21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Fırlatmalar

Vulcan'ın dönüş fırlatması 15 Kasım'a kaydı: 40 Amazon Leo uydusu bugün 20.11'de

ULA'nın Vulcan roketi dokuz aylık aradan sonra bugün 20.11'de (TSİ) 40 Amazon Leo uydusuyla uçuşa dönmeyi hedefliyor; pencere 13 Kasım'dan 15 Kasım'a kaydı.

FırlatmalarULA1.475 okunma
Vulcan'ın dönüş fırlatması 15 Kasım'a kaydı: 40 Amazon Leo uydusu bugün 20.11'de

United Launch Alliance (ULA), Vulcan roketinin dokuz aylık yer bekleme döneminin ardından uçuşa dönüşünü bugün, 15 Kasım Pazar günü yapmayı hedefliyor. ULA'nın görev sayfasına göre fırlatma penceresi Florida'daki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü'nde 12.11 ile 12.40 (EST) arasında, yani Türkiye saatiyle 20.11 ile 20.40 arasında açılacak. Roket, Amazon Leo internet ağı için 40 uydu taşıyacak. Görev daha önce 13 Kasım'a planlanmıştı; Amazon kendi sayfasını 14 Kasım'da yeni tarihle güncelledi ama sayfada erteleme gerekçesi yer almıyor.

Pencere ve tarih nasıl değişti?

ULA'nın 10 Kasım tarihli blog yazısında hedef, 13 Kasım'da 12.54 (EST) ile başlayan 29 dakikalık bir pencereydi. Güncel görev sayfasında ise 15 Kasım ve 12.11-12.40 aralığı yazıyor. Fırlatma tarihleri hava, saha ve araç durumuna göre değişebildiği için bu saat de bir hedef; geri sayım sırasında yeniden kayabilir.

Neden bu kadar uzun bir ara verildi?

Vulcan'ın katı yakıtlı yan roketlerinden birinin lüle (nozul) parçası, Şubat 2026'daki fırlatmada sorun çıkarmıştı. ULA'nın açıklamasına göre ekip analiz, malzeme testleri, bileşen testleri ve tam ölçekli bir sıcak ateşleme yaptı, üç olası neden belirledi ve lülenin tasarım ile üretim sürecinde düzeltmeler yaptı. Şirket bu değişikliklerin "titizlikle test edildiğini" ve yan roketlere işlendiğini söylüyor. Benzer bir lüle kaybı, roketin Ekim 2024'teki ikinci uçuşunda da yaşanmıştı; o görev yine de yörüngeye ulaşmıştı.

ULA'nın başkanı ve CEO'su Mark Peller, ilk dört Vulcan görevinde roketin sağlamlığının işe yaradığını söylüyor. Yine de uçuşa dönüş, şirketin düzeltmelerin yeterli olduğunu kanıtlayabileceği ilk gerçek sınav olacak.

Roketin bu uçuştaki hâli: VC6L

Görevde Vulcan'ın "VC6L" biçimi kullanılacak. Adındaki "6", gövdenin yanına bağlanan altı katı yakıtlı yan roketi, "L" ise uzun yük başlığını anlatıyor. Başlığın çapı 5,4 metre, boyu 21,3 metre. ULA'ya göre bu, Vulcan'ın altı yan roketle ilk kez uçacağı görev olacak.

Üst kademede ise alçak Dünya yörüngesi için en iyi hâle getirilmiş bir Centaur V yer alıyor. Amazon'un açıklamasına göre bu, Centaur V'in daha kısa ve optimize edilmiş bir sürümünün de ilk uçuşu. ULA'nın verdiği rakamlarla roket dolu hâlde yaklaşık 65,5 metre boyunda, yaklaşık 903.500 kilogram ağırlığında; iki BE-4 motoru ve altı GEM 63XL yan roketi kalkışta yaklaşık 17,2 meganewton itki üretiyor. Centaur V'in alçak yörüngeye 50 bin libreyi (yaklaşık 22,7 ton) aşan yük taşıyabildiği belirtiliyor.

Amazon Leo için neden önemli?

Amazon, 40 uydunun bugüne kadarki en büyük tek fırlatma yükü olduğunu açıklıyor. LV-01 adlı bu görev, Amazon'un ULA ile sözleşmeli olduğu 38 Vulcan fırlatmasının ilki. ULA bundan önce Amazon için Atlas V roketiyle sekiz başarılı uydu yerleştirme görevi yapmıştı. Amazon, Eylül başında 1.000. uydusunu tamamladığını duyurdu; ULA ise ilk takımyıldızın 3.000'den fazla uydudan oluşacağını yazıyor.

Amazon'a göre LV-02'nin hazırlığı da şimdiden sürüyor ve nominal bir LV-01'in ardından birkaç hafta içinde fırlatılması bekleniyor. Aynı anda iki Vulcan'ın hazırlanabilmesi, fırlatma temposu açısından bu görevin asıl sınavlarından biri.

Sırada ne var?

Bugün lüleler beklendiği gibi çalışır ve 40 uydu hedef yörüngeye bırakılırsa Vulcan'ın sıradaki hükümet ve Amazon görevlerinin önü açılmış olacak. Sorun yeniden görülürse 38 fırlatmalık Amazon takvimi dahil Vulcan'a bağlı programlar yeniden değerlendirilebilir. ULA'nın duyurusuna göre canlı yayın fırlatmadan 30 dakika önce başlayacak.

Bu haberi nasıl buldunuz?

İlk oyu siz verin

Google'da haber kaynağınızı Uzay Gündem olarak seçmek için tıklayın

Yorumlar

İlk yorumu siz yazın.

Yorumlar okurlarımıza aittir. Hakaret, nefret söylemi ve reklam içeren yorumlar yayımlanmaz.

İlgili haberler

  1. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  2. Vulcan soruşturması: ULA kaybın nedenini BE-4 motorlarına yakıt akışında arıyor
  3. Çin'in Origin programı başladı: dört Pathfinder-1 uydusu 600 kilometre yörüngede
  4. Ariane 6 en güçlü haliyle 36 Amazon Leo uydusu taşıyacak: VA271 en erken 23 Kasım'da
  5. ULA'nın Vulcan roketi 40 Amazon Leo uydusunu kaybetti: ilk tam görev kaybı
  6. Rocket Lab Electron'un 100. fırlatmasını yaptı: Japon radar uydusu YAMATSUMI-II yörüngede

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  4. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi
  5. NASA'nın saha ekibi Arizona'da krater, lav mağarası ve kül tarlasında Ay ile Mars'a hazırlandı
  6. Ölmekte olan yıldızda son termal darbenin izi: ALMA dev bir gaz halkası ve kum saati buldu

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Son yorumlar

  1. Ay'a iniş yeri seçiminde yapay zekâ: Ohio State'ten LUMINA görev planlamacılarına yardım edecekosman çelebi: Genç araştımacı fizikçi ve yapay zeka doktora öğrencisi Gökçe İnal'ı bu değerli çalışmalarından dolayı kalben…

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Son haberler

  1. ISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli gölISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli göl1 saat önce
  2. Ay toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresiAy toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresi2 saat önce
  3. Curiosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladıCuriosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladı2 saat önce
  4. Ay'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacıAy'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacı8 saat önce
  5. BepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyorBepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyor14 saat önce

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar