The Turing Test: oynanışı ve oyundaki gerçek Europa, Turing testi, radyasyon bilimi
The Turing Test, Jüpiter'in uydusu Europa'daki bir üste geçen birinci şahıs bulmaca oyunu. Buz kabuğunun altındaki okyanus, radyasyon ve Turing testi gerçek bilimle karşılaştırılıyor.
- Tür
- Keşif / bulmaca
- Çıkış yılı
- 2016
- Geliştirici
- Bulkhead
- Yayıncı
- Square Enix Collective (çıkışta; Steam'de BULKHEAD)
- Platformlar
- PC (Windows), Xbox One, PlayStation 4, Nintendo Switch
- Türkçe dil desteği
- Türkçe yok
The Turing Test, Jüpiter'in buzlu uydusu Europa'daki bir araştırma üssünde geçen, birinci şahıs bakışlı bir bulmaca oyunu. İngiliz stüdyo Bulkhead'in 2016'da çıkardığı oyunda, ekibin tehlikede olduğu bir üsse inen bir mühendisi ve üssü izleyen yapay zekâ T.O.M.'u ele alıyor; bulmacalar ise enerji dağıtımı üzerine kurulu. Oyunun adı, Alan Turing'in ortaya attığı ünlü yapay zekâ sınamasına gönderme yapıyor. Bu sayfada oyunu tanıtıyor, nasıl oynandığını anlatıyor ve oyundaki gerçek bilimi (Europa, buz kabuğu altındaki okyanus, radyasyon ve Turing testi) inceliyoruz. Hikâyeyi bozacak ayrıntı vermiyoruz.
Oyun ne anlatıyor?
Oyunun merkezinde Uluslararası Uzay Ajansı (ISA) adlı kurgusal bir kurum, Europa'da kurulan bir üs var. Oyuncu, üssün içindeki odaları sırayla geçerek ilerliyor; yol boyunca üssü izleyen yapay zekâ T.O.M.'un yönlendirmeleri eşlik ediyor. Odalar, birer "test" gibi tasarlanmış: bir kapıyı açmak için bir makineye enerji vermeniz gerekiyor. Steam sayfasındaki tanıtım oyunu bilinç olgusunu ve insan sezgisinin anlamını sorgulayan bir bulmaca oyunu olarak tarif ediyor. Hikâyenin gidişini burada vermiyoruz; asıl keyif, neler olduğunu kendiniz çözmekte.
Nasıl oynanır?
Oyun, birinci şahıs bakışıyla oynanan, çevre bulmacalarına dayalı bir macera. Temel mekanik enerji küreleri: oyuncunun elindeki özel bir aletle enerji küreleri toplanıyor, sonra bunlar özel yuvalara atılarak kapılar açılıyor ya da makineler çalıştırılıyor. Yani oyun bir aksiyon oyunu değil; akıl yürütmeye ve çevreyi okumaya dayanıyor.
İlerledikçe yeni unsurlar ekleniyor: üssün izleme kameraları üzerinden sahneleri gözlemleyip bazı nesneleri etkinleştirmek, ayrıca küçük hareketli robotları yönetip bölümleri keşfetmek mümkün hale geliyor. Bulkhead'in yaratıcı yapımcısı Howard Philpott, oyunun mekaniklerini kademe kademe tanıtma düzeni için Croteam'in 2014 tarihli bulmaca oyunu The Talos Principle'ı örnek aldıklarını söylemiş. Oyun, Unreal Engine 4 ile geliştirildi. Steam'e göre tek oyunculu; tam kontrolcü desteği, başarımlar ve Steam Cloud gibi özellikleri var.
Oyundaki bilim
Oyunun bilim tarafı üç başlıkta toplanıyor: Europa'nın kendisi, bir uzay üssünün koşulları ve yapay zekânın nasıl sınanacağı. Europa gerçek ve gerçekten heyecan verici bir yer. Galileo Galilei 1610'da keşfetti; Jüpiter'in en büyük dördüncü uydusu ve gezegene yakınlık sırasıyla altıncısı. Yarıçapı yaklaşık 1.560,8 kilometre; yani Ay'dan biraz küçük. NASA, Europa'nın tuzlu bir okyanusa sahip olduğuna dair güçlü kanıt olduğunu ve burasının Güneş Sistemi'nde, bugünkü koşullarda yaşama uygun bir ortam bulma ihtimalinin en yüksek yerlerinden biri olabileceğini belirtiyor. Bu kanıtların önemli bir kısmı, Galileo uzay aracının manyetik ölçümlerinden geliyor: Europa'nın çevresinde, Jüpiter'in manyetik alanıyla etkileşimle oluşan bir alan görülmüş ve bu, yüzeyin altında iletken bir katmanın, yani tuzlu bir okyanusun işareti olarak yorumlanmış. Buz kabuğunun kalınlığı için tahminler 10-30 kilometre aralığında; okyanusun derinliği yaklaşık 100 kilometreye kadar çıkabilir ve toplam su hacmi Dünya okyanuslarının iki üç katı kadar olabilir. Bunlar tahmindir, kesin ölçüm değil.
