Michael Cassutt
Amerikalı senarist ve yazar Michael Cassutt; Stargate SG-1 ve Farscape gibi dizilere yazdı, Deke! ve Who's Who in Space ile uzay tarihine kalıcı kaynaklar bıraktı.
- Doğum tarihi
- 13 Nisan 1954
- Ülke
- ABD
- Görevi
- Bilimkurgu yazarı, senarist ve televizyon yapımcısı
- Rolü
- Yazar
Michael Cassutt kimdir?
Michael Joseph Cassutt (d. 13 Nisan 1954, Owatonna, Minnesota), Amerikalı televizyon yapımcısı, senarist ve yazardır. Bilimkurgu okurları onu otuzu aşkın öyküsü, uzay uçuşunu konu alan gerilim romanları ve David S. Goyer'la birlikte yazdığı Heaven's Shadow üçlemesiyle tanır; dizi izleyicileri ise adını The Twilight Zone, Max Headroom, The Outer Limits, Yıldız Geçidi SG-1 ve Farscape gibi yapımların jeneriklerinden hatırlar. Uzay tarihçileri için ise Cassutt, yüzlerce astronot ve kozmonotun biyografisini derleyen Who's Who in Space ansiklopedisinin ve Mercury astronotu Deke Slayton'la birlikte yazdığı Deke! anılarının yazarıdır.
Cassutt'u benzerlerinden ayıran, kurgu ile gerçek uzay tarihini aynı masada yürütmesidir. Bir yanda uzaylı nesnelerle karşılaşan astronotları anlatırken, öbür yanda NASA'nın astronot seçim sürecini yöneten insanların hayatını belgelere ve uzun görüşmelere dayanarak yazmıştır.
Hayatı
Minnesota'nın Owatonna kasabasında doğan Cassutt, Wisconsin'in Hudson kasabasında büyüdü ve Hudson Lisesi'nden mezun oldu. Tucson'daki Arizona Üniversitesi'nde radyo-televizyon alanında lisans derecesi aldı. Mezuniyetin ardından bir süre radyoda disk jokey ve program müdürü olarak çalıştı, sonra CBS televizyon ağında yöneticiliğe geçti. CBS yıllarında serbest yazar olarak Alice ve The Twilight Zone gibi dizilere senaryo verdi.
1985'ten beri tam zamanlı yazar olan Cassutt, 1985'te yeniden çekilmeye başlanan The Twilight Zone dizisinde kadro yazarı, ABC'nin Max Headroom dizisinde senaryo editörü, CBS'in TV 101 dizisinde ise yazar-yapımcı olarak çalıştı. 1990'larda WIOU, Eerie, Indiana ve 1992-1993 arasında polisiye Sirens dizilerinde yazarlık ve yapımcılık yaptı. The Outer Limits dizisindeki görevinin ardından Fox'un Strange Luck dizisinde ortak yürütücü yapımcı, Beverly Hills, 90210 ve zaman yolculuğu temalı Seven Days dizilerinde danışman yapımcı oldu. USA Network'ün The Dead Zone dizisinde de yürütücü danışman olarak yer aldı.
Bilimkurgu televizyonundaki imzası bunlarla sınırlı değildir. seaQuest DSV, Stargate SG-1, Farscape, Andromeda ve Odyssey 5 dizilerine bölüm yazdı. 2013-2018 arasında Syfy kanalının zombi dizisi Z Nation'da beş sezon boyunca ortak yürütücü yapımcı olarak çalıştı ve on bölüm senaryosu yazdı; dizinin yan ürünü Black Summer'da da görev aldı. Arthur C. Clarke, Robert A. Heinlein, Clifford Simak ve Philip José Farmer gibi yazarların klasik eserlerinden uyarlama senaryolar geliştirdi; bunların arasında 1978 yapımı Capricorn One filminin televizyon için yeniden çevrimi ve Clarke ile Stephen Baxter'ın Time's Eye romanına dayanan bir mini dizi projesi de vardı. 2018-2019'da Hulu için iki ayrı Wild Cards dizisi üzerinde çalıştı, ancak ikisi de çekilmedi.
Cassutt, Southern California Üniversitesi Sinema Sanatları Okulu'nda ve Oregon Üniversitesi'nde televizyon yazarlığı dersleri verdi. 2000-2009 arasında SciFiWire sitesinde bilimkurgu dizi ve filmlerini değerlendiren The Cassutt Files adlı bir köşe yazdı. Kişisel arşivi, Kaliforniya Üniversitesi Riverside kütüphanelerindeki Eaton Bilimkurgu ve Fantastik Edebiyat Koleksiyonu'nda saklanıyor.
