Dragon Pasifik'e indi: CRS-35 görevi damar, tümör ve mikrop örnekleriyle döndü
SpaceX'in 35. NASA ikmal görevindeki Dragon, 21 Kasım'da Los Angeles açıklarına indi; biyobaskılı damar, tümör organoidi ve mikrop örnekleri analiz için Dünya'ya ulaştı.

SpaceX'in kargo Dragon kapsülü, NASA'nın 35. ticari ikmal görevini (CRS-35) tamamlayarak 21 Kasım'da Pasifik Okyanusu'na indi. NASA'nın uzay istasyonu blogundaki duyuruya göre insansız kapsül, Los Angeles yakınlarında Pasifik saatiyle 14.03'te suya indi; bu, Türkiye saatiyle 22 Kasım'da 01.03'e denk geliyor. Kapsül, istasyonda yürütülen araştırmaların örneklerini Dünya'daki laboratuvarlara getirdi.
Dragon, istasyondan 20 Kasım'da Merkezi Amerika saatiyle 11.05'te, yani Türkiye saatiyle 20.05'te ayrılmıştı. Ayrılış planlanan 18 Kasım tarihinden iki gün sonra gerçekleşti; NASA'nın yazılarında gecikmenin gerekçesi belirtilmiyor. Ayrılma komutunu, daha önceki duyurulara göre, SpaceX'in yer kontrol ekibi gönderdi.
Video: https://www.youtube.com/watch?v=-jPQmjMWy9I
Beş haftalık yolculuğun özeti
NASA'ya göre Dragon, 13 Ekim'de Florida'daki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü'nde bulunan SLC-40 rampasından bir Falcon 9 ile fırlatıldı ve iki gün sonra, 15 Ekim'de istasyonun Harmony modülünün uzaya bakan bağlantı noktasına otomatik olarak kenetlendi. Bu da kapsülün istasyonda yaklaşık beş hafta kaldığı anlamına geliyor. Fırlatma sırasında NASA, istasyona 6.300 librenin (yaklaşık 2.860 kilogram) üzerinde ikmal ve donanım taşındığını açıklamıştı. Yükün arasında, istasyonun elektrik sistemini tamamlayacak son çift açılır güneş paneli (IROSA) de vardı. NASA'nın tarif ettiği gibi bu paneller istasyonun enerji kapasitesini artırıyor ve ileride istasyonun kontrollü biçimde yörüngeden çıkarılması için gereken gücü de destekliyor.
Dünya'ya dönen örnekler
NASA'nın duyurduğu dönüş yükünün öne çıkan dört kalemi şunlar:
- Üç boyutlu biyobaskıyla üretilmiş kan damarı yapısı: Damar yaşlanmasını ve kalp-damar hastalıklarını incelemek için tasarlandı.
- Dondurulmuş tümör organoidleri: Organoid, laboratuvarda hücrelerden büyütülen ve bir tümörün ya da organın bazı özelliklerini taklit eden minik doku kümesidir. NASA'ya göre bu örnekler, kanser tedavilerini geliştirmek ve kişiselleştirilmiş tıbbı ilerletmek için incelenecek.
- Dondurulmuş mikrop örnekleri: Antibiyotiğe dirençli bakterilerin uzayda nasıl hayatta kaldığını ve uyum sağladığını anlamak için analiz edilecek.
- Aydınlatma sistemi: İstasyonda üç yıldan uzun süre kalan sistem, uzun görevlerde astronotların uykusunu ve iyi oluşunu desteklemek için sınanıyordu.
NASA, dönüş yükünün arasında bir uzay giysisinin de bulunduğunu önceki bir istasyon blogunda duyurmuştu; aynı yazıya göre mürettebat o günlerde Quest hava kilidinde giysi bakımı yapıyordu.
Örnekler neden Dünya'ya getirilmek zorunda?
Donmuş doku ve mikrop örnekleri genellikle yalnızca yer laboratuvarlarındaki cihazlarla ayrıntılı çözümlenebilir; NASA da dönen yükü zamana duyarlı araştırma ve kargo olarak tanımlıyor. Bu nedenle örneklerin iniş sonrası hızla araştırmacılara ulaştırılması önem taşıyor. NASA'nın ifadesiyle bu araştırmaların sonuçları hem gelecekteki uzay keşiflerine hem de Dünya'daki yaşama katkı sağlayabilir. Bunun ne kadar olacağı ise örneklerin çözümlenmesinden sonra anlaşılacak; NASA şu aşamada bulgu paylaşmadı.
Sırada ne var?
İstasyonun sıradaki ikmal aracı Northrop Grumman'ın Cygnus XL'i. NASA ve Northrop Grumman, CRS-25 görevinin fırlatmasını bir Falcon 9 ile 29 Kasım Pazar günü Doğu Amerika saatiyle en erken 10.47'de hedefliyor. Cygnus'un yaklaşık 11.000 libre (yaklaşık 5.000 kilogram) bilim yükü ve ikmal taşıması bekleniyor. NASA'nın planına göre astronotlar Jessica Watkins ve Luke Delaney aracı 1 Aralık'ta Canadarm2 robot koluyla yakalayacak ve Unity modülünün Dünya'ya bakan bağlantı noktasına yerleştirecek. Fırlatma tarihleri hava, hazırlık ve operasyonel nedenlerle değişebilir.
Açık soru, Dragon'dan dönen damar, tümör ve mikrop örneklerinin hangi bulgulara yol açacağı. Biyobaskılı damar yapısı ve organoidler gibi deneyler genellikle aylar süren çözümlemelerle yayına dönüşüyor; sonuçlar çıktığında yeniden ele alacağız.
Bu haberi nasıl buldunuz?
İlk oyu siz verin

















