Naomi Nagata kimdir? The Expanse'in Kuşaklı baş mühendisi
Naomi Nagata, The Expanse serisinde Rocinante'nin Kuşaklı baş mühendisi ve ikinci komutanı. Geçmişi, Dominique Tipper'ın yorumu, düşük kütleçekiminin insan bedenine etkisi, Ceres ve Pallas ile bilimsel bağı.
- Tür
- İnsan
- Geçtiği eser
- Leviathan Uyanıyor (Leviathan Wakes, 2011)
- Yaratıcısı
- James S. A. Corey (Daniel Abraham ve Ty Franck)
- İlk göründüğü yıl
- 2011
- Canlandıran
- Dominique Tipper (The Expanse, 2015-2022)
- Kitabı
- Sayfasını aç →
- Filmi / dizisi
- Sayfasını aç →
Naomi Nagata kimdir? Naomi Nagata, James S. A. Corey imzalı The Expanse roman serisinin ve aynı adlı televizyon dizisinin ana karakterlerinden biri, Rocinante gemisinin baş mühendisi ve ikinci komutanıdır. Asteroit kuşağında ve dış gezegenlerin uydularında yaşayan, düşük kütleçekimi yüzünden uzun ve ince bedenleriyle tanınan "Kuşaklılar"dandır. Hikâyeye buz taşıyan Canterbury gemisinin baş mühendisi olarak girer; gemi yok edildikten sonra hayatta kalan küçük ekiple birlikte Rocinante'ye geçer. Teknik becerisi, soğukkanlılığı ve ekibini koruma içgüdüsüyle öne çıkar; seri ilerledikçe ortaya çıkan karanlık bir geçmiş onu serinin en katmanlı karakterlerinden biri yapar.
Hangi eserlerde geçer?
Naomi ilk kez 2011'de yayımlanan Leviathan Uyanıyor (Leviathan Wakes) romanında göründü. James S. A. Corey, Daniel Abraham ile Ty Franck'in ortak takma adıdır. Naomi dokuz romanın hepsinde Rocinante ekibindedir, ama ilk dört kitapta onu hep başkalarının, özellikle kaptan James Holden'ın gözünden izleriz. Kendi bakış açısından yazılmış bölümler beşinci roman Nemesis Games (2015) ile başlar ve son roman Leviathan Falls'a kadar sürer. Seri 2020'de Hugo En İyi Seri ödülünü kazandı. Romanların ve kısa öykülerin sırası The Expanse kitapları okuma sırası rehberinde.
Televizyon uyarlaması The Expanse, 14 Aralık 2015'te Syfy kanalında başladı; altı sezon süren dizinin son bölümü 14 Ocak 2022'de Amazon Prime Video'da yayımlandı. Naomi altı sezonun hepsinde yer aldı. Dijital çizgi roman The Expanse: Origins'in 19 Nisan 2017'de çıkan ikinci sayısı da onun Rocinante öncesi hayatına ayrıldı. Dizi ile kitapları birlikte takip etmek isteyenler The Expanse izleme ve okuma sırası sayfasına bakabilir.
Hikâyedeki yeri
Serinin dünyasında insanlık, sürekli ivmelenebilen Epstein füzyon motoru sayesinde Güneş Sistemi'ne yayılmıştır. Dünya'yı Birleşmiş Milletler yönetir, Mars ona rakip bir süper güçtür. Kuşaklılar ise iç gezegenlere hammadde sağlayan ağır işleri yapar, ama yaşamak için gereken biyolojik kaynakların denetimi iç gezegenlerin elindedir. Kuşaklıların bağımsızlığı için mücadele eden Dış Gezegenler İttifakı (OPA), Dünya ve Mars tarafından terör örgütü sayılır. Naomi bu gerilimin tam ortasında durur: Dünyalı kaptanına bağlıdır, ama halkının neden öfkeli olduğunu ekipteki herkesten iyi bilir.
Canterbury sahte bir yardım çağrısına yöneldiğinde Naomi, Holden, pilot Alex Kamal, tamirci Amos Burton ve sağlık teknisyeni Shed Garvey küçük bir mekikle terk edilmiş Scopuli gemisini incelemeye gider. Bu sırada kimliği belirsiz bir gizli savaş gemisi Canterbury'yi yok eder. Hayatta kalanlar sonunda bir Mars savaş gemisinden kaçırdıkları fırkateyne Rocinante adını verir; Naomi geminin hem baş mühendisi hem de ikinci komutanı olur. Ekip, Ceres'li dedektif Joe Miller'la yolları kesişince Eros asteroidindeki bir istasyonda insanları yabancı kökenli bir organizmayla, "protomolekül" ile deneyen bir şirketin komplosunu ortaya çıkarır.