Bilimkurgu öyküleri ve romanları
Cassutt'un ilk öyküsü A Second Death, Haziran 1974'te Amazing Stories dergisinde yayımlandı. O tarihten bu yana çoğu The Magazine of Fantasy & Science Fiction ve Asimov's Science Fiction dergilerinde olmak üzere otuzu aşkın öykü yazdı; öyküleri The Year's Best Science Fiction yıllıklarının on dördüncü ve on dokuzuncu ciltlerine seçildi. Öykülerinin önemli bir kısmı gezegenler arası yolculuğa ve uzay tarihine göz kırpar: The Last Mars Trip (1992), Pitching Old Mars (2013), George R. R. Martin ile Gardner Dozois'nın derlediği Old Venus antolojisindeki The Sunset of Time (2015) ve Analog dergisinde çıkan Proxima Centauri Blues (2023) bunlardan birkaçıdır. Martin'in yönettiği ortak evren dizisi Wild Cards antolojilerine de çok sayıda öyküyle katıldı. Bu öykülerden birinin adı, A Method of Reaching Extreme Altitudes, Robert Goddard'ın 20. yüzyıl roket biliminin klasik metinlerinden sayılan makalesinin adıyla aynıdır.
İlk romanı The Star Country 1986'da Doubleday tarafından yayımlandı. Nükleer bir felaketten sonra parçalanmış bir Amerika'da geçen kitap, Dünya'ya kaçan bir uzaylıyla dünyaya sırtını dönmüş bir komünün hikâyesini iç içe anlatır. Bunu 1991'de Tor'dan çıkan fantastik roman Dragon Season izledi. Aynı yıl yazar Andrew M. Greeley ile birlikte Katolik temalı bilimkurgu ve fantastik öykülerden oluşan Sacred Visions antolojisini derledi.
Uzay gerilimleri: Missing Man, Red Moon ve Tango Midnight
Cassutt'un kurgu ile gerçek uzay programını en sıkı bağladığı kitaplar, uzay uçuşu ortamında geçen gerilim romanlarıdır. Bu çizginin ilk örneği olan Missing Man (1998), NASA dünyasında geçer ve Publishers Weekly, Analog dergisi ile uzay ajansını yakından izleyen NASA Watch sitesi gibi birbirinden çok farklı çevrelerden övgü aldı. Devamı niteliğindeki Tango Midnight (2003), Uluslararası Uzay İstasyonu'nda yaşanan bir kazayı konu alır; romanda istasyondaki bir biyoteknoloji iş insanı, yanlışlıkla ölümcül bir sporu yörüngede serbest bırakır.
2001 tarihli Red Moon ise Amerika ile Sovyetler Birliği arasındaki uzay yarışının karanlık yüzünü anlatan tarihî bir gerilimdir. Kitap, Sovyet uzay programının başındaki baş tasarımcı Sergey Korolev'in beklenmedik ölümünü olası bir cinayet olarak ele alır ve Korolev'in tasarım bürolarından birinde çalışan genç bir mühendisin, devlet güvenliğinde üst düzey görevli olan amcası tarafından büroda casusluk yapmaya ikna edilişini izler. Roman, bilimkurgu yazarı Norman Spinrad'ın Asimov's Science Fiction dergisinde yalnızca bu kitaba ayırdığı bir yazıya konu oldu.
Heaven's Shadow üçlemesi
Cassutt'un uzay temalı kurgusunun en kapsamlı örneği, Batman Begins ve Blade filmlerinin senaristi David S. Goyer ile birlikte yazdığı üçlemedir. Ace Books'tan çıkan seri Heaven's Shadow (2011), Heaven's War (2012) ve Heaven's Fall (2013) kitaplarından oluşur. İlk kitapta iki amatör gökbilimci, çapı yaklaşık yüz kilometre olan ve Dünya'ya doğru gelen tanımlanamamış bir cisim fark eder. NASA ile Rusya, Hindistan ve Brezilya'nın oluşturduğu bir koalisyon, bu cismin yüzeyine ilk inen olmak için yarışa girer. NASA ekibinin lideri Zack Stewart'ın aracı iniş yaparken cismin yüzeyindeki şiddetli patlamalar onu Dünya yörüngesine iter; analizler bu patlamaların zamanlanmış ve kasıtlı olduğunu gösterir.
