Pyotr Dubrov

Pyotr Valeryeviç Dubrov (Rusça: Пётр Валерьевич Дубров; d. 30 Ocak 1978, Habarovsk), Roscosmos kozmonotu ve Ekim 2026 itibarıyla Uluslararası Uzay İstasyonu'nun (ISS) komutanıdır. 14 Temmuz 2026'da Soyuz MS-29 kapsülünün komutanı olarak Baykonur'dan uzaya çıktı; 4 Ekim 2026'da istasyonun komutasını NASA astronotu Jessica Meir'den devralarak Expedition 75 ekibinin başına geçti. İlk uçuşunda yörüngede 355 gün kalan, dört uzay yürüyüşünde toplam 29 saat 44 dakikayı istasyonun dışında geçiren Dubrov, Rus kozmonot birliğine askerî pilotluk yerine yazılım mühendisliğinden gelmiş bir isim. Şu anda yörüngede bulunan herkesin listesini uzayda kaç kişi var sayfamızda bulabilirsiniz.

Yazılım mühendisliğinden kozmonot birliğine

Dubrov, Rusya'nın Uzak Doğu'sundaki Habarovsk kentinde doğdu. Gagarin Kozmonot Eğitim Merkezi'nin (GCTC) yayımladığı resmî biyografiye göre 1994'te bir bilişim teknolojileri lisesini, 1999'da da Habarovsk Devlet Teknik Üniversitesi'nin bilgisayar ve otomasyon sistemleri yazılımı bölümünü "yazılım mühendisi" unvanıyla bitirdi. Kozmonot olmadan önce mesleğini Uzak Doğu Demiryolu'nun sinyalizasyon, haberleşme ve bilgisayar biriminde, bir bankada ve bir yazılım geliştirme şirketinde sürdürdü.

Askerî pilotluk kökeninden gelmeyen Dubrov'un havacılıkla bağı paraşüt sporuydu. 2004'ten itibaren grup akrobasisi dalında yarıştı, Rusya şampiyonalarına katıldı ve 500'ü aşkın atlayış yaptı; 2010'da takımıyla birlikte ulusal şampiyonada spor ustalığı adaylığı derecesini elde etti. Ayrıca bir açık su dalgıçlığı sertifikası da var.

Uzun bir hazırlık dönemi

Dubrov, 8 Ekim 2012'de kurumlar arası seçim komisyonunca kozmonot adaylığına önerildi ve aynı ayın sonunda Roscosmos kozmonot birliğine test kozmonotu adayı olarak atandı. Ekim 2012 ile Haziran 2014 arasındaki genel uzay eğitimi; L-39 jet eğitim uçağıyla uçuşları, özel paraşüt eğitimini, Il-76MDK uçağında kısa süreli ağırlıksızlık uçuşlarını, ses yalıtımlı odada yalnızlık testlerini, dalış eğitimini, Orlan uzay giysisiyle su havuzunda uzay yürüyüşü provalarını ve farklı iklimlerde hayatta kalma tatbikatlarını kapsadı. 15 Temmuz 2014'te test kozmonotu oldu.

Sonraki beş yılı aşkın süreyi ISS programına yönelik uzmanlaşma grubunda geçirdi. Kasım 2019'dan itibaren önce Expedition 65'in, ardından Soyuz MS-17 ve Expedition 64'ün yedek ekibinde çalıştı. Ekim 2020'de Soyuz MS-18 ve Expedition 65'in asıl ekibine geçti.

İlk uçuş: yörüngede 355 gün

Dubrov, 9 Nisan 2021'de Roscosmos kozmonotu Oleg Novitskiy ve NASA astronotu Mark Vande Hei ile birlikte Soyuz MS-18 kapsülünde uçuş mühendisi olarak Baykonur'dan havalandı. NASA'ya göre bu ekip, istasyona yalnızca iki turda ulaşan hızlı buluşma yolunu kullanan ikinci Soyuz ekibiydi ve yaklaşık üç saat sonra Rassvet modülüne kenetlendi.

