DNA çalışmaları da yerli Amerikan atalarına işaret eder.
Maya yazısı ise MÖ 3. yüzyıldan 16-17. yüzyıla kadar kullanıldı. Yuri Knorozov ve Benjamin Whorf'un 1930-50'lerdeki çıkışları, Tatiana Proskouriakoff'un 1959'da yazıtların bireysel yaşam olaylarını, yani hanedan kayıtlarını anlattığını göstermesi ve 1970'lerin başında Palenque çalışma grubunun kral soy kütüklerini çıkarmasıyla Maya metinleri okunur oldu. Bu metinler doğum, tahta çıkış ve ölüm gibi hanedan olaylarını kaydeder; tanrılardan gelen ilahi talimat ya da uzaylı bilgisi değil, yerel bir siyasi tarih okunur. Tikal'deki taş oymaların uzaylı betimi olarak gösterilmesi de arkeologlarca yanlış kabul edilir.
Andlar: Sümer'den bağımsız bir uygarlık
Peru kıyısındaki Caral–Supe uygarlığı yaklaşık MÖ 3500–1800 arasında gelişti; yoğun yerleşim ve topluluk inşası MÖ 3200'den itibaren belirgindir. Caral'daki en büyük piramit 160 × 150 metre taban ölçülerine ve 18 metre yüksekliğe sahiptir. Bu uygarlığın seramiği ya da görsel sanatı yoktu; ama dokuma, kemik flütler ve bir tür kayıt sistemi olabilecek "kipu" ipleri bulunmuştur. Kaynaklar, Caral'ı Sümer'in yanında insanlığın bağımsız karmaşık toplum gelişimlerinden biri olarak görür. Bu, Andlar'ın Mezopotamya'dan bir bilgi aktarımına dayanmadığının güçlü bir göstergesidir.
Altın hikâyesi tutmuyor
Kitabın altın merkezli tezi, metalürjinin Amerika'daki gerçek tarihiyle uyuşmaz. And bölgesinde en eski altın eserlerin MÖ 2155–1936 arasına, en eski bakır işçiliğinin MÖ 1432–1132 arasına tarihlendiği bildirilir; altın kaplama teknikleri MÖ 1410–1090 dolaylarında kıyı Peru'sunda uygulanıyordu. Mesoamerika'da metalürji ise çok geç, yaklaşık MS 800'de, en iyi kanıtla Batı Meksika'da görülür ve büyük olasılıkla Ekvador'dan gelen deniz ticaretiyle ilişkilidir. Yani Olmec ve Maya uygarlıkları büyük ölçüde metalsiz bir dünyada kuruldu; "altın uğruna kurulmuş uygarlıklar" fikri, bu zaman çizelgesine oturmaz.
Benzerlik bağlantı değildir
Antik astronot ve yayılmacı (difüzyonist) yaklaşımların temel zayıflığı budur: iki kültürde piramit ya da güneş tanrısı olması, birinin ötekini kurduğunu göstermez. Caral örneği bunu net biçimde gösterir: piramit biçimli büyük yapılar, Sümer'den bağımsız olarak, kıyı Peru'sunda, yazının ve seramiğin bile bulunmadığı bir toplumda ortaya çıktı. Arkeologlar benzer sorulara benzer çözümlerin farklı toplumlarda bağımsız olarak çıkabileceğini, bunun için dış bir kaynak aramanın gerekmediğini söyler.
Yöntem sorunu
Sitchin'in yöntemine yöneltilen eleştiriler Amerika için de geçerlidir. Michael S. Heiser, Sitchin'in çevirilerinin birçoğunun iki dilli Mezopotamya sözlükleriyle uyuşmadığını göstermiştir. Ronald H. Fritze, Sitchin'in alıntıları bağlamından kopardığını ve kısalttığını belirtir. Sözde arkeolojiyi inceleyen araştırmacılar bir noktayı daha vurgular: Amerika yerlilerinin anıtlarını uzaylılara atfetmek, bu halkların kendi başarılarını yok sayar ve bu yüzden ırkçı sonuçlar doğurabilir.
Etkisi ve ödülleri
Sitchin'in kitapları dünya genelinde milyonlarca sattı ve 25'ten fazla dile çevrildi. The Lost Realms'in Avon baskısı 298 sayfadır; kitap sonradan Harper ve Bear & Company baskılarıyla yeniden yayımlandı ve İspanyolcaya çevrildi. Bu kitabın aldığı bilinen bir ödül yoktur. Etkisi, Amerika anıtlarına dair "uzaylı" anlatılarının bir çeşidi olarak sürmesindedir. Aynı akımın bir başka kolu için Graham Hancock sayfasına, genel değerlendirme için Antik astronot iddiaları yazısına bakabilirsiniz.
Uyarlamaları
Kitabın bilinen bir film ya da dizi uyarlaması yoktur.
Kimlere uygun, nereden başlanır?
The Lost Realms, Amerika uygarlıkları hakkında bilgi edinmek için kaynak değildir; ama "Anunnaki Amerika'yı mı kurdu?" sorusunun kaynağını görmek ve sözde arkeolojinin nasıl çalıştığını anlamak isteyenler için bir inceleme malzemesidir. Seriye ilgi duyanlar yayın sırasını izleyebilir: On İkinci Gezegen, Gökyüzüne Merdiven ve ardından Mezopotamya'daki savaşları anlatan üçüncü cilt. Olmecler'in ve And uygarlıklarının gerçek hikâyesi için arkeoloji kaynaklarına başvurmak, karşı okuma için ise Carl Sagan'ın Kozmos'u iyi bir başlangıçtır.
Yazarın diğer kitaplarıTümü →
Dünya Tarihçeleri okuma sırası (Zecharia Sitchin): 7 kitap ve nereden başlanırZecharia SitchinSeri / evren
The King Who Refused to Die (Zecharia Sitchin): Gılgamış romanı ve bilimin cevabıZecharia SitchinGizem / sözde bilim
The End of Days (Zecharia Sitchin): Nibiru'nun dönüşü iddiası ve bilimin cevabıZecharia SitchinGizem / sözde bilim
The Earth Chronicles Expeditions (Zecharia Sitchin): iddiaları ve bilimin cevabıZecharia SitchinGizem / sözde bilim
The Cosmic Code (Zecharia Sitchin): DNA iddiası ve bilimin cevabıZecharia SitchinGizem / sözde bilim
Divine Encounters (Zecharia Sitchin): melek iddiası ve bilimin cevabıZecharia SitchinGizem / sözde bilim
























