ESA'da (Avrupa Uzay Ajansı) çalışmak mümkün mü? Türk vatandaşları için yollar
ESA kadrosuna yalnızca üye devletlerin, ortak üyelerin ve Kanada'nın vatandaşları başvurabiliyor; Türk vatandaşları için yol, Avrupa'da okuyup şirketler ve araştırma programları üzerinden geçiyor.
- Konu
- Kariyer
- Kaynak
- Avrupa Uzay Ajansı (ESA)
- İlgili sayfa
- https://uzaygundem.com/ansiklopedi/turkiyenin-uzay-programi
ESA'nın kendi kadrosuna girmek için vatandaşlık şartı var: Avrupa Uzay Ajansı yalnızca üye devletlerin, ortak üyelerin ve Kanada'nın vatandaşlarından başvuru kabul ediyor; Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olarak doğrudan başvuru yapılamıyor. Bu, Türklerin Avrupa uzay sektörüne giremeyeceği anlamına gelmez: ESA bütçesinin yaklaşık yüzde 85'i sanayi sözleşmelerine gidiyor, yani işin büyük kısmı şirketlerde yapılıyor. Aşağıda ESA'nın kendi sayfalarına dayanarak hangi kapının kime açık olduğunu ayırıyoruz.
ESA'da kim çalışabilir?
ESA'nın başvuru sorularına göre ajansın yaklaşık 3000 çalışanı var; çoğu Paris, Noordwijk (ESTEC), Frascati, Darmstadt, Villanueva de la Cañada, Harwell ve Redu'daki yedi ana yerleşkede çalışıyor. Çalışma dilleri İngilizce ve Fransızca; ikisinden birinde akıcılık gerekiyor. Açık başvuru kabul edilmiyor, yalnızca yayımlanan ilanlara başvuru yapılıyor.
Uyruk koşulu ESA'nın SSS sayfasında net yazıyor: başvuranın ESA üye devletlerinden, ortak üyelerden ya da Kanada'dan birinin vatandaşı olması gerekiyor; oturduğunuz ülke belirleyici değil, vatandaşlık belirleyici. Kimin uygun olduğu her ilanın altında listelenir. ESA'nın üye devletler sayfasına göre 23 üye var (en yenisi 1 Ocak 2025'te Slovenya); Kıbrıs, Letonya, Litvanya ve Slovakya ortak üye; Bulgaristan, Hırvatistan ve Malta işbirliği anlaşmalı AB ülkeleri olarak anılıyor. Türkiye bu kategorilerin hiçbirinde sayılmıyor.
İlişki yok değil: ESA'nın 2004 tarihli duyurusuna göre 15 Temmuz 2004'te Ankara'da ESA Dış İlişkiler Direktörü Jean-Pol Poncelet ile TÜBİTAK Başkanı Nüket Yetiş, uzayın barışçıl amaçlarla keşfi ve kullanımı için çerçeve işbirliği anlaşması imzaladı; duyuruda Gölbaşı'ndaki bir EGNOS istasyonunun da işbirliği örneği olarak anıldığı görülüyor. Ancak bu anlaşma, ESA kadrosuna başvuru hakkı doğurmuyor. Türkiye'nin kurumsal çerçevesi için Türkiye'nin uzay programı, ajansın kendisi için Avrupa Uzay Ajansı (ESA) sayfasına bakabilirsiniz.