Seri, bir yanda asteroitlere insanlı iniş, yörünge mekaniği ve uluslararası uzay rekabeti gibi gerçek dünyadan tanıdık temaları, öte yanda ilk temas kurgusunu birleştirir. Bilimkurgu kataloglarında "sert bilimkurgu" ve "insan-uzaylı karşılaşması" başlıkları altında listelenir.
Uzay tarihine katkısı
Cassutt'u bir bilimkurgu yazarından fazlası yapan, kurgu dışı uzay kitaplarıdır. İlk kez 1987'de G. K. Hall tarafından Who's Who in Space: The First 25 Years adıyla basılan biyografik ansiklopedisi, 1993'te International Space Year Edition, 1999'da da International Space Station Edition adlarıyla genişletilerek yeniden yayımlandı. Kitap, dünyanın dört bir yanından yedi yüz astronot ve kozmonotun biyografisini ve fotoğrafını içerir; Cassutt bunun için on yıl boyunca onlarca görüşme yaptı.
1994'te Forge'dan çıkan Deke! U.S. Manned Space from Mercury to the Shuttle, Mercury Yedilisi'nden Donald "Deke" Slayton'ın anılarıdır ve Cassutt'la birlikte yazılmıştır. Slayton, 1962'de kalp ritim bozukluğu nedeniyle uçuştan men edilince astronotların görev dağılımını yöneten isim oldu; Gemini ve Apollo uçuşlarına kimin gideceğine o karar verdi. Uzaya ancak 1975'te, Apollo-Soyuz Test Projesi'nde 51 yaşındayken çıkabildi. Deke!, NASA'nın astronot gruplarının seçimini anlatan pek çok çalışmada kaynak olarak gösterilir. Mercury astronotlarının seçim dönemine farklı bir açıdan bakan The Right Stuff ile birlikte okunduğunda dönemin oldukça bütünlüklü bir resmini verir.
Cassutt bu çalışmayı 2002'de Smithsonian Institution Press'ten çıkan We Have Capture: Tom Stafford and the Space Race ile sürdürdü. Kitap, Gemini ve Apollo uçuşlarında yer alan ve Apollo-Soyuz görevinin komutanlığını yapan astronot Thomas P. Stafford'ın anılarına dayanır. 2018'de Chicago Review Press'ten çıkan The Astronaut Maker ise uzun yıllar boyunca astronot ekiplerinin oluşturulmasında belirleyici rol oynayan ve 1996'da Johnson Uzay Merkezi'nin direktörü olan mühendis George W. S. Abbey'nin biyografisidir.
Cassutt ayrıca Space World ve Air & Space gibi dergilere uzay yazıları yazdı. History Channel'ın 1999 tarihli Disasters in Space ve 2002 tarihli Star City belgesellerinde, BBC'nin 2002'de astronotlar ve test pilotları üzerine hazırladığı bir özel programda ve History Channel'ın The Universe dizisinin 2008 ve 2009 bölümlerinde uzman olarak kamera karşısına geçti.
Ödülleri
Cassutt, 1989'da TV 101 dizisinin üç bölümlük First Love hikâyesiyle Center for Population Options'ın Nancy Susan Reynolds Ödülü'nü kazandı. Dizinin kendisi ise yalnızca on üç bölüm yayımlanabildi. Yazarlığının son dönemindeki bir başka başarısı ise ekranla ilgilidir: Howard Waldrop'un Nebula ödüllü uzun öyküsü The Ugly Chickens'tan yaptığı uyarlama, 2023 yazında Toronto'da Mark Raso'nun yönetmenliğinde, Felicia Day'in başrolüyle kısa film olarak çekildi.
Etkisi
Michael Cassutt, Amerikan bilimkurgu televizyonunun 1980'lerden 2010'lara uzanan döneminde perde arkasında çalışan, ama uzay tarihine bıraktığı kitaplarla perdenin önüne de çıkan bir yazardır. Kurgusunda gerçek uzay programlarının teknik ve bürokratik ayrıntılarını kullanması, ona hem bilimkurgu dergilerinde hem de uzay meraklıları arasında okur kazandırdı. Who's Who in Space, Deke!, We Have Capture ve The Astronaut Maker gibi kitaplar ise Mercury'den Uluslararası Uzay İstasyonu'na uzanan insanlı uzay uçuşu tarihinin, onu yaşayan insanların ağzından kayda geçirilmesine önemli bir katkı yaptı.

