Dubrov ve Vande Hei istasyonda Expedition 64, 65 ve 66 boyunca kaldı. Bu sürede Dubrov dört kez istasyonun dışına çıktı:

• 2 Haziran 2021: Novitskiy ile 7 saat 19 dakikalık yürüyüşte Pirs kenetlenme bölmesini istasyondan ayrılmaya hazırladılar. NASA'nın açıklamasına göre Pirs'in Zvezda servis modülündeki yerini yeni Nauka laboratuvar modülü alacaktı.
• Eylül 2021: Yine Novitskiy ile yaptığı iki çıkışta (7 saat 54 dakika ve 7 saat 20 dakika) istasyona yeni eklenen Nauka çok amaçlı laboratuvar modülünü donatma işine başladılar: ethernet ve güç kabloları döşendi, tutamaklar takıldı.
• 19 Ocak 2022: Anton Shkaplerov ile 7 saat 11 dakika süren çıkış. GCTC'ye göre bu, Rus programının 59. uzay yürüyüşüydü.

Dubrov, 30 Mart 2022'de Shkaplerov ve Vande Hei ile birlikte Soyuz MS-19 kapsülüyle Kazakistan'daki Cezkazgan kasabası yakınlarına indi. GCTC kayıtlarına göre Expedition 65/66 kapsamındaki görevi 355 gün 3 saat 45 dakika sürdü. NASA'ya göre aynı uçuş, o tarihte bir ABD astronotunun tek seferde uzayda kaldığı en uzun süre rekoruydu ve Dubrov da ilk uçuşunda Vande Hei kadar, 355 gün yörüngede kaldı. Dubrov'a 2023'te Rusya Federasyonu Kahramanı unvanı ve "Rusya Federasyonu Pilot-Kozmonotu" unvanı verildi; Gagarin madalyasını da aynı yıl aldı.

Soyuz MS-29 ve istasyon komutanlığı

Dubrov'un ikinci uçuşu 14 Temmuz 2026'da başladı. Bu kez Soyuz MS-29'un komutan koltuğundaydı; yanında Roscosmos'tan Anna Kikina ve NASA'dan Anil Menon vardı. Baykonur Kozmodromu'ndan fırlatılan kapsül, aynı gün istasyonun Rus bölümündeki Priçal düğüm modülüne kenetlendi. NASA'nın duyurusuna göre üçlünün istasyonda yaklaşık sekiz ay kalıp Nisan 2027'de Dünya'ya dönmesi planlanıyor.

İlk haftalarında Dubrov, ağırlıksızlığa alışırken istasyonun Elektron oksijen üretecinin dış tanklarında su ve hava kabarcığı kontrolü gibi işler yaptı. Expedition 74, 26 Temmuz 2026'da Soyuz MS-28'in istasyondan ayrılmasıyla sona erdi ve Expedition 75 başladı. 1 Ekim'de SpaceX Crew-13 ekibinin gelişiyle istasyondaki kişi sayısı 11'e çıktı; 4 Ekim'deki geleneksel komuta devir töreninde Jessica Meir istasyonun komutasını Dubrov'a bıraktı. Crew-12 ekibinin 8 Ekim'de Dünya'ya dönmesinden sonra Dubrov; Kikina, Menon ve Crew-13 üyeleri Jessica Watkins, Luke Delaney, Joshua Kutryk ve Sergey Teteryatnikov'tan oluşan yedi kişilik ekibe komuta ediyor.

NASA'nın günlük istasyon notları, komutanın rutinini de yansıtıyor. Ekim 2026'da Dubrov Zvezda servis modülünde tesisat bakımları yaptı ve ekip arkadaşlarını çalışırken fotoğrafladı. Ekip uyurken Pasifik ve Atlas okyanuslarındaki noktaları birden çok dalga boyunda kendiliğinden görüntüleyen Dünya gözlem düzeneğini söktü. Kikina ile birlikte kola, bileğe ve parmaklara takılan manşetlerle dolaşım sisteminin ağırlıksızlığa tepkisini ölçen çalışmaya katıldı. 29 Ekim'de istasyona yeni bir güneş paneli takılan ABD uzay yürüyüşünden önceki gün de Rus kozmonotlar, yürüyüşün akışını öğrenerek daha hafif bir programla çalıştı.

Kısaca

• 30 Ocak 1978'de Habarovsk'ta doğdu; eğitimi yazılım mühendisliği.
• 2012'de Roscosmos kozmonot birliğine seçildi, 2014'te test kozmonotu oldu.
• 2021-2022'de ilk uçuşunda 355 gün yörüngede kaldı, dört uzay yürüyüşü yaptı.
• 14 Temmuz 2026'da Soyuz MS-29'un komutanı olarak ikinci kez uzaya çıktı.
• 4 Ekim 2026'dan beri ISS'in (Expedition 75) komutanı; dönüşü Nisan 2027'de bekleniyor.