Verileri göster
| Çalışan | yaklaşık 3000 |
|---|---|
| Üye devlet | 23 |
| Ana yerleşke | 7 |
| Çalışma haftası | 40 saat |
| Emeklilik yaşı | 66 |
Şartı sağlayanlar için ESA programları
Vatandaşlık koşulunu karşılayanlar için ESA, kariyerin her basamağına bir program tanımlıyor:
| Program | Kime | Süre ve ayrıntı |
|---|---|---|
| Öğrenci stajı | Yüksek lisans öğrencileri | 3-6 ay; ilanlar her yıl Kasım'da, 2027 dönemi 2 Kasım 2026'da açıldı |
| Mezun stajyerlik (EGT) | Yüksek lisansı bitirmesinin üzerinden en çok bir yıl geçenler | 1 yıl (ikinci yıla uzatılabilir); her yıl Şubat'ta yaklaşık 100 ilan |
| Genç profesyonel (JPP) | Üç yıldan az deneyimli yüksek lisans mezunları | 4 yıl, A1 derecesinde kadro; yılda 15 ilan, Nisan-Haziran'da |
| Araştırma bursu | Doktorasını yeni bitirenler | 2 yıl, üçüncü yıla uzatma ihtimaliyle |
ESA'nın SSS sayfasına göre profesyonel kadroların çoğunda en az yüksek lisans aranıyor. ESA Academy ise yalnızca üye devletler, ortak üyeler ve Kanada'dan gelen üniversite öğrencilerine açık.

Maaşlar: ESA'nın kendi tablosu
ESA, 2026 için derece ve ülkeye göre net aylık maaşları yayımlıyor. Tutarlar ilk basamak içindir, vergi, sosyal güvenlik ve emeklilik kesintisinden sonraki net rakamlardır; aile ve yurt dışı ödenekleri dahil değildir. ESA maaşları üye devletlerde ulusal gelir vergisinden muaf. Çalışma ülkesine göre (Fransa, Hollanda, İtalya, Almanya, İspanya, Belçika) değişen yaklaşık aralıklar:
- A1 (dört yıldan az deneyim): yaklaşık 3.900-5.050 avro
- A2 (4-14 yıl): yaklaşık 5.000-6.450 avro
- A3 (15+ yıl): yaklaşık 6.200-7.960 avro
- A4 (kıdemli ya da yönetici): yaklaşık 7.200-9.250 avro
Deneyim yılları yüksek lisanstan sonra sayılıyor. Türkiye'deki uzay mühendisi maaşları için ESA gibi tek bir resmî tablo bulamadık; ayrıntı için Uzay mühendisi ne kadar kazanır? yazısına bakın.
Türk vatandaşları için dolaylı yollar
- Sanayi: ESA projeleri şirketlerce yürütülüyor ve işe alımı her şirket kendi ilanıyla yapıyor; uyruk ve çalışma izni koşulları ilanda yazar. Avrupa'da lisansüstü yapmak bu kapıyı aralıyor. Örneğin SpaceMaster ortak yüksek lisansının sayfasına göre mezunları ESA-ESTEC, Airbus Defence and Space, Thales Alenia Space ve OHB gibi kurumlarda çalışıyor.
- Avrupa'da yüksek lisans: SpaceMaster'da ilk yıl İsveç'te Luleå Teknoloji Üniversitesi'nde, ikinci yıl Aalto, Cranfield, Prag Çek Teknik Üniversitesi ya da Toulouse Üniversitesi'nde geçiyor. 2027/28 başvuruları 15 Ocak 2027'ye kadar; lisans derecesi en az 180 AKTS ve bunun en az 22,5 AKTS'si matematik olmalı. AB/AEA dışı vatandaşlar için ilk yıl katılım bedeli 140.000 İsveç kronu. Türkiye ayrıca Erasmus+ programına ortak üçüncü ülke konumunda.
- ESA ortak finansmanlı araştırma: ESA, bir doktora (genelde üç yıl) ya da doktora sonrası (genelde iki yıl) çalışmasını en çok yüzde 50 ve 90.000 avroya kadar destekleyebiliyor. Sayfa koşulu, öneri sahibinin ESA üye ya da işbirliği devletlerindeki bir üniversitede kayıtlı olmasına bağlıyor; Türkiye'deki üniversiteler için uygunluk sayfada yazmıyor, ESA'ya sorulmalı.
- Bilimsel veri ve gözlem: XMM-Newton'ın 26. gözlem çağrısı 9 Ekim 2026'da kapandı; 41 ülkeden 429 baş araştırmacı 534 öneri gönderdi ve ESA, dünyanın her yerindeki kurumlardan önerileri kabul ettiğini yazıyor. Gaia'nın tüm veri yayınları da ESA arşivinde duruyor; nasıl sorgulanacağı Gaia Arşivi rehberimizde.
