Avorion: oynanışı ve oyundaki gerçek galaktik merkez, asteroit madenciliği bilimi
Avorion, bloklardan kendi uzay gemilerinizi kurup rastgele üretilen bir galakside madencilik, ticaret ve savaşla ilerlediğiniz bir sandbox. Oyun, Samanyolu'nun merkezi ve asteroit madenciliği gibi gerçek bilim konularıyla karşılaştırılıyor.
- Tür
- Hayatta kalma / inşa
- Çıkış yılı
- 2017
- Geliştirici
- Boxelware
- Yayıncı
- Boxelware
- Platformlar
- PC (Windows, macOS, Linux)
- Türkçe dil desteği
- Türkçe yok
Avorion, Almanya'dan bağımsız stüdyo Boxelware'in geliştirdiği, tek başına ya da arkadaşlarla birlikte oynanabilen bir uzay korsanlığı ve imparatorluk kurma sandbox'ı. Oyun, rastgele üretilen bir galakside geçiyor: sistemler, gemiler, istasyonlar ve gruplar sizin keşfettiğiniz anda oluşturuluyor. Hedef galaksinin merkezine doğru ilerlemek; yol boyunca madencilik yapıp ticaret kurabilir, savaşabilir, enkaz toplayabilir ya da kendi filonuzu büyütebilirsiniz. Oyunun vaadi, bloklardan kendi tasarımınızı kurup onu sağlam bir savaş ya da ticaret gemisine çevirmek ve bunu bir macera çerçevesinde yapmak.
Uzay ticareti ve gemi inşası denince akla gelen oyunlardan farkı, gemilerin ve istasyonların sınırsız ölçeklenebilen bloklardan oluşması. Bir blokun boyunu, genişliğini, malzemesini değiştirip yüzlerce parçayı tek bir savaş gemisine dönüştürüyorsunuz. Aşağıdaki başlıklarda oynanışı, oyunun dayandığı gerçek bilimi ve oyunun geliştirilme hikâyesini bulabilirsiniz.
Nasıl oynanır?
Oyun, küçük bir gemiyle galaksinin dış kenarında başlar. Başlangıçtaki işler madencilik ve ticaret: asteroitlerden hammadde toplamak, istasyonlarla alışveriş yapmak, kazandığınız kaynakla gemiyi geliştirmek. Oyunun asıl cazibesi ise kendi tasarımınızı kurmanız. Gemiler ve istasyonlar, boyutları serbestçe ayarlanabilen bloklardan oluşuyor; gövde, itici ve silah taretleri gibi parçaları istediğiniz biçimde birleştirebiliyorsunuz. Geliştiricinin resmî sayfasına göre oyunda yedi farklı malzeme var ve blokların boyutuna "üst sınır yok". Galaksinin merkezine yaklaştıkça bölgeler daha tehlikeli, ama ödüller daha büyük hale geliyor.
Gemi büyüdükçe iş yönetimine dönüşüyor: büyük gemiler mürettebat ve enerji yönetimi istiyor. Steam sayfasında anlatıldığına göre oyunda kiralanabilen kaptanlar komutasında filolar kurup onları madencilik, ticaret veya savaş görevlerine gönderebilirsiniz. Savaşlar gerçek zamanlı yapılır; gemiler hasar aldığında bloklar parçalanıp uzaya saçılır ve bu enkaz toplanıp değerlendirilebilir. Ticarette kaçakçılık gibi riskli yollar da var. Oyunda boss çarpışmaları, görevler ve olaylar bulunuyor; ayrıca isterseniz dostlarınızla aynı galakside çevrimiçi oynayabilirsiniz.
Avorion, ilk günden mod desteğiyle çıktı; Steam Atölyesi üzerinden oyuncuların gemi tasarımlarını paylaşması da mümkün. Bu yüzden yıllar sonra bile tasarım paylaşım sayfaları oyunun önemli bir parçası.
Oyundaki bilim
Avorion bir bilim simülasyonu olmaya çalışmıyor; ama oyunun temel fikirleri, gerçek astronomi ve mühendislikle ilginç yerlerden kesişiyor. Aşağıda dört başlıkta oyunun neyi doğru yakaladığını, neyi bilerek basitleştirdiğini bulabilirsiniz.
