Flash Gordon

Flash Gordon, Alex Raymond'un aynı adlı çizgi romanından uyarlanan 1980 yapımı uzay operası. Mike Hodges'ın yönettiği, Dino De Laurentiis'in yapımcılığını üstlendiği film, Dünya'yı yok etmeye çalışan Acımasız Ming'e karşı Mongo gezegeninin savaşan kabilelerini birleştiren Amerikan futbolu yıldızını anlatıyor. Rock grubu Queen'in müzikleri ve bilerek abartılı, renkli üslubuyla film, zamanla bir kült klasiğe dönüştü.

Konusu

Mongo gezegeninin imparatoru Acımasız Ming, sıkıntısını gidermek için uzaktan doğal afetler yaratarak Dünya'yı yok etmeye başlıyor. Dünya'da Amerikan futbolu yıldızı Flash Gordon, küçük bir uçakta seyahat acentesi çalışanı Dale Arden ile tanışıyor. Uçuş sırasında kokpite bir göktaşı çarpıyor ve pilotlar ölüyor. Flash uçağın kumandasını alıyor ve eski bir NASA bilim insanı olan Dr. Hans Zarkov'un serasına zorunlu iniş yapıyor.

Zarkov, felaketlerin Ay'ı Dünya'ya doğru iten uzaylılar tarafından yaratıldığına inanıyor ve saldırıları araştırmak için gizlice bir uzay aracı yapmış. Flash ve Dale'i de araca bindirerek Mongo'ya uçuyor. Orada Ming'in esiri olan üçlü, Ming'in baskısı altındaki Şahin Adamlar ve diğer kabilelerin liderlerini, ortak düşmana karşı birleşmeye ikna etmeye çalışıyor.

Yapım

Dino De Laurentiis, 1960'lardan beri bir Flash Gordon filmi yapmak istiyordu. Önce Federico Fellini'nin yönetmesini istedi; Fellini hakları aldı ama filmi hiç çekmedi. 1970'lerde George Lucas da bir Flash Gordon filmi yapmak istedi; hakları De Laurentiis'ten alamayınca kendi hikâyesini yazdı ve Star Wars doğdu. Projenin başına önce Nicolas Roeg getirildi, ama De Laurentiis onun yaklaşımını beğenmeyince yerine Mike Hodges geçti; senaryoyu 1960'ların Batman dizisini geliştiren Lorenzo Semple Jr. yazdı. Film o dizinin bilerek abartılı tarzına benzer bir üslupla çekildi.

Çekimler tamamen İngiltere'de, ağırlıklı olarak Shepperton ve Elstree stüdyolarında yapıldı. Şahin Adamlar sahnesi için 18 metre yüksekliğinde, 30 metre genişliğinde dev bir mavi perde kuruldu. Başroldeki Sam J. Jones, rol için Kurt Russell ve Arnold Schwarzenegger'i geride bıraktı; ancak yapımcıyla yaşadığı anlaşmazlık nedeniyle çekimler bitmeden filmden ayrıldı ve repliklerinin çoğu başka bir oyuncu tarafından seslendirildi. Kadroda Max von Sydow (Ming), Melody Anderson, Ornella Muti, Topol ve Timothy Dalton da var. Müzikleri Queen yaptı; orkestra bölümleri Howard Blake'e ait.

Bilim ne diyor?

Flash Gordon bilimsel doğruluk peşinde olmayan, bilerek çizgi roman mantığıyla anlatılan bir film. Yine de kıyamet senaryosunun çıkış noktası, Ay'ın Dünya'ya doğru itilmesi, gerçekle karşılaştırınca ilginç bir ters örnek oluşturuyor. NASA'ya göre Ay aslında Dünya'dan yavaş yavaş uzaklaşıyor; her yıl yaklaşık 2,5 santimetre daha uzağa gidiyor. Filmdeki gibi Ay'ı Dünya'ya doğru hızla çekmek, iki gök cismi arasındaki dengeyi bozacak devasa bir enerji gerektirirdi.

Ay'ın Dünya'daki etkileri de gerçek: NASA'nın anlattığı gibi gelgitleri yönlendiren, Ay'ın kütleçekimi. Ay Dünya'ya yaklaşsaydı bu etki de büyürdü. Filmin ilk sahnelerindeki "doğal afetler" bu açıdan tamamen hayal ürünü sayılmaz. Mongo ise Güneş Sistemi'nde karşılığı olmayan, renkli bir fantezi dünyası. Kapaktaki NASA görüntüsü, Juno sondasının Jüpiter'in karanlık yüzünü radyasyon izleme amacıyla kullanılan yıldız kamerasıyla görüntülediği bir kareyi gösteriyor; gerçek gaz devlerinin gizemi, Mongo'nun hayali ihtişamından geri kalmıyor.

Etkisi

Film ABD ve Kanada'da 825 salonda gösterime girdi ve açılış hafta sonunda gişenin zirvesine yerleşti. İngiltere ve İtalya'da başarılı oldu, ama diğer pazarlarda zayıf kaldı. Eleştirmenlerin tepkisi genel olarak olumluydu; Rotten Tomatoes'ta yüzde 83 onay oranına sahip ve sitenin en iyi değerlendirilen 100 bilimkurgu filmi listesinde 88. sırada. Yıllar içinde film bir kült klasiğe dönüştü; Sam J. Jones'un filmden ayrılışı ve sonrasındaki kariyeri, Life After Flash adlı bir belgesele de konu oldu.

Neden izlemeli?

Flash Gordon kendini hiç ciddiye almayan, rengârenk dekorları, gösterişli kostümleri ve abartılı oyunculuklarıyla eğlenceli bir uzay macerası. Max von Sydow'un Acımasız Ming yorumu, kötü karakterin abartılı ihtişamını filmin tonuna çok iyi uyduruyor. Star Wars'un doğuşuna dolaylı yoldan katkıda bulunan bir projenin hikâyesi olarak da sinema tarihi meraklıları için ilginç. Bilim beklemeden, saf bir pop kültür şöleni arayanlar için ideal.

Kısaca

• Yıl: 1980
• Yönetmen: Mike Hodges
• Senaryo: Lorenzo Semple Jr.
• Süre: 114 dakika
• Müzik: Queen, Howard Blake
• Oyuncular: Sam J. Jones, Melody Anderson, Ornella Muti, Max von Sydow, Topol, Timothy Dalton