8 Ekim 2026, PerşembeAra

Fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel haberler

Tim Peake

ESA'nın ilk İngiliz astronotu; 2015-2016'da Uluslararası Uzay İstasyonu'nda 186 gün kaldı, ilk İngiliz uzay yürüyüşünü yaptı ve uzayda maraton koştu.

Doğum tarihi
7 Nisan 1972
Ülke
Birleşik Krallık
Görevi
ESA astronotu (emekli), eski test pilotu
Kurum
Avrupa Uzay Ajansı
Rolü
Astronot

Tim Peake, Avrupa Uzay Ajansı'nın (ESA) ilk İngiliz astronotu. Eski bir Britanya ordusu helikopter pilotu olan Peake, Aralık 2015'ten Haziran 2016'ya kadar Uluslararası Uzay İstasyonu'nda (ISS) görev yaptı. Bu görevle, özel bir sözleşmeyle ya da yabancı vatandaşlıkla değil, ESA astronotu olarak uçan ilk İngiliz oldu; uzay yürüyüşü yapan ilk İngiliz astronot oldu ve istasyondaki koşu bandında Londra Maratonu'nu koşarak büyük ilgi gördü.

Hayatı

Timothy Nigel Peake, 7 Nisan 1972'de Batı Sussex'in Chichester kentinde doğdu ve Westbourne'da büyüdü. Chichester High School for Boys'ta okudu; 1990'da okuldan ayrılarak Kraliyet Askerî Akademisi Sandhurst'e girdi. 8 Ağustos 1992'de Ordu Havacılık Birliği'nde asteğmen olarak göreve başladı. 1994'te helikopter pilotu, 1998'de ise helikopter eğitmeni yeterliliğini kazandı; 2004'te binbaşılığa terfi etti. 2005'te Wiltshire'daki Deneme Pilotları Okulu'ndan mezun oldu ve dönem birincisi olarak "Westland Kupası"nı aldı. Ardından Boscombe Down'da Apache helikopterleriyle test çalışmaları yaptı. Portsmouth Üniversitesi'nde uçuş dinamiği ve değerlendirme alanında lisans eğitimini tamamladı.

17 yıllık askerlik görevi ve 3.000 saati aşan uçuş deneyiminin ardından 2009'da ordudan ayrıldı ve AgustaWestland şirketinde test pilotu oldu.

Astronot seçimi ve eğitim

2009'da ESA, yeni astronot sınıfı için sekiz binden fazla adayı değerlendirdi; altı kişilik kadroya Peake de girdi. Seçme sürecinde akademik testler, beden yeterliliği ölçümleri ve mülakatlar yer aldı. Ailesiyle birlikte Almanya'nın Köln kentine taşındı. Eylül 2009'da başlayan temel astronot eğitimini 22 Kasım 2010'da bitirdi.

Eğitim yıllarında 2011'de beş meslektaşıyla Sardunya'daki mağaralarda yürütülen ESA CAVES görevine katıldı; bu görev, tamamen dış dünyadan yalıtılmış ortamda insanların nasıl tepki verdiğini incelemeyi amaçlıyordu. Haziran 2012'de NASA'nın Aquarius sualtı laboratuvarında NEEMO 16 görevinde akuanot olarak yer aldı. Ekip 24 saatten uzun süre su altında kaldı. Expedition 44 sırasında ise Soyuz TMA-17M'nin yedek astronotu olarak görev yaptı.

Principia görevi

Peake, 15 Aralık 2015'te Baykonur Uzay Üssü'nden Soyuz TMA-19M ile Expedition 46 ve 47 için ISS'ye fırlatıldı. Resmî görev adı Principia'ydı; ad, Isaac Newton'ın ünlü eserinden esinlenmişti. Yanında Rus kozmonot Yuri Malençenko ile NASA astronotu Tim Kopra vardı. Fırlatma sırasında gelenek olarak her astronota üç şarkı çalınıyordu; Peake, Queen'den "Don't Stop Me Now", U2'dan "Beautiful Day" ve Coldplay'den "A Sky Full of Stars" şarkılarını seçti.

Kenetlenme sırasında Kurs otomatik kenetlenme sistemi arıza yaptı; Malençenko aracı elle istasyona kenetledi ve işlem on dakika gecikti. Peake, istasyondaki ilk yemeğinde domuz pastırmalı sandviç ve bir fincan çay tüketti.

21 Aralık 2015'te iki Amerikalı astronotun yaptığı uzay yürüyüşüne destek verdi. 15 Ocak 2016'da ise ISS'nin dışına çıkarak güneş panellerindeki arızalı bir ünitenin değiştirilmesine katıldı. Bu, bir İngiliz astronotun gerçekleştirdiği ilk istasyon dışı uzay yürüyüşüydü. 24 Nisan 2016'da istasyondaki koşu bandında 2016 Londra Maratonu'nu koştu. Böylece uzayda maraton koşan ilk erkek, Sunita Williams'ın 2007'de Boston Maratonu'nu koşmasından sonra ikinci kişi oldu. Şubat 2016'da Brit Ödülleri'nde sanatçı Adele'e uzaydan ödül takdim etti.

18 Haziran 2016'da Soyuz'un iniş modülüyle Kazakistan bozkırlarına, Karaganda'nın yaklaşık 480 kilometre güneybatısına indi. Görev boyunca yaklaşık 3.000 kez Dünya çevresinde dönmüş ve yaklaşık 125 milyon kilometre yol kat etmişti.

Sonraki yıllar ve mirası

Peake, 2016'nın Doğum Günü Onur Listesi'nde uzay araştırmaları ve bilim eğitimine hizmetlerinden dolayı Aziz Mikail ve Aziz George Nişanı Şövalyeliği'ne (CMG) layık görüldü. Chichester Şehir Meclisi de Şubat 2016'da oybirliğiyle kendisine kentin Fahri Hemşehrilik unvanını vermeye karar verdi. ESA astronot kadrosundan 2023'te emekli oldu. Aynı zamanda yazar. 2026'da BBC'nin "13 Minutes to the Moon" podcast'inin Artemis II görevini konu alan dördüncü sezonunun sunuculuğunu üstlendi.

2014'te Ulusal Öğrenci Uzay Konferansı'nda, ISS ortaklığının Nobel Barış Ödülü'ne aday gösterilmesi fikrini desteklediğini belirtti ve istasyonun uluslararası iş birliğinin gelecekteki uzay keşfi için örnek olması gerektiğini söyledi. Prince's Trust ve İzcilik Derneği'nin elçiliğini yapıyor, STEM Learning kuruluşunun da elçisi olarak çalışıyor. Dağcılık, mağaracılık, kros koşusu ve triatlonu seviyor; Rebecca ile evli ve iki oğlu var.

Peake'in önemi, İngiltere'de uzay konusuna duyulan ilgiyi yeniden canlandırması. Daha önce Helen Sharman, Mark Shuttleworth, Richard Garriott gibi Britanya bağlantılı kişiler uzaya gitmişti; ancak ya özel sözleşmeyle ya da yabancı vatandaşlıkla. Peake ise resmî bir kamu görevi çerçevesinde uçan ilk İngiliz oldu.

Peake'in uçuşu, İngiltere'nin ESA'daki insanlı uçuş katılımının görünür bir örneği oldu. Aynı görev kapsamında Londra Maratonu ve Brit Ödülleri gibi popüler etkinliklere istasyondan katılması, bilimi geniş kitlelere ulaştırdı.

Kısaca

  • 7 Nisan 1972'de Chichester'da doğdu; eski ordu helikopter ve test pilotu.
  • 2009'da ESA'nın altı kişilik astronot sınıfına seçildi.
  • 15 Aralık 2015-18 Haziran 2016: ISS'de Principia görevi.
  • 15 Ocak 2016'da ilk İngiliz uzay yürüyüşünü yaptı.
  • 24 Nisan 2016'da ISS'de Londra Maratonu'nu koştu.
  • 2023'te ESA astronot kadrosundan emekli oldu.

Fotoğraf: Robert Markowitz (NASA) · Public domain · Wikimedia Commons

Aynı alandan isimlerTümü →

Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar