Thor: Ragnarok

Thor: Ragnarok, Thor serisinin üçüncü, Marvel Sinematik Evreni'nin on yedinci filmi. Yeni Zelandalı yönetmen Taika Waititi'nin elinde seri, ağırbaşlı bir mitoloji destanından renkli, esprili ve 1980'lerin uzay fantezilerine göz kırpan bir yol macerasına dönüştü. Thor bu kez Asgard'ın kıyametini, yani Ragnarök'ü durdurmak için önce evrenin çöplüğü sayılan bir gezegenden kaçmak zorunda.

Konusu

Thor, Sokovia Savaşı'ndan iki yıl sonra Asgard'a döndüğünde işlerin yolunda gitmediğini görür: Babası Odin ortada yoktur, kardeşi Loki ise Odin kılığında tahtta oturmaktadır. İki kardeş babalarını ararken, varlığından bile haberdar olmadıkları ablaları Hela ile karşılaşır. Ölüm tanrıçası Hela, Thor'un çekici Mjolnir'i paramparça eder ve Asgard'ı ele geçirmeye koyulur.

Gökkuşağı köprüsü Bifröst'ten fırlatılan Thor, kendini çevresi solucan delikleriyle sarılı bir çöp gezegeni olan Sakaar'da bulur. Burada zevk düşkünü yönetici Grandmaster tarafından gladyatör olarak satın alınır ve arenada eski bir dostla, Hulk'la yüz yüze gelir. Thor'un önündeki görev, bu tuhaf gezegenden bir ekip kurup kaçmak ve Hela'yı durdurmak için zamanında Asgard'a yetişmektir. Yolda ona eski bir Valkyrie, kayalardan oluşan nazik bir gladyatör olan Korg ve güvenilmezliğiyle ünlü Loki eşlik eder.

Yapım

Üçüncü Thor filmi Ocak 2014'te doğrulandı; senaryo Craig Kyle ile Christopher Yost'la başladı, sonra Eric Pearson'la son halini aldı. Karanlık Dünya'nın yönetmeni Alan Taylor geri dönmeyince Waititi işi üstlendi. Mark Ruffalo'nun Bruce Banner ve Hulk olarak kadroya katılması, 2006 tarihli "Planet Hulk" çizgi roman hikâyesinden öğelerin filme aktarılmasını sağladı. Cate Blanchett Hela, Jeff Goldblum Grandmaster, Tessa Thompson Valkyrie olarak kadroya girdi; Waititi de Korg'u hareket yakalama tekniğiyle kendisi canlandırdı.

Asıl çekimler 4 Temmuz 2016'da, "Creature Report" çalışma adıyla Avustralya'nın Gold Coast bölgesindeki Village Roadshow Studios'ta başladı; yapım stüdyonun dokuz ses sahnesinin tamamını kullandı. Brisbane şehir merkezi New York'un yerine geçti. Waititi her departman şefinden çalışmaya başlamadan önce Flash Gordon (1980) filmini izlemesini istedi; Mark Mothersbaugh'un Jean-Michel Jarre'dan etkilenen sentezleyicili müziği de bu havayı tamamlıyor. Waititi, Freddie Mercury hayatta olsaydı müzik için Queen'den yardım isteyeceğini söylemişti. Sakaar'ın hurda manzarası ve solucan delikleri için onlarca efekt şirketi çalıştı; Hulk'un yüz ifadeleri için Ruffalo'nun 90 farklı ifadesi yeniden kaydedildi.

Hulk'un bu filmde her zamankinden çok konuşması, efekt ekibine ek iş çıkardı. Industrial Light & Magic, karakterin yüzüne daha önceki filmlerden çok daha fazla ayrıntı ekledi; sette Hulk'un hareketlerini oyunculara göstermek için vücudu yeşile boyanmış bir kişi çalıştı. Thor ile Hulk'un yan yana durduğu bazı sahnelerde ise oranların doğru görünmesi için Hemsworth'ün yerine daha kısa boylu bir dublör, Paul Lowe geçti. Waititi, kayalardan oluşan Korg'un sesini Polinezyalı kapı görevlilerinin yumuşak konuşmasından ve yakın arkadaşı Rhys Darby'den esinlenerek yarattı; kocaman bir taş yığınından çıkan bu sakin, kibar ses filmin mizahının önemli bir parçası.