Galaksinin merkezine yolculuk
Oyunun çıkış noktası olan "merkeze doğru git" fikri, gerçek Samanyolu'nda da anlamlı bir hedef. Samanyolu'nın merkezinde Sagittarius A* adlı süper kütleli kara delik duruyor; güncel ölçümlere göre Dünya'dan yaklaşık 27 bin ışık yılı uzakta ve kütlesi Güneş'in yaklaşık 4,3 milyon katı. Event Horizon Telescope ekibi bu kara deliğin ilk görüntüsünü 12 Mayıs 2022'de yayımladı; 2020 Nobel Fizik Ödülü'nün yarısı da Reinhard Genzel ve Andrea Ghez'e bu nesnenin süper kütleli bir kara delik olduğunu göstermeleri nedeniyle verildi. NASA'nın Hubble, Spitzer ve Chandra teleskoplarıyla birleştirdiği görüntüler, galaktik merkezin yıldızlar, gaz ve tozla dolu, çok hareketli bir bölge olduğunu gösteriyor. Yani merkeze yaklaştıkça "daha tehlikeli ama daha ödüllü" olma fikri oyun tasarımı olsa da, merkezin gerçekten kalabalık ve şiddetli bir bölge olması işin temelini tutuyor. Kolay olmayan kısım ise yolculuğun kendisi: ışık hızıyla bile yaklaşık 27 bin yıl sürecek bir mesafeyi oyunların makul sürede katettirmesi, gerçekte ışıktan hızlı seyahat gerektirir. Bunun için ortaya atılan en bilinen öneri olan Alcubierre sürücüsü (Miguel Alcubierre, 1994), egzotik madde ya da karanlık enerji gerektiriyor ve bugüne kadar inşa edilebileceğine dair bir kanıt yok (ayrıntısı Alcubierre sürücüsü sayfasında).
Asteroit madenciliği
Oyundaki ilk iş olan asteroit kırıp hammadde toplamak, gerçek hayatta da konuşulan bir fikir (uzay madenciliği). NASA'ya göre asteroitlerin çoğu Mars ile Jüpiter arasındaki ana kuşakta dolaşıyor ve hepsinin toplam kütlesi Ay'ınkinden az; en büyük asteroit Vesta'nın çapı yaklaşık 530 km. Oyunlardaki asteroit alanları görsel olarak kalabalık olur; gerçek asteroit kuşağı ise çok geniş bir hacme dağılmış, hepsi bir araya gelse Ay'dan hafif kalan bir kütle. NASA'nın OSIRIS-REx görevi 8 Eylül 2016'da fırlatıldı, Bennu'dan 20 Ekim 2020'de numune aldı ve 24 Eylül 2023'te 121,6 gram malzemeyi Dünya'ya getirdi: bu, o tarihe kadar uzayda toplanan en büyük asteroit numunesi. Ayrıca NASA'nın Psyche görevi, 13 Ekim 2023'te fırlatılıp Ağustos 2029'da varacağı metal bakımından zengin bir asteroidi inceleyecek; yani "madeni zengin asteroit" fikri bilimsel bir araştırma konusu. Oyun bu süreci, gerçekte yıllar süren yolculukları ve numune alma işini, birkaç dakikalık bir lazer ve toplama işine basitleştiriyor.
Bloklardan gemi: ölçek problemi
Oyundaki gemi tasarımı, mühendislikteki kare-küp yasasına güzel bir giriş. Bir nesnenin boyutunu iki kat büyütürseniz yüzey alanı dört, hacmi sekiz kat artar; ağırlık hacimle, taşıyıcı kesit ise alanla büyür. Yani yapı büyüdükçe kendi ağırlığını taşımak zorlaşır; Galileo bu ilkeyi 1638'de anlatmıştı. Avorion'da gemilerin çok büyüyebilmesi, oyunun bilerek tanıdığı bir serbestlik. Mikro yerçekimindeki bir yapı kendi ağırlığı altında ezilmez, bu yüzden oyunun getirdiği özgürlük tamamen temelsiz değil; ama ivmelenme yükleri, ısı ve enerji gibi ölçek sorunları büyüdükçe yine ortaya çıkar. Oyunun büyük gemilere "enerji ve mürettebat yönetimi" getirmesi, bu gerçeğin oyunlaştırılmış bir yansıması gibi okunabilir.