- Astronotluk: ESA'nın astronot seçimi üye devlet vatandaşlarına açık. Türkiye'nin yolu için Türk astronot nasıl olunur? yazısına bakın.
Türkiye'den başlayan yol: bölüm, puan, burs
Uzay mühendisliği ve havacılık-uzay mühendisliği programları SAY puanıyla öğrenci alıyor; YKS'de SAY puanı TYT'nin yüzde 40'ı, AYT matematiğin yüzde 30'u, fizik, kimya ve biyolojinin yüzde 10'ar ağırlığıyla hesaplanıyor. YÖK Atlas verilerine dayanan sayfamıza göre "Uzay Mühendisliği" dört (İTÜ, Türk Hava Kurumu, Erciyes ve Sivas Bilim ve Teknoloji üniversiteleri), "Havacılık ve Uzay Mühendisliği" 17 üniversitede okunuyor. Taban puan ve sıralamalar her yıl değiştiği için tercih döneminde YÖK Atlas'ı kontrol edin: Türkiye'de uzay mühendisliği hangi üniversitelerde okunur? Genel yol: Uzay mühendisi nasıl olunur? Fizik ve astronomi yolu için Astronom nasıl olunur?
Staj ve lisansüstü için TÜBİTAK'ın burs sayfasında lisans için 2205 ve 2247-C (STAR), lisansüstü için 2210 (yurt içi yüksek lisans), 2211 (yurt içi doktora), 2213-A (yurt dışı doktora), 2213-B (yurt dışı müşterek doktora) ve 2244 (sanayi doktora) programları sayılıyor. TUSAŞ'ın kariyer sitesinde SKY Discover yaz stajı, SKY Experience aday mühendislik programı, yurt dışında olanlara yönelik SKY Global Türk staj programı ve LIFT UP serisi var. Türkiye Uzay Ajansı'nın alım yolları ayrı yazıda; kurumların haritası için Türkiye'de hangi uzay şirketleri var? sayfasına, NASA tarafındaki benzer soru için Türk biri NASA'da çalışabilir mi? yazısına bakın.
Kısaca
- ESA kadrosu için vatandaşlık şartı var; Türkiye vatandaşları ESA'nın üye, ortak üye ve Kanada listesinde değil, doğrudan başvuramaz.
- Türkiye ile ESA arasında 2004'ten bir çerçeve işbirliği anlaşması var, ama bu kadro başvurusu hakkı vermiyor.
- ESA bütçesinin yaklaşık yüzde 85'i sanayiye gidiyor; Avrupa'da lisansüstü ve şirket yolu en gerçekçi dolaylı seçenek.
- ESA'nın 2026 tablosunda A1 derecesinde net aylık yaklaşık 3.900-5.050 avro; ülkeye göre değişiyor.
- Türkiye'den başlamak için SAY puanıyla mühendislik ve TÜBİTAK, TUSAŞ gibi kurumların burs ve staj programları ilk adımdır.
İlgili sayfalar
Kapak fotoğrafı, ESA'nın en büyük yerleşkesi ESTEC'i Noordwijk'teki kumul kıyısında havadan gösteriyor.
Bunları da biliyor muydunuz?Tümü →
Uydu mühendisi ne iş yapar? Uydu sektöründe kariyer yolları
Uzay hekimi nasıl olunur? Havacılık ve uzay hekimliği yolu
Lisede uzaya ilgi duyan öğrenci ne yapmalı? Yarışma, kulüp ve yaz okulu
Türk biri NASA'da çalışabilir mi? NASA'da çalışmanın yolları
Uzay mühendisi ne kadar kazanır? Türkiye'de ve yurt dışında maaşlar
Uzay mühendisi nasıl olunur? Eğitim yolu ve iş alanları

























