Adınız Titan'a uçsun: NASA, Dragonfly'ın mikroçipi için isim topluyor

NASA, Satürn'ün en büyük uydusu Titan'a gidecek Dragonfly döner kanatlı aracı için halka açık bir isim kampanyası başlattı. 29 Ekim'de duyurulan "Titan'a Yolculuk" (Journey to Titan) kampanyasına katılanların adları, Dragonfly'ın üzerinde taşınacak bir mikroçipe işlenecek. Katılımcılar ayrıca bu göreve katıldıklarını gösteren kişiye özel bir dijital biniş kartı alıyor.

NASA'nın açıklamasına göre kayıtlar ABD doğu saatiyle 15 Ocak 2027 gece 23.59'a, yani Türkiye saatiyle 16 Ocak sabahı 07.59'a kadar sürecek. Biniş kartlarının İspanyolca sürümü de hazırlandı.

Başka bir dünyada uçacak ilk bilim aracı

Dragonfly, NASA'nın deyişiyle başka bir dünyanın yüzeyini havadan keşfedecek ilk bilim görevi. Araç şu anda Maryland eyaletinin Laurel kentindeki Johns Hopkins Uygulamalı Fizik Laboratuvarı'nda (APL) birleştiriliyor. Fırlatılmasının 2028'de, Titan'a varışının ise 2034'te olması planlanıyor.

Titan, Güneş Sistemi'nde Dünya'yı en çok andıran yerlerden biri: Kalın bir atmosferi, sıvı metandan ırmakları ve gölleri, geniş kum tepeleri ve organik maddece zengin bir yüzeyi var. Dragonfly bu uydunun farklı noktalarına uçarak prebiyotik kimyanın, yani biyolojiden önce gelen kimyanın izlerini arayacak. Amaç, yaşamın ortaya çıkması için gereken bileşenleri ve koşulları daha iyi anlamak.

Görevin baş araştırmacısı APL'den Elizabeth "Zibi" Turtle, NASA'nın görev sayfasında amacı şöyle özetliyor: Dragonfly yaşam aramaya giden bir görev değil, Dünya'da biyolojiden önce gelen kimyayı incelemeye giden bir görev. Bu ayrım önemli; aracın yanıt arayacağı soru, Titan'da canlı olup olmadığı değil, yaşamın öncüsü sayılan kimyasal süreçlerin orada nereye kadar ilerlediği.

Kum tepelerinden Selk Krateri'ne

Dragonfly'ı klasik iniş araçlarından ayıran şey hareket kabiliyeti. NASA'ya göre araç, iniş yerinin çevresiyle sınırlı kalmayacak; planlanan 3,3 yıllık görevi boyunca pervaneleriyle kilometrelerce yol alarak kum tepeleri ve Selk Krateri gibi jeolojik açıdan ilgi çekici bölgelerde duracak. Aracın, her biri yaklaşık 16 Dünya günü süren ve "Tsol" adı verilen Titan günlerinin her bir ya da iki tanesinde bir uçuş yapması bekleniyor.

Görev 2019'da, NASA'nın Yeni Sınırlar (New Frontiers) programının dördüncü görevi olarak seçildi. APL görevi NASA adına yönetiyor; program ise NASA'nın Alabama'daki Marshall Uzay Uçuş Merkezi tarafından yürütülüyor. Dragonfly ekibi geçen hafta da önemli bir aşamayı geride bırakmış, aracın Titan'daki ilk uçuşunu bilgisayar ortamında baştan sona canlandırmıştı.

Uzaya isim göndermenin geçmişi

NASA'nın Bilim Görevleri Müdürlüğü'nden sorumlu yardımcı yöneticisi Nicky Fox, Dragonfly'ın yaygın biçimde "hayatımızın en heyecan verici uzay görevlerinden biri" sayıldığını söyledi ve herkesi adını bu küçük ama güçlü araçla göndermeye çağırdı.

Ajans bu tür kampanyaları daha önce de düzenledi. Jüpiter'in uydusu Europa'ya giden Europa Clipper için 2023'ün haziran-aralık döneminde yürütülen "Şişedeki Mesaj" (Message in a Bottle) kampanyasına NASA'ya göre dünya genelinden 2,6 milyondan fazla kişi katılmıştı. Bu, Mars'ın ötesine giden bir uzay aracıyla gönderilen en fazla isim rekoru oldu. O görevde isimler, ABD'nin ulusal şairi Ada Limón'un Europa için yazdığı şiirin işlendiği metal plakaya tutturulan tırnak büyüklüğünde bir silikon çipte yol alıyor.

Dragonfly kampanyasının kaç kişiye ulaşacağı ocak ortasında belli olacak. Kayıt için yaş ya da ülke sınırı belirtilmedi; katılım NASA'nın kampanya sayfası üzerinden yapılıyor. Asıl sınav ise 2028'deki fırlatmanın ardından gelecek altı yıllık yolculuk ve Titan'ın puslu göğündeki ilk gerçek uçuş olacak.