Naomi ekibin aklı ve vicdanı gibidir. Holden çoğu zaman içgüdüsüyle hareket ederken o riskleri hesaplar ve gerektiğinde kaptanına açıkça karşı çıkar. Dizinin ilk sezonunda Holden'la arasında başlayan yakınlık, seriyi baştan sona taşıyan ilişkilerden birine dönüşür. Dizinin ikinci sezonunda Naomi'nin ekipten gizlediği bir karar, yani protomolekül örneğini yok etmek yerine OPA lideri Fred Johnson'a vermesi, Rocinante'de derin bir güven krizine yol açar. Bu karar, onun sadakatinin yalnız gemiyle sınırlı olmadığını, Kuşak'a ve orada bıraktığı bir oğla da uzandığını gösterir.
Geçmişiyle yüzleşmesi
Bu bölüm eserin sonunu da anlatır. Naomi'nin gençlik yılları beşinci roman Nemesis Games'te açılır. Gençliğinde Marco Inaros adlı karizmatik bir Kuşaklının radikal OPA hücresinde yer almış, ondan Filip adında bir oğlu olmuştur. Marco onu kandırarak gemi reaktörlerinin güvenlik sistemlerini aşan bir yazılım yazdırır ve bu yazılımı yüzlerce Dünyalının ölümüne yol açan saldırılarda kullanır. Naomi hücreden kaçmayı başarır, ama Marco oğlunu ondan koparmıştır. Canterbury'ye yazılması aslında bu geçmişten kaçışının son durağıdır.
Romanda Marco'dan gelen ve Filip'in başının dertte olduğunu söyleyen bir mesaj, Naomi'yi ekibine nedenini söylemeden Ceres'e götürür. Bu bir tuzaktır: Marco'nun adamları onu kaçırır. Marco, "Özgür Donanma" adını verdiği filoyla Güneş Sistemi'ne büyük bir saldırı başlatır ve gizlenme kaplamalı asteroitleri Dünya'ya fırlatır. Naomi, Rocinante için kurulan bir tuzağı haber vermek için hayatını ortaya koyar; ölmüş gibi görünüp bubi tuzaklı gemiye gizlice geçer ve yaklaşan gemileri uyarır. Sonunda Alex ve Marslı asker Bobbie Draper tarafından kurtarılır ve geçmişini ilk kez Holden'a anlatır. Dizinin beşinci sezonu bu hikâyeyi bazı farklarla işler: Naomi'yi oğlunun izi Pallas asteroidindeki istasyona götürür, kaçmak için de kanına yüksek oksijenli bir sıvı enjekte edip hava kilidinden boşluğa atlar. Bir sonraki romanda gemilerin halka kapılarından geçerken neden kaybolduğunu çözen de Naomi olur.
Naomi'yi kim canlandırdı?
Dizide Naomi'yi İngiliz oyuncu Dominique Tipper canlandırdı. Doğu Londra'nın Limehouse semtinde büyüyen Tipper'ın babası Karayipler'deki Dominika adasındandır. Çocukken O'Farrell Sahne ve Tiyatro Okulu'nda eğitim aldı ve Hackney Empire'daki gösterilerde sahneye çıktı; 2012'ye kadar müzik gruplarına ve sanatçılara eşlik eden bir dansçı olarak çalıştı. Sinemada Fast Girls (2012), Vampire Academy (2014) ve MindGamers (2015) gibi filmlerde rol aldı, ama asıl çıkışını 2015'te Naomi rolüyle yaptı.
Dizideki Kuşaklılar, yapım için dilbilimci Nick Farmer'ın tasarladığı Kuşak Kreolü (Belter Creole) adlı yapay bir dili konuşur ve İngilizceyi kendine özgü bir aksanla kullanır. Bu dil, dünyanın her yerinden gelip uzak madencilik istasyonlarında yıllarca yalıtılmış yaşayan insanların ortak dili olarak düşünüldü. Tipper, Naomi'yi bu aksanla konuşan Kuşaklı karakterlerden biri olarak oynadı. Syfy 2018'de diziyi üç sezonun ardından iptal edince Amazon Prime Video diziyi devraldı ve üç sezon daha çekildi.
