Star Citizen: oynanışı, geliştirme hikâyesi ve oyundaki gerçek fizik bilimi

Star Citizen, Cloud Imperium Games'in geliştirdiği, Roberts Space Industries (RSI) adıyla yayımlanan çevrim içi bir uzay ticareti ve savaş simülasyonudur. Oyunun yönetmeni, Wing Commander serisiyle tanınan Chris Roberts'tır. Proje 2012'de duyuruldu ve aynı yıl Kickstarter kampanyasıyla kitle fonlamasına çıktı; oyun bugün hâlâ "erken erişim" (alfa) aşamasındadır ve bitiş tarihi açıklanmış değildir. Windows için sunuluyor.

Oyunun iki ayrı yüzü var: herkesin aynı evrende buluştuğu çevrim içi "Kalıcı Evren" ve bunun yanında tek oyunculu bir hikâye oyunu olarak planlanan Squadron 42. Geliştiriciler Squadron 42'yi Wing Commander'ın ruhani devamı olarak tanımlıyor. İki oyunu birbirinden bağımsız oynayabilmek hedefleniyor. Bu sayfa özellikle Kalıcı Evren'e odaklanıyor.

Nasıl oynanır?

Kalıcı Evren'de bir karakter yaratır ve bir istasyonda ya da şehirde oyuna başlarsınız. Ne yapacağınıza siz karar verirsiniz: ticaret, ödül avcılığı, madencilik ya da görevler. Oyun, uzay simülatörü, birinci şahıs nişancı ve çok oyunculu çevrim içi oyun özelliklerini bir araya getirir. Gemiye doğrudan yürüyerek binersiniz; gemi içinde dolaşabilir, gezegen yüzeyine yüklenme ekranı olmadan inebilirsiniz.

Oyunda bir "kanun sistemi" vardır; suç işlerseniz hapis cezasına çarptırılabilirsiniz. Gemiler gerçek parayla ya da oyun içi kredilerle edinilebilir; yok olan bir gemi sigorta talebiyle zamanla geri gelir. Geçici oyun parası "aUEC" (Alfa Birleşik Dünya Kredisi) zaman zaman sıfırlanır; nihai sürümde "UEC" kullanılacak.

Kalıcı Evren'in ilk büyük sahnesi, Stanton adlı kurgusal bir yıldız sistemidir. Topluluk wiki'sine göre bu sistem G tipi bir ana kol yıldızının çevresinde dört gezegen barındırır: Hurston, Crusader (bir gaz devi), ArcCorp ve microTech. Aralık 2024'te yayımlanan Alfa 4.0 sürümü ise Pyro adlı ikinci bir sistemi ve bu iki sistem arasında atlama noktalarını getirdi; ayrıca "sunucu ağı" (server meshing) adı verilen ilk altyapıyla birlikte aynı oyun dünyasını birden çok sunucuya bölmeyi sağladı.

Oyundaki bilim

Star Citizen'ın evreni kurgusaldır; Stanton ve Pyro gerçek gökbilimi kataloglarında yoktur. Ama oyun, gerçek fiziği ve mühendisliği ilginç yerlerde kullanır ve ilginç yerlerde bilinçli olarak esnetir.

Newton hareketi ve uçuş modeli

Topluluk wiki'sinin aktardığına göre oyundaki gemiler "altı serbestlik dereceli, katı cisim Newton modeli" ile hareket eder; kuvvet ve tork, her iticinin gemideki konumuna ve kütle merkezine göre hesaplanır. Bir de uçuş kontrol sistemi (IFCS) pilota yardımcı olur. Newton'ın birinci yasası, 1687'de Principia'da yayımlanan haliyle, kuvvet etki etmedikçe cismin düzgün doğrusal hareketini sürdürdüğünü söyler: uzayda motor kapansa bile gemi gitmeye devam eder. Pilotun girdisi bu yardımcı katman üzerinden itici komutlarına çevrilir; yani oyun Newton modelini oyuncuya kolaylaştırılmış biçimde sunar. Ancak bu bir yörünge mekaniği simülasyonu değildir. Yörüngenin gerçek mantığını öğrenmek isteyenler Kerbal Space Program sayfamıza bakabilir.