Oyundaki üs ise gerçekliğin sınırlarını gösteriyor. Europa'nın yüzeyi çok soğuk: ekvatorda yaklaşık −160 °C, kutuplarda yaklaşık −220 °C. Daha da önemlisi, Jüpiter'in güçlü radyasyon kuşağı nedeniyle yüzeyde günde yaklaşık 5,4 sievert (540 rem) civarında iyonlaştırıcı radyasyon ölçülüyor; bu, bir insanda tek bir Dünya günü içinde ağır hastalığa ya da ölüme yol açacak bir doz. Yani gerçek bir Europa üssünde birincil sorun ne bulmaca ne yapay zekâ, radyasyon olurdu; böyle bir doz, üssün sıkı biçimde korumalı tasarlanmasını ve yüzeyde geçirilen sürenin kısıtlanmasını zorunlu kılardı. Oyun kendini bir mühendislik simülasyonu olarak sunmuyor; buzlu mağaralar ve koridorlar, bulmacaların atmosferik arka planını oluşturuyor.
Gerçek hayatta Europa'ya giden ilk uzay aracı insanlı değil. NASA'nın Europa Clipper'ı 14 Ekim 2024'te fırlatıldı ve Nisan 2030'da Jüpiter'e ulaşması bekleniyor; yani yolculuk yaklaşık beş buçuk yıl sürüyor. Uzay aracı Jüpiter yörüngesinden Europa'nın yanından 49 kez yakın geçecek, dokuz bilimsel cihaz ve bir yerçekimi deneyi taşıyor. Radyasyona dayanmak için kritik elektroniğini ayrı bir koruma kasasında barındırıyor. NASA'nın vurguladığı gibi görevin amacı yaşam aramak değil, yüzeyin altında yaşamı destekleyebilecek yerlerin var olup olmadığını belirlemek. Avrupa Uzay Ajansı'nın JUICE görevi de Jüpiter sistemine gidiyor; Jüpiter'e giden görevler sayfamız bu araçları bir arada anlatıyor. Europa hakkında genel bilgi için Europa sayfasına, buz kabuğunun haritalanmasıyla ilgili güncel bir sonuç için Juno'nun Europa buz kabuğu bilançosu haberine bakabilirsiniz.
Oyunun adındaki ikinci bilim başlığı, Turing testi. Alan Turing 1950'de "Computing Machinery and Intelligence" (Hesaplayan Makineler ve Zekâ) başlıklı makalesinde "taklit oyunu" fikrini önerdi: bir sorgulayıcı yazılı sorularla iki görünmez oyuncudan hangisinin erkek, hangisinin kadın olduğunu bulmaya çalışır; Turing, bu oyuncunun yerine bir makine geçse ne olacağını sordu. Bugün "Turing testi" denince genellikle bir makinenin yazılı sohbette insandan ayırt edilip edilemediği anlaşılıyor. Test, sonraki on yıllarda hem uygulandı hem de eleştirildi. Joseph Weizenbaum'un 1966'daki ELIZA programı, anahtar sözcükleri geri yansıtarak bazı kullanıcıları gerçek bir insanla konuştuklarına inandırdı. 1991'de başlayan Loebner Ödülü yarışması testi pratiğe dökmeye çalıştı. John Searle'ün 1980 tarihli "Çin odası" düşünce deneyi ise testi geçmenin gerçek anlama ya da düşünmeye kanıt olmayabileceğini, yalnızca sembol işlemek olabileceğini savundu. Yani bilim insanları testin kendisinin zekâyı ölçüp ölçmediği konusunda hâlâ anlaşamıyor. Oyunun bulmaca odaları da insan sezgisi ile makine hesabı arasındaki farkı sorgulayan bu tartışmaya selam veriyor.