Naomi'nin arkasındaki bilim
Kuşaklıların uzun ve ince bedenleri, serinin en çok konuşulan bilimsel fikirlerinden biridir: Düşük kütleçekiminde doğup büyüyen insanlar zamanla bu yapıya kavuşur ve Dünya'nın kütleçekimine zor dayanır. Gerçek hayatta yörüngede uzun süre kalan astronotlarda gözlenenler bu fikre zemin hazırlar. Ağırlıksızlıkta iskelet gerilir ve boy bir ay içinde yaklaşık 2,5 santimetre uzar. Kemikler mekanik yük taşımadığı için ayda yaklaşık yüzde 1 ile 1,5 arasında doku kaybeder; en çok alt omurlar, kalça ve uyluk kemiği etkilenir. Egzersiz yapılmazsa bazı kaslar 5 ila 11 gün içinde kütlelerinin yüzde 20'sine kadarını yitirebilir. Uluslararası Uzay İstasyonu'ndaki astronotların her gün en az iki saat egzersiz yapmasının nedeni budur. Bu etkilerin ayrıntısı Uzay insan vücudunu nasıl değiştirir? sayfamızda.
Bununla birlikte, düşük kütleçekiminde doğan çocukların nasıl büyüyeceğine dair gerçek bir veri yoktur; Kuşaklıların bedeni bugün bilinenlerden yola çıkan bir kurgudur. Dizinin dördüncü sezonunda Naomi'nin yüksek kütleçekimine dayanabilmek için ağır ilaçlar kullanması ve bunun tam başarılı olmaması, sorunun bedelsiz çözülemeyeceğini gösterir. Gerçekte de üç-dört aylık bir görevden dönen astronotların kaybettikleri kemik yoğunluğunu geri kazanması iki-üç yıl sürebiliyor.
Naomi'nin hikâyesinin geçtiği yerler de gerçektir. Seride Kuşak'ın en önemli merkezlerinden biri olan Ceres, asteroit kuşağının en büyük cismidir; 1 Ocak 1801'de Giuseppe Piazzi tarafından keşfedildi. Yüzey kütleçekimi saniyede saniyede 0,284 metredir, yani Dünya'nınkinin yaklaşık yüzde üçü. Dizide Naomi'yi oğlunun izine götüren Pallas ise 28 Mart 1802'de Alman astronom Heinrich Olbers tarafından keşfedilen, Ceres'ten sonra bulunan ikinci asteroittir. Yaklaşık 510 kilometre çapındaki bu cisim hacim ve kütle bakımından Güneş Sistemi'nin üçüncü büyük asteroididir. Yörüngesinin 34,8 derecelik eğimi onu uzay araçları için zor bir hedef yapar; Pallas bugüne kadar hiçbir uzay aracı tarafından ziyaret edilmedi.
Kültürdeki etkisi
Naomi, sorunları elindeki aletlerle çözen bir mühendis olmasıyla çağdaş uzay bilimkurgusunun akılda kalan kadın karakterlerinden biri oldu. Onu ilginç kılan yalnız teknik becerisi değil, birbirine zıt sadakatler arasında sıkışması ve geçmişte yaptığı bir şeyin bedelini ömrü boyunca taşımasıdır. Dizinin bilimsel gerçekçiliği de övgü topladı: Astrofizikçi Adam Frank, NPR için yazdığı yazıda The Expanse'in bilimi diğer uzay dizilerinden daha doğru verdiğini vurguladı. Dizi, En İyi Dramatik Sunum dalında üç Hugo Ödülü kazandı. Serinin bu yönünü The Expanse neden en gerçekçi uzay dizisi sayılıyor? yazımızda ayrıntılı ele aldık.
Naomi'nin en büyük işlevi belki de serinin ana sorusunu kişisel bir hikâyeye dönüştürmesidir: Dünya ve Mars'ın gölgesinde yaşayan bir halk, kendi geleceğini şiddete başvurmadan kurabilir mi? Marco Inaros bu soruya silahla cevap verirken Naomi, aynı öfkeyi paylaşan ama başka bir yol arayan Kuşaklının sesi olur.
Başka karakterlerTümü →
Obelix kimdir? Asterix'in menhir taşıyan Galyalı dostuAstérix le Gaulois (Pilote dergisi, 1959)
Asterix kimdir? Galyalı kahramanın uzaylılarla macerasıAstérix le Gaulois (Pilote dergisi, 1959)
Yoko Tsuno kimdir? Vinéalılarla dost olan elektronik mühendisiYoko Tsuno (Spirou dergisi, 1970; ilk albüm Le Trio de l'étrange, 1972)
Alcide Nikopol kimdir? Bilal'in buzdan çıkan Paris'li mahkûmuLa Foire aux immortels (1980; La Trilogie Nikopol'ün ilk cildi)
Barbarella kimdir? Çizgi romandan sinemaya uzay kadınıBarbarella, V Magazine (1962)
Dan Dare kimdir? Eagle'ın Venüs'e giden uzay pilotuDan Dare, Eagle dergisi (1950)
