G kuvveti ve baygınlık

Arena Commander modunda pilotlara g kuvvetinin etkisi eklendi: gemiyi büyük ivmeye sokan manevralar karakterin kararmasına, hatta bayılmasına yol açabilir. Bu, gerçek dünyadaki "G-LOC" (g kuvvetinin yol açtığı bilinç kaybı) olgusunun oyunlaştırılmasıdır. Gerçekte etkiler sırasıyla tünel görüşü, gri görüş, kararma ve bilinç kaybı olarak ilerler. Eğitimsiz kişilerde kararma kabaca 4-6 g arasında başlar; g giysili eğitimli pilotlar 12-14 g'yi zorlanarak taşıyabilir. Düşük irtifada bilinç kaybı ölümcül olabilir. Pilotlar yer eğitiminde sentrifüjlerde bu yükleri çalışır. Gerçekte tam bilinç kaybı ortalama yaklaşık 12 saniye sürer, ardından gelen şaşkınlık yaklaşık 15 saniye daha devam eder ve kişi olayı çoğu kez hatırlamaz. Oyunun bu fizyolojiyi ne kadar ayrıntılı yansıttığını geliştirici açıklamalarından doğrulayamadık; bir oyun mekaniği olarak elbette çok daha basit kalır.

Gezegen yerçekimi ve sıfır yerçekimi

Oyunda farklı gezegenlerin yerçekimi farklıdır ve oyuncunun zıplama yüksekliğini değiştirir; sıfır yerçekiminde altı serbestlik dereceli hareket mümkündür. NASA'nın verdiği değere göre Ay'ın yerçekimi Dünya'nınkinin altıda biridir; Apollo astronotlarının zıplar gibi yürümesinin nedeni budur. Ay yüzeyi ayrıca "regolit" denilen toz ve kayalarla kaplıdır ve sıcaklık güneş altında yaklaşık 127 °C'den karanlıkta yaklaşık -173 °C'ye iner. Oyunda gemi içinde yapay yerçekimi vardır; oysa Uluslararası Uzay İstasyonu'nda yapay yerçekimi yoktur, astronotlar mikro yerçekimi ortamında yaşar.

Gaz devindeki yüzen şehirler

Stanton'ın Crusader'ı, topluluk kaynaklarına göre, yüzen platformlara sahip bir gaz devidir. Gerçek gaz devlerinde bu fikrin tam karşılığı yok: NASA'ya göre Jüpiter ağırlıklı olarak hidrojen ve helyumdan oluşur, gerçek bir yüzeyi yoktur ve derindeki basınç ile sıcaklık uzay araçlarını ezip buharlaştırır. En üst bulut katmanı amonyak buzundan oluşur. Buna en yakın gerçek öneri ise Venüs'e dair: NASA Langley'den Dale Arney ve Chris Jones 2014'te HAVOC (Yüksek İrtifa Venüs Operasyon Konsepti) adlı bir fikri önerdi. Plana göre mürettebat, Venüs'ün bulutları arasında yaklaşık 55 km yükseklikte, 27 °C ve yaklaşık 0,5 bar basınçta, nefes alınabilir havanın kaldırıcı gaz görevi gördüğü bir hava gemisinde yaşayacaktı. Bu, oyundaki yüzen platformlara benzeyen, ama gerçek bir mühendislik taslağına dayanan bir fikirdir.

Atlama noktaları ve "kuantum seyahati"

Oyundaki yıldız sistemleri arasında geçişi atlama noktaları sağlar; sistem içinde ise "kuantum seyahati" denen hızlı seyahat kullanılır. Bunlar oyunun kurgusudur; gerçek fizikte bu isimde bilinen bir ışıktan hızlı yolculuk yöntemi yoktur. Solucan deliği kuramı hakkında bilinenler için filmlerdeki solucan delikleri yazımıza ve ışıktan hızlı yolculuk önerileri için Alcubierre sürücüsü sayfasına bakabilirsiniz.

Geliştirme hikâyesi

Cloud Imperium Games, 2012'de Chris Roberts, Sandi Roberts ve Ortwin Freyermuth tarafından kuruldu. Roberts, oyunu Wing Commander ve 2003'ün Freelancer'ının fikirlerinin devamı olarak sunuyor. Oyun ilk başta CