21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Uydular ve Haberleşme

ISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli göl

Bir astronot, istasyon Asya üzerinden geçerken Tibet Platosu'ndaki Pelku Gölü'nü kadrajın merkezine yakın çekti; NASA kareyi yayımladı.

Uydular ve HaberleşmeNASA
ISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli göl

NASA, Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan çekilmiş yeni bir Dünya fotoğrafı yayımladı: karede Tibet Platosu'nun güneyindeki Pelku Gölü, kadrajın merkezine yakın duruyor. NASA'nın açıklamasına göre fotoğrafı, istasyon Asya üzerinden geçerken bir astronot çekti; görselin künyesinde Kanada Uzay Ajansı (CSA) astronotu Joshua Kutryk'in adı yer alıyor.

NASA'nın alt yazısı gölü "kabaca C biçimli" olarak tarif ediyor ve etrafının karla kaplı dağlarla çevrili olduğunu belirtiyor. Fotoğrafın ağırlığı bu iki ayrıntıda: yukarıdan bakınca göl, çevresindeki beyaz tepelerin arasında yay biçimli bir su kütlesi olarak öne çıkıyor.

Pelku mu, Paiku mu?

Göl, haritalarda ve bilimsel yazılarda Paiku adıyla da geçer; NASA Earth Observatory'nin 2022'de yayımladığı "Icy Lake Paiku" başlıklı makale aynı bölgedeki bu gölü anlatıyor. O makaleye göre göl, Qinghai-Tibet Platosu'nun güneyinde, Himalaya yamacına yakın kuru bir kuşakta yer alıyor. Ortalama derinliği 41 metre; kuzey yarısında derinlik hızla 70 metreyi aşıyor, güney yarısında ise kademeli olarak yaklaşık 60 metreye çıkıyor. O makaledeki kare, Nikon D5 makineyle 1150 milimetrelik odak uzaklığında çekilmişti; karede gölün sığ kesimlerinde, özellikle güneyde, buz tutmuş alanlar görünüyordu. Yeni fotoğraf ise çok daha geniş bir çerçeveden, gölü çevresindeki dağlarla birlikte gösteriyor.

Gölü besleyen su ve değişen seviye

Earth Observatory'nin anlatımına göre Tibet Platosu, binlerce göle ev sahipliği yapan ve milyarlarca insana tatlı su sağlayan, "dünyanın en büyük su kulesi" diye anılan bir bölge. Paiku'nun suyu temmuz-eylül arasındaki muson mevsiminde yağmurdan ve eriyen buzullardan geliyor; bu dönemde seviye hızla yükseliyor. Muson bittikten sonra yüksek buharlaşma ve az miktardaki su girişi seviyeyi belirgin biçimde düşürüyor. Kış aylarında oluşan buz örtüsü ise büyük seviye değişimlerini durduruyor.

Aynı makale, gölün seviyesinin 1972'den bu yana yaklaşık 4 metre azaldığını ve bunun su depolama kapasitesinde yaklaşık yüzde 8,5'lik bir kayba karşılık geldiğini aktarıyor. Yani yeni fotoğraftaki göl, yalnızca güzel bir manzara değil; ısınan iklim ve çekilen buzullar altında küçülen Tibet göllerinden biri. Bu rakamlar 2022 tarihli değerlendirmeye ait; yeni fotoğraf gölün bugünkü seviyesi hakkında ölçüm vermiyor, tek başına da vermesi beklenemez.

İstasyon neden bu kadar fotoğraf çekiyor?

NASA'ya göre istasyon, Dünya'yı gözlemek için olağanüstü bir platform. Mürettebat, yüz binlerce görüntüyle gezegendeki olayları kayda geçiriyor; bu arşiv araştırmalara ve afet müdahalelerine destek oluyor. Gözlemler hem elle kullanılan hem de otomatik ekipmanla yapılıyor. Bir astronotun elinde lens ve makine olduğunda, uydularla aynı yerin sistematik taranmasından farklı bir şey elde ediliyor: ışığın ve bulutun en elverişli olduğu anı kollayan, eğik açıdan çekilmiş bir bakış.

NASA'nın yazısı, gölle ilgili ayrıntılar için okuru Earth Observatory'deki Pelku Gölü sayfasına yönlendiriyor; yukarıdaki derinlik ve seviye bilgileri de bu kurumun daha önce yayımladığı değerlendirmeye dayanıyor. Bu tür eğik açılı kareler, dağ ve göl gibi yer şekillerinin çevreyle ilişkisini tek bakışta gösterdiği için eğitimde ve bilim iletişiminde de sık kullanılıyor. Pelku karesinde de karla örtülü sıradağlar, gölün konumunu ve yükseltisini görsel olarak anlatıyor.

Sırada ne var?

NASA, istasyon mürettebatının çektiği Dünya görüntülerini yayımlamayı sürdürüyor. Pelku Gölü'nün mevsimlik buz örtüsünü ve seviye değişimini izlemek içinse uydu ölçümleri belirleyici olacak; bu fotoğraf, o verilere insan gözüyle bakılmış bir not düşüyor.

Bu haberi nasıl buldunuz?

İlk oyu siz verin

Google'da haber kaynağınızı Uzay Gündem olarak seçmek için tıklayın

Yorumlar

İlk yorumu siz yazın.

Yorumlar okurlarımıza aittir. Hakaret, nefret söylemi ve reklam içeren yorumlar yayımlanmaz.

İlgili haberler

  1. Xavier Siklonu Cook Adaları'nda 5. kategoriye çıktı: Kasım rekoru Aqua'nın görüntüsünde
  2. ESA, ClearSpace-1 için OHB ile 102 milyon avroluk sözleşme imzaladı: Proba-1 yakalanacak
  3. EarthCARE gösterdi: Yağmur, okyanus üzerindeki doğal güneşlik bulutları parçalıyor
  4. Landsat, Mississippi ovasında tarla ve ormanların su harcamasını tarla tarla ölçtü
  5. Atacama'da uydu çağının en kapsamlı çiçeklenmesi: El Niño yağmurları çölü renklendirdi
  6. Sierra Nevada'da kış erken geldi: Terra'nın MODIS'i iki günde değişen karı yakaladı

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi
  6. NASA'nın saha ekibi Arizona'da krater, lav mağarası ve kül tarlasında Ay ile Mars'a hazırlandı

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Son yorumlar

  1. Ay'a iniş yeri seçiminde yapay zekâ: Ohio State'ten LUMINA görev planlamacılarına yardım edecekosman çelebi: Genç araştımacı fizikçi ve yapay zeka doktora öğrencisi Gökçe İnal'ı bu değerli çalışmalarından dolayı kalben…

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Son haberler

  1. Ay toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresiAy toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresi1 saat önce
  2. Curiosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladıCuriosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladı1 saat önce
  3. Ay'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacıAy'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacı7 saat önce
  4. BepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyorBepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyor14 saat önce
  5. NASA'dan küçük işletmelere 171 milyon dolarlık tohum finansmanı: 302 proje seçildiNASA'dan küçük işletmelere 171 milyon dolarlık tohum finansmanı: 302 proje seçildi20 saat önce

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar