Johnson Uzay Merkezi
Houston'daki Johnson Uzay Merkezi, NASA'nın insanlı uzay uçuşu merkezi: Gemini 4'ten Artemis'e her ABD insanlı uçuşu buradaki Görev Kontrol'den yönetildi, astronotlar da burada eğitiliyor.
- Ülke
- ABD
- Kuruluş yılı
- 1961
- Alan
- Kamu ajansı
- İnternet sitesi
- www.nasa.gov/johnson
Lyndon B. Johnson Uzay Merkezi (JSC), NASA'nın insanlı uzay uçuşlarından sorumlu merkezidir. Teksas'ın Houston kentinde, Clear Lake bölgesinde yaklaşık 660 hektarlık bir alana kurulmuş 100 binadan oluşur. NASA'nın astronot birliği burada bulunur; ABD'li astronotlarla uluslararası ortaklardan gelen astronotların eğitimi burada yapılır. Uzay araçlarının uçuş kontrolü, insanlı uçuş araştırmaları ve astronot eğitimi aynı yerleşkede toplandığı için JSC, ABD insanlı uzay programının sinir merkezi sayılır. Merkezin en ünlü birimi, uçuşlar sırasında telsizde kullanılan çağrı adıyla "Houston" diye bilinen Görev Kontrol Merkezi'dir.
Tarihçe
Merkezin kökeni, Robert Gilruth yönetiminde 5 Kasım 1958'de Langley Araştırma Merkezi'nde çalışmaya başlayan Uzay Görev Grubu'na dayanır. 45 kişilik bu küçük ekip ABD'nin ilk insanlı uzay programı Mercury'yi yönetiyordu ve örgütsel olarak Goddard Uzay Uçuş Merkezi'ne bağlıydı. Başkan Kennedy 1961'de Ay hedefini koyunca grubun kendi test tesisleri ve laboratuvarları olan daha büyük bir kuruma dönüşmesi gerekti.
NASA'nın yer seçme ekibi 1961 yazında 23 aday yeri gezdi. İlk tercih Tampa'daki MacDill Hava Üssü'ydü, ancak Hava Kuvvetleri üssü kapatmaktan vazgeçince Houston'daki Rice Üniversitesi arazisi öne geçti. NASA yöneticisi James E. Webb'in kararı 19 Eylül 1961'de açıklandı. Tarihçiler, başkan yardımcısı Lyndon B. Johnson başta olmak üzere Teksaslı siyasetçilerin bu kararda büyük etkisi olduğunu not eder. Humble Oil şirketinin Rice Üniversitesi aracılığıyla bağışladığı, o yıllarda sığır otlatılan arazide inşaat 1962'de başladı ve İnsanlı Uzay Aracı Merkezi Eylül 1963'te açıldı. Johnson'ın ölümünden sonra merkez, 19 Şubat 1973'te onun adını aldı.
Tesisler ve olanaklar
- Christopher C. Kraft Jr. Görev Kontrol Merkezi: Haziran 1965'teki Gemini 4'ten bu yana Apollo, Skylab, Apollo-Soyuz, Uzay Mekiği ve Artemis dahil bütün ABD insanlı uçuşlarını yönetti; bugün Uluslararası Uzay İstasyonu'ndaki Amerikan faaliyetlerini yönetiyor. Merkez, 14 Nisan 2011'de Christopher Kraft'ın adını aldı. Bir görev sürerken kontrol odalarında genellikle üç vardiya hâlinde gece gündüz çalışılır.
- Tarihî Apollo Görev Kontrol odası: 30 numaralı binadaki oda ulusal tarihî simgedir; restore edilerek Haziran 2019'da ziyarete açıldı.
- Nötr Yüzerlik Laboratuvarı: Yaklaşık 23.000 metreküp su alan dev havuzda astronotlar uzay yürüyüşü görevlerinin provasını yapar.
- Ay Örnekleri Laboratuvarı: Apollo görevlerinin Ay'dan getirdiği örneklerin büyük kısmı 31-N numaralı binada saklanır ve incelenir.
- White Sands Test Tesisi: New Mexico'daki bu tesis de JSC'ye bağlıdır; Uzay Mekiği için yedek iniş alanı olarak da hizmet verdi.
Önemli görevler ve başarılar
- 1965: Houston'daki Görev Kontrol, Gemini 4 ile tam olarak devreye girdi.
- 1969-1972: Apollo programının Ay inişleri buradan yönetildi; Ay'dan dönen ilk astronotlar merkezdeki Ay Kabul Laboratuvarı'nda karantinaya alındı.
- 1981-2011: Uzay Mekiği görevlerinin tamamı Houston'dan yönetildi.
- Nisan 2026: Artemis II ile dört astronot, Apollo 17'den bu yana alçak Dünya yörüngesinin ötesine çıkan ilk insanlar oldu; mürettebat Dünya'dan 406.771 kilometre uzaklaşarak Apollo 13'ün rekorunu kırdı.
Verileri göster
| Kuruluş | 1961 |
|---|---|
| Bina sayısı | 100 |
| Alan | 660 hektar |
| Çalışan (2024) | 12.541 |
| Bütçe (2024) | 5,43 milyar dolar |
| Havuz hacmi | 23.000 m³ |
Bugün ve gelecek planları
NASA'nın 2024 yıllık raporuna göre JSC'de kamu çalışanları ve yükleniciler dahil 12.541 kişi çalışıyor; merkezin aynı yılki bütçesi 5,43 milyar dolar. Merkez, NASA'nın insanlı uzay uçuşuyla ilgili bilimsel ve tıbbi araştırmalarına öncülük ediyor: uzun süreli uçuşların sağlık riskleri, uzay yürüyüşlerini daha güvenli hâle getirecek yöntemler ve Ay'dan getirilen malzemelerin incelenmesi bu çalışmaların parçası.
Astronot adayları burada uzay aracı sistemleri, yörünge dinamiği, astronomi ve fizik gibi konularda eğitim alır. Eğitim; askerî suda hayatta kalma kursunu, tüplü dalış yeterliliğini, yüzme sınavını ve yüksek ile düşük basınç koşullarındaki acil durumlara hazırlığı kapsar. Adaylar uçuş becerilerini korumak için yakındaki Ellington Field'da bulunan NASA T-38 jetleriyle ayda 15 saat uçar.
Artemis programıyla birlikte Görev Kontrol'ün işi yeniden Ay'a uzandı. Artemis II, insanları yeniden Ay yüzeyine indirecek görevlere hazırlık niteliğinde bir test uçuşuydu; merkezin önümüzdeki yıllardaki ana işi, bu iniş görevlerinin mürettebatını eğitmek ve uçuşları yönetmek olacak.
Bilmeye değer
- Houston, merkez sayesinde 1967'de resmî olarak "Uzay Şehri" lakabını aldı.
- Merkezde, iptal edilen Apollo 19 için ayrılmış gerçek uçuş parçalarından oluşan bir Saturn V sergileniyor.
- 1959'da Avro Arrow uçak projesinin iptaliyle işsiz kalan 32 Kanadalı mühendis Uzay Görev Grubu'na katıldı.
- Kennedy, Apollo programıyla anılan ünlü konuşmasını Eylül 1962'de Rice Üniversitesi'nde yaptı ve konuşmasında Houston'daki yeni merkeze de değindi.
- 1994'ten bu yana merkezin ziyaretçi merkezi, hemen yanındaki Space Center Houston'dır.
