Rocket Lab Electron'un 100. fırlatmasını yaptı: Japon radar uydusu YAMATSUMI-II yörüngede
Rocket Lab, Electron roketinin 100. fırlatmasını Yeni Zelanda'dan yaptı ve iQPS'in YAMATSUMI-II radar uydusunu 575 km yörüngeye bıraktı; şirket bunu ticari rekor hızı olarak sunuyor.

Rocket Lab, Electron roketinin 100. fırlatmasını başarıyla tamamladığını 14 Kasım'da duyurdu. Şirketin açıklamasına göre "The Mountain God Rises" (Dağ Tanrısı Yükseliyor) adlı görev, Yeni Zelanda'daki Launch Complex 1 rampasından 14 Kasım 2026'da Yeni Zelanda saatiyle 18.30'da havalandı (Türkiye saatiyle yaklaşık 08.30) ve Japon iQPS şirketinin YAMATSUMI-II radar uydusunu 575 kilometrelik alçak Dünya yörüngesine bıraktı.
Rocket Lab bunu yalnızca bir sayı değil, bir hız rekoru olarak sunuyor: şirket, Electron'un 100 fırlatmaya ticari olarak geliştirilmiş herhangi bir roketten daha hızlı ulaştığını söylüyor. Bu "en hızlı" iddiası şirketin kendi ifadesi; bağımsız bir karşılaştırma tablosuna dayanmıyor. Yine de kurumun açıklamasındaki ölçüt açık: ilk fırlatmasını 2017'de yapan roket, on yılı doldurmadan yüzüncü uçuşa geldi.
Video: https://www.youtube.com/watch?v=kyR8kZ2XlhQ
Yüzüncü uçuşun yükü: bir radar uydusu
YAMATSUMI-II, Fukuoka merkezli iQPS'in sentetik açıklıklı radar (SAR) uydularından biri. SAR, uydunun kendi gönderdiği radar dalgalarının yüzeyden yansımasını kaydederek görüntü üretir; bu yüzden bulut ve gece fark etmeksizin yeryüzünü görebilir. Rocket Lab'ın bildirdiğine göre görev, şirketin iQPS için yaptığı 11. Electron fırlatması ve iQPS ile 2023'ten beri yapılan fırlatmaların hepsi başarıyla sonuçlandı. iQPS, takımyıldızını tamamlamak için 2030'a kadar yedi özel Electron fırlatması daha rezerve etmiş durumda.
Sitemizde yer verdiğimiz Electron'un 3 Kasım'daki önceki iQPS fırlatması da aynı müşterinin uydusuydu. Yani yüzüncü uçuş, aynı hatta çalışan düzenli bir fırlatma ritminin parçası.
Electron neden farklı bir roket?
Rocket Lab'ın Electron sayfasındaki teknik bilgilere göre roket 18 metre boyunda, 1,2 metre çapında ve fırlatma kütlesi 13 bin kilogram. Alçak Dünya yörüngesine 300 kilograma kadar yük taşıyor. Gövdesi karbon kompozitten yapılmış; yakıtı sıvı oksijen ve gazyağı. Birinci kademede dokuz Rutherford motoru çalışıyor, ikinci kademede vakum için tasarlanmış tek bir Rutherford var. Şirket bu motoru, dünyanın ilk 3 boyutlu yazıcıyla üretilen, elektrikli pompayla beslenen roket motoru olarak tanıtıyor.
İki kademenin üstündeki "Kick Stage" (itme kademesi) ise Electron'un ayırt edici parçası. Şirkete göre bu kademe küçük uyduları farklı yörünge düzlemlerine ve inklinasyonlara, hatta daha yüksek irtifalara bırakabiliyor. Küçük uydu üreticileri için bu, büyük bir roketle paylaşımlı uçuşta beklemek yerine istedikleri yörüngeye kendi takvimleriyle gitmek anlamına geliyor.
Rocket Lab'ın verilerine göre Electron, yüzüncü uçuştan önce, 99 fırlatma ve 272'den fazla uydu yerleştirmiş durumdaydı; fırlatmalar Yeni Zelanda ve ABD'nin Virginia eyaletindeki rampalardan yapılıyor. Şirketin açıklamasında Electron "yüzlerce uydu" taşımış olarak anılıyor: ticari takımyıldız işletmecileri, ulusal güvenlik kurumları ve bilimsel kuruluşlar müşteri listesinde.
Rocket Lab'ın mesajı ve sıradaki adım
Şirketin kurucusu ve CEO'su Peter Beck, açıklamasında çok az roketin tüm kullanım ömründe 100 fırlatmaya ulaştığını, Electron'un bunu rekor hızla yaptığını söyledi. Beck, bu başarıyı 3 boyutlu yazılmış motorlara, karbon kompozit yörünge roketine ve iki yarımküreden art arda fırlatma gibi öncü adımlara bağladı; "sonraki 100 Electron'un şimdiden rezerve edildiğini" de ekledi.
Rocket Lab, Electron'un deneyimini şirketin bir sonraki büyük adımı olan, orta sınıf Neutron roketi için bir işletme temeli olarak da gösteriyor. Neutron'un fırlatma takvimi bu haberin konusu değil; ancak yüzüncü Electron, şirketin küçük roketten orta sınıfa geçiş hikâyesinin bir kilometre taşı olarak okunmalı.
Açık kalan soru, rekor hızın sürdürülebilir olup olmadığı. Rezerve edilmiş fırlatmalar şirketin talep tarafında rahat olduğunu gösteriyor; ancak Electron'un yıllık fırlatma sayısı hava, rampa hazırlığı ve müşteri uydularının hazır olma takvimine bağlı. Yüzüncü uçuşun ardından bakılacak ilk gösterge, bir sonraki iQPS ve diğer müşteri görevlerinin ne kadar sıklıkla gerçekleştiği olacak.
Bu haberi nasıl buldunuz?
İlk oyu siz verin

