Parçalanan gemiler ve enkaz
Oyunda vurulan gemi bloklara ayrılıp saçılıyor. Gerçek yörüngede de benzer bir olay yaşandığında sonuçlar çok daha ciddi: Alçak Dünya yörüngesinde ortalama çarpışma hızı saniyede yaklaşık 10 km. Nisan 2025 itibarıyla 10 cm'den büyük yaklaşık 40 bin yapay nesne düzenli izleniyor. NASA'dan Donald Kessler'in 1978'de önerdiği senaryoya göre çarpışmalar yeni enkaz üretip zincirleme bir artışa yol açabilir (Kessler sendromu, uzay enkazı). Oyundaki enkaz ise toplanıp değerlendirilen bir hazine; bu, gerçekle zıt bir mantık.
Geliştirme hikâyesi
Boxelware, Ocak 2016'da Konstantin Kronfeldner tarafından kuruldu; Steam Greenlight'ta Aralık 2015'te onay alan proje, Mayıs 2016'daki bir kitle fonlaması kampanyasıyla finanse edildi. Oyun Ocak 2017'de Steam'de erken erişime çıktı. Üç yıllık geliştirmenin ardından 1.0 sürümü 9 Mart 2020'de yayımlandı. Ekipte bestecilik görevinde Hannes Kretzer, geliştirmede Philipp Erhardt gibi isimler yer alıyor. Ekip 2021'de büyük bir 2.0 güncellemesini tanıttı; Black Market, Into the Rift ve Behemoth Event Series gibi eklenti paketleri de yayımlandı.
Etkisi ve ödülleri
Avorion, Nisan 2020'de Alman Bilgisayar Oyunu Ödülleri'nde (Deutscher Computerspielpreis) "En İyi Uzman Oyunu" kategorisinde ödül aldı. Steam'de kullanıcı değerlendirmeleri çoğunlukla olumlu. Oyun, uzay sandbox'ında "bloklardan gemi yapmak" fikrini rastgele üretilen bir galaksi ve çok oyunculu oyunla birleştirmesiyle tanınıyor.
Hangi platformlarda var, Türkçe mi?
Avorion Steam üzerinden Windows, macOS ve Linux için ücretli olarak satılıyor; ek paketler ayrıca satın alınabiliyor. Steam'in dil listesinde İngilizce, Almanca, İspanyolca (İspanya ve Latin Amerika), Rusça, Basitleştirilmiş Çince, Fransızca, Japonca ve Brezilya Portekizcesi bulunuyor; Türkçe arayüz ya da altyazı yok. Oyun hem tek kişilik hem de çok oyunculu oynanabiliyor.
Kimlere uygun, benzer oyunlar
Gemi tasarlamaktan ve kendi filosunu kurmaktan hoşlananlara, "bir galakside kendi yolumu çizeyim" diyenlere uygun. Hikâye odaklı bir oyun arıyorsanız beklenti yönetimi gerekir: ana sürükleyici öğe sistemler ve sandbox özgürlüğü. Benzer deneyim için mühendislik odaklı Space Engineers, ekonomi ağırlıklı X4: Foundations, keşif odaklı No Man's Sky ve Elite Dangerous iyi alternatifler.
Fragman
Video: https://www.youtube.com/watch?v=3R7xwseIkcE
Benzer oyunlarTümü →
Breathedge: oynanışı ve oyundaki gerçek oksijen, vakum, uzay cenazesi bilimiRedRuins Softworks2018 · PC, Nintendo Switch, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X|S
Interstellar Rift: oynanışı ve oyundaki gerçek asteroit kuşağı, madencilik, roket bilimiSplit Polygon2015 · PC (Windows)
Starbound: oynanışı ve oyundaki gerçek ötegezegen, Venüs, radyasyon bilimiChucklefish2013 · PC (Windows, macOS, Linux), Xbox One, Xbox Series X|S
Stationeers: oynanışı ve oyundaki gerçek yaşam destek, atmosfer, Europa, Mars bilimiRocketWerkz2017 · PC (Windows)
Ostranauts: oynanışı ve oyundaki gerçek Newton uçuşu, yaşam destek, Venüs bilimiBlue Bottle Games2020 · PC (Windows)
Space Haven: oynanışı ve oyundaki gerçek yaşam destek, oksijen, yapay yerçekimi bilimiBugbyte Ltd.2020 · PC (Windows, macOS, Linux)
