Evrendeki yeri

Film, MCU'nun Üçüncü Faz'ında, Avengers: Sonsuzluk Savaşı'na giden yolda yer alıyor ve Asgard'ın kaderini kökten değiştiriyor. Hulk'un Ultron Çağı'ndan sonra nerede olduğu sorusunu yanıtlıyor, Doctor Strange'e kısa bir konuk rol veriyor. Waititi'nin getirdiği mizah anlayışı, serinin dördüncü filmi Thor: Aşk ve Gök Gürültüsü'ne (2022) de taşındı. Kozmik ve renkli tonuyla film, Galaksinin Koruyucuları'nın yanına konabilecek bir uzay macerası.

Bilimsel karne

Thor bir tanrı, Asgard ise MCU'da başka bir gezegende yaşayan gelişmiş bir uygarlık; bu yüzden filmden ders kitabı doğruluğu beklemek haksızlık olur. Yine de yapım ekibi bilimi tamamen göz ardı etmedi: Waititi uzay yolculuğu konusunda kuramsal fizikçi Clifford Johnson'a danıştı; astronom ve fizikçi Adam Frank de solucan delikleri ve yıldızlararası yolculuk konusunda danışman olarak çalıştı.

Filmin bilimsel açıdan en ilginç fikri Sakaar. Yapımcılardan Brad Winderbaum'un "evrenin tuvaleti" diye tarif ettiği gezegen, çağlardır içine çeşitli şeyler tüküren solucan delikleriyle çevrili. Solucan delikleri gerçekten de genel görelilik kuramıyla uyumlu, Einstein'ın alan denklemlerinin özel bir çözümünden çıkan varsayımsal yapılar: Uzay-zamanın iki ayrı noktasını birbirine bağlayan tüneller gibi düşünülebilirler. Ancak bugüne kadar hiçbiri gözlenmedi. Filmdeki gibi bir gezegenin etrafını kalabalık bir solucan deliği kümesinin sarması, bilinen hiçbir gök cismine benzemiyor.

Solucan deliklerinin bilimkurguya bu kadar çekici gelmesinin nedeni mesafelerin büyüklüğü. Işık bile en yakın yıldıza dört yılı aşkın sürede ulaşıyor; galaksiler arasındaki uzaklıklar ise milyonlarca ışık yılıyla ölçülüyor. Bifröst ve Sakaar'ın solucan delikleri bu engeli bir anda ortadan kaldırıyor. Gerçek evrende bu tür kısayolların var olup olmadığı, var olsa bile kararlı kalıp kalamayacağı hâlâ açık bir soru.

Filmin bir başka sevimli tutarsızlığı, uzayda geçen sahnelerde ses ve patlamaların duyulması. Uzay boşluğunda sesi taşıyacak hava olmadığı için gerçek bir uzay savaşı tamamen sessiz geçerdi. Ama Led Zeppelin'in "Immigrant Song"u eşliğinde savaşan bir gök gürültüsü tanrısı söz konusu olduğunda, sessizliği kimse istemezdi.

Etkisi

Film 10 Ekim 2017'de Hollywood'daki El Capitan Tiyatrosu'nda ilk kez gösterildi, 3 Kasım'da ABD'de vizyona girdi. Eleştirmenler oyunculukları, Waititi'nin yönetimini, aksiyonu, görsel efektleri, müziği ve mizahı övdü; pek çoğu filmi serinin en iyisi saydı. Yapım dünya genelinde 855 milyon dolar hasılat elde ederek Thor serisinin en çok kazanan filmi ve 2017'nin dokuzuncu en çok kazanan filmi oldu.

Kısaca

• Yıl: 2017
• Yönetmen: Taika Waititi
• Senaryo: Eric Pearson, Craig Kyle, Christopher L. Yost
• Süre: 130 dakika
• Oyuncular: Chris Hemsworth, Tom Hiddleston, Cate Blanchett, Mark Ruffalo, Jeff Goldblum, Tessa Thompson
• Evren: Marvel Sinematik Evreni'nin 17. filmi, Üçüncü Faz
• Hasılat: 855 milyon dolar