Bir de basitleştirmeler var: oyundaki kriyoyla uyutma (soğukla uykuya yatırma) bugün insanlı görevlerde kullanılan bir yöntem değil; yapay zekâ olarak T.O.M.'un tüm üssü kontrol edebilmesi de şimdilik kurgu. Gerçek uzay araçlarındaki yazılımlar çok daha dar işlere odaklı. Yapay zekâ ve Europa temalarını başka biçimlerde işleyen Event[0] ve Europa'yı oyuna taşıyan Destiny 2 sayfalarına da göz atabilirsiniz.
Geliştirme hikâyesi
Bulkhead Interactive, 2015'te Pneuma: Breath of Life'ı çıkaran iki İngiliz stüdyonun, Deco Digital ve Bevel Studios'un yıl sonuna doğru birleşmesiyle doğdu. The Turing Test, birleşmeden sonra ortaya çıkan oyun oldu. Oyun altı ay boyunca ön üretimde bulmacaları ve zorluk eğrisini oturttu, ardından yaklaşık bir yıl tam üretime girdi. Oyun, Square Enix'in bağımsız oyun girişimi Square Enix Collective aracılığıyla yayımlandı; Steam sayfasında bugün yayıncı olarak BULKHEAD görünüyor.
Etkisi ve ödülleri
The Turing Test, Metacritic'te "genel olarak olumlu" yorumlar topladı; Steam sayfasında Metacritic puanı 74 olarak görünüyor. Oyun için doğrulayabildiğimiz bir ödül yok, bu yüzden ödül listesi vermiyoruz.
Hangi platformlarda var, Türkçe mi?
Oyun 30 Ağustos 2016'da Windows ve Xbox One için çıktı; PlayStation 4 sürümü 23 Ocak 2017'de, Nintendo Switch sürümü 7 Şubat 2020'de geldi. Steam'de Windows için satılıyor; Mac ya da Linux sürümü bulunmuyor. Oyun ücretli.
Türkçe desteği yok. Steam'in dil listesinde yalnızca İngilizce var ve bu dil seslendirmeyi de kapsıyor. Bulmaca odalarının çoğu görsel olarak anlaşılır olsa da hikâye İngilizce konuşma ve metinlerle ilerlediği için İngilizce bilgisi gerekiyor.
Kimlere uygun, benzer oyunlar
Acele ettirmeyen, düşünmeyi seven bulmaca oyuncuları için uygun; aksiyon arayanlar için ise yavaş kalabilir. Aynı türde başka bir yapay zekâ ve uzay hikâyesi arayanlar Event[0]'a, Jüpiter sisteminde geçen daha karanlık bir deneyim isteyenler The Callisto Protocol'e bakabilir. Yapay zekâ merkezli bir uzay macerası olarak Observation da bakılabilir.
Fragman
Video: https://www.youtube.com/watch?v=L4kHPqPOrlA
Benzer oyunlarTümü →
Deliver Us Mars: oynanışı ve oyundaki gerçek Mars çekimi, MOXIE bilimiKeokeN Interactive2023 · PC, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X|S
Deliver Us The Moon: oynanışı ve oyundaki gerçek helyum-3, Ay yüzeyi bilimiKeokeN Interactive2018 · PC, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X|S, Nintendo Switch
The Dig (1995): oynanışı ve oyundaki gerçek asteroit, DART, mekik bilimiLucasArts1995 · PC (MS-DOS; Steam'de Windows ve Mac), Macintosh
Space Quest: oynanışı ve oyundaki gerçek uzay çöpü, zaman yolculuğu bilimiSierra On-Line (Mark Crowe, Scott Murphy)1986 · PC (DOS, Windows), Macintosh, Amiga, Atari ST, Apple II
The Expanse: A Telltale Series: oynanışı ve oyundaki gerçek Kuşak, sıfır yerçekimi bilimiTelltale Games, Deck Nine2023 · PC (Windows), PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X|S, Nintendo Switch (2026)
Somerville: oynanışı ve oyundaki gerçek uzaylı sinyali, Wow! sinyali, iletişim bilimiJumpship2022 · PC, Xbox One, Xbox Series X|S, PlayStation 4, PlayStation 5
























