Starsector: oynanışı ve oyundaki gerçek solucan deliği, Samanyolu kolu, ısı bilimi
Starsector, çöken bir yıldız kapısı ağından sonra geçen, ticaret, filo yönetimi ve savaşı birleştiren açık dünyalı bir uzay oyunu. Oyunun arkasındaki gerçek bilim: solucan delikleri, Perseus Kolu ve uzayda ısı atımı.
- Tür
- Strateji
- Çıkış yılı
- 2011
- Geliştirici
- Fractal Softworks
- Yayıncı
- Fractal Softworks
- Platformlar
- PC (Windows, macOS, Linux)
Starsector, Fractal Softworks stüdyosunun geliştirdiği ve yayımladığı, tek oyunculu, açık dünyalı bir uzay aksiyon ve rol yapma oyunudur. Eski adı Starfarer olan yapımın başında bağımsız geliştirici Alexander Mosolov var. Oyunda küçük bir filoyla yola çıkarsınız; ticaret yapar, bilinmeyen yıldız sistemlerini keşfeder, korsanlarla ve rakip hiziplerle çarpışır, zamanla kendi kolonilerinizi kurarsınız. Basında sık sık "uzayda Mount & Blade" diye anılması, oyunun serbestliğini iyi özetler: sizi bir hikâyeye zorlayan biri yok, kendi hikâyenizi kendiniz yazarsınız.
Oyun ne anlatıyor?
Oyun, uzak bir gelecekte geçer. İnsanlık bir zamanlar yıldızlar arasında "kapı" denen bir ağla seyahat etmiş; Vikipedi'nin özetine göre bu kapılar solucan deliği gibi çalışıyor. Altın çağı yaşatan bu ağ oyunun başlangıcından 206 yıl önce bir anda çökmüş, insanlık karanlık bir döneme sürüklenmiş. Geriye kalan bölgede korsanlar, askerî devletler, şirket kalıntıları, teknolojiden nefret eden dinî topluluklar ve yapay zekâ gemileri dengesiz bir güç mücadelesi veriyor. Oyuncu bu karmaşada yedi hizipten birine katılabilir ya da bağımsız kalabilir.
Oyunun resmî anlatımı, hikâyenin geçtiği bölgeyi Samanyolu'nun Perseus Kolu içinde yoğun bir uzay parçası olarak tarif ediyor. Ana hikâye kasıtlı olarak ince tutulmuş; dünyanın geçmişini seyahat ettikçe, terk edilmiş enkazlara ve eski teknolojilere rastladıkça çözersiniz.
Nasıl oynanır?
Oyun, kampanya haritasında fareyle yönetilir. İstediğiniz yıldız sistemine kendiniz uçabilir ya da otomatik pilotla gidebilirsiniz. Kolonilerde mürettebat toplar, gemi satın alır, mal alıp satarsınız. Her kolonide gerçek zamanlı çalışan bir ekonomi simülasyonu var; kimi mallar bazı hizipler için yasa dışıdır ve kaçakçılığın riski, yakalanırsanız itibar kaybıdır. Görevler size yolda ya da kolonilerde sunulur; ödül oyunun para birimidir.
Savaş, iki filo karşılaştığında ayrı bir ekranda başlar. Bir gemiyi doğrudan siz yönetirsiniz, müttefik gemilere ise "saldır", "eşlik et", "geri çekil" gibi emirler verirsiniz. Savaşın merkezindeki kavram "flux"tır: silah ateşlemek ve kalkanla hasar emmek bu kurgusal atığı biriktirir, yeterince boşaltmazsanız gemi kısa süreliğine devre dışı kalır. Yani her atışın bir bedeli, her kalkan kullanımının bir sınırı vardır. Gemi donanımı "refit" ekranında özelleştirilir; silahlar ve "hullmod" adı verilen modüller geminin hızını, zırhını ya da keşif maliyetini değiştirir. Yaptığınız işler deneyim kazandırır, seviye atlayınca beceri seçersiniz; zaman zaman kazanılan "hikâye puanları" ise olağanüstü hamleler için harcanır. Savaşı kaybetseniz bile oyun sona ermez: küçük bir filoyla yeniden başlarsınız.
Oyundaki bilim
Starsector bir bilim simülasyonu olmaya çalışmıyor; ama arka planındaki fikirlerin hepsinin gerçek bilimde bir karşılığı ya da yakın bir akrabası var. Aşağıda en belirgin dört tanesini ele alıyoruz.
Kapılar ve solucan deliği
Solucan deliği, uzay-zamanın iki ayrı noktasını bağlayan tünel biçiminde düşünülen varsayımsal bir yapıdır ve Einstein'ın alan denklemlerinin özel çözümlerine dayanır. İlk çözüm 1916'da Ludwig Flamm tarafından bulundu; Albert Einstein ve Nathan Rosen 1935'te aynı yapıyı yeniden keşfettiler, bu yüzden "Einstein-Rosen köprüsü" deniyor. 1962'de John Wheeler ile Robert Fuller, bu tür köprünün çok hızlı çöktüğünü, içine giren ışığın bile öbür uca ulaşamayacağını gösterdi. İki yönlü geçilebilen bir solucan deliği için negatif enerji yoğunluklu "egzotik madde" gerekir; Kip Thorne ve öğrencisi Mike Morris 1988'de böyle bir modeli genel göreliliği öğretmek için önerdiler. Casimir etkisi kuantum alan kuramında negatif enerji yoğunluğunun mümkün olduğunu gösterir, ama aynı kuram bunun keyfi büyüklükte ve keyfi sürede olmasına izin vermez. Bugüne kadar doğada geçilebilir bir solucan deliği gözlemlenmedi. Oyundaki kapıların bir gün aniden çökmesi, gerçek kuramın kararsızlık sorunuyla şaşırtıcı biçimde uyumlu bir kurgu. Oyun bunun dışında bir bilimsel açıklama yapmıyor; kapıları basitçe çalışan bir teknoloji olarak kabul ediyor. Konunun daha geniş bir dökümü için filmlerdeki solucan delikleri yazımıza, ışıktan hızlı seyahatin diğer önerisi Alcubierre sürücüsü için FTL sayfamıza bakabilirsiniz. Alcubierre 1994'te, uzayı geminin önünde büzüp arkasında genişleterek görünürde ışıktan hızlı yolculuğu öneren spekülatif bir çözüm yayımladı; o da negatif enerji gerektiriyor. Temel sınır olan ışık hızını sözlük sayfamızda açıkladık.
Perseus Kolu gerçekten var
Oyunun geçtiği "Perseus Kolu", gökbilimde de bilinen bir yapıdır: Samanyolu'nun büyük sarmal kollarından biri. 2005'te yayımlanan bir araştırma kolun Güneş Sistemi'ne uzaklığını daha önce düşünülen 13.000 ışık yılının yarısından azına, yaklaşık 6.400 ışık yılına indirdi. Japonya'nın VERA projesi ile BeSSeL araştırması, yaklaşık 200 maserin (yıldız oluşum bölgelerindeki su buharı ve metanol kaynaklı mikrodalga yayıcıları) paralaks ölçümlerini yaparak kolları haritaladı. Bu haritaya göre Perseus Kolu yaklaşık 1 kiloparsek (yaklaşık 3.260 ışık yılı) genişliğinde. NASA'nın WISE teleskobu verileri de Perseus, Yay-Omurga (Sagittarius-Carina) ve Dış kollarda yaklaşık yüz gömülü genç yıldız kümesi gösterdi; Güneş'in ise Orion-Kuğu adlı küçük bir çıkıntıda durduğu belirtiliyor. Kolun içinde Yengeç Bulutsusu (M1) ile M36, M37 ve M38 gibi cisimler var; Arabacı'nın üç kümesi sayfamızda bunları okuyabilirsiniz. Oyundaki "sektör" ise bu devasa yapının çok küçük bir kurgusal parçası.
Flux: ısıyı uzaya atmak
Oyundaki "flux" kurgusal bir atıktır ama fikrin kökü gerçek: uzay araçlarında asıl sorun soğuk değil, atık ısıdır. Vakumda ısıyı alıp götürecek hava olmadığı için araçlar ısıyı kızılötesi ışıma yoluyla uzaya bırakır; bu pasif olabilir ya da dışarıya monte edilmiş radyatörler kullanılabilir. Güneşten gelen ısıyı geri yansıtan aynalar ve ısıyı yüzeye yayan ince plakalar da bu sistemin parçasıdır. Oyunda silah ateşlerken ve kalkan kullanırken biriken flux'ı "boşaltmak" bu gerçeğin eğlenceli bir basitleştirmesi: ısı birikirse sistem aşırı yüklenir, dolayısıyla her gemi tasarımı bir ısı bütçesi problemidir.
Luddite'ler
Oyunun teknolojiden nefret eden dinî hizbi, adını gerçek tarihten alır. Luddite'ler, 1811-1816 arasında Nottingham'da başlayıp kuzey İngiltere'ye yayılan, tekstil işçilerinin makineleşmeye karşı hareketiydi; ücretleri, çalışma koşullarını ve ürün kalitesini gerekçe göstererek makineleri kırdılar. Adlarını, iki çorap tezgâhını kırdığı anlatılan efsanevi dokumacı Ned Ludd'dan aldılar. Hareket yasal ve askerî güçle bastırıldı. Oyundaki karşılığı, gelişmiş yapay zekâ ve teknolojinin çöküşten sorumlu tutulduğu bir inanç.
Oyunun savaşı iki boyutlu ve tepeden görünümlü; gemilerin hareketi "tank kontrolü" denen biçimde yönetilir. Yörünge mekaniği ya da ışık hızı gecikmesi oyunun öne çıkan unsurları arasında anılmıyor; eğlence ve denge, gerçekçiliğin önünde.
Geliştirme hikâyesi
Starsector'ı baştan sona Fractal Softworks yaptı. Mosolov'un anlattığına göre Star Control II oyunun "büyük" ilham kaynağı; Wing Commander: Privateer, Sid Meier's Pirates! ve Solar Winds de etkili olmuş. Oyun Java ile ve LWJGL kütüphanesiyle yazıldı. İlk alfa sürümü 29 Nisan 2011'de altı görev, bir öğretici ve temel mod araçlarıyla yayımlandı; yapım 2013'ten beri erken erişimde ve düzenli güncelleme alıyor. Ana hikâye görevleri, kolonileştirme, ekonomi, hizip itibarı ve baskın sistemleri bugüne kadar eklenmiş sistemler arasında. Oyunun uzun ömrü, kullanıcıların yazdığı kocaman bir mod kütüphanesi doğurdu.
Etkisi ve değerlendirmeler
Oyun, alfa döneminden beri olumlu karşılandı. Rock, Paper, Shotgun 2012'de oyunu henüz erken aşamada olmasına rağmen çok iyi buldu, 2018'de hâlâ bitmediğini belirtse de harcanan paraya değer bir yapım olarak önerdi. Eurogamer 2013'teki önizlemesinde eksik hâlinde bile keyif alınacak çok şey bulunduğunu yazdı; Kotaku aynı yıl oyunu Star Control II ve The Ur-Quan Masters'ın bir halefi olarak tavsiye etti. Cubed3 ise 2017'deki önizlemesinde denge ayarlarının hâlâ çalışılması gerektiğini söyledi. Doğrulayabildiğimiz resmî bir ödül kaydı yok.
Fragman
Video: https://www.youtube.com/watch?v=eAvo3S0MD-o
Hangi platformlarda var, Türkçe mi?
Starsector Windows, macOS ve Linux için oyunun kendi sitesinden sunuluyor. Steam gibi dijital mağazalarda şu an bulunmuyor; yapımcı, oyun "daha hazır" olduğunda bu mağazalara çıkmayı planlıyor. Oyun ücretli bir yapım; güncel fiyatı ve satın alma bilgisi için resmî siteye bakın. Türkçe arayüz ya da altyazı desteğini doğrulayamadık; oyun İngilizce oynanıyor kabul edin.
Kimlere uygun? Benzer oyunlar
Hikâyeyi başkasının değil, kendisinin yazmasını isteyen, ticaret, filo yönetimi ve taktiksel savaşı bir arada seven oyunculara uygun. Yoğun metin okumayı ve menüler arasında vakit geçirmeyi sorun etmeyenler daha çok keyif alır. Aynı havayı arayanlar ilham kaynağı Star Control II'ye, ticaret ve keşfin klasiği Elite serisine ve X serisine bakabilir; gemi yönetimine odaklanan daha kısa bir deneyim için FTL iyi bir seçenek.
Benzer oyunlarTümü →
Spore: oynanışı ve oyundaki gerçek evrim, Drake denklemi, terraform bilimiMaxis2008 · PC (Windows), Mac OS X
Pax Imperia: oynanışı ve oyundaki gerçek solucan deliği, ötegezegen bilimiHeliotrope Studios (ilk oyun: Changeling Software)1997 · PC (Windows), Macintosh
Imperium Galactica II: oynanışı ve oyundaki gerçek yaşanabilir bölge, terraform bilimiDigital Reality1999 · PC (Windows, macOS, Linux), iOS
Outpost 2: Divided Destiny: oynanışı ve oyundaki gerçek asteroit, Mars terraforming bilimiDynamix1997 · PC (Windows)
NEBULOUS: Fleet Command: oynanışı ve oyundaki gerçek radar, ısı, uzay savaşı bilimiEridanus Industries2022 · PC (Windows)
Starship Troopers: Terran Command: oynanışı ve oyundaki gerçek DART, dev böcek bilimiThe Artistocrats2022 · PC (Windows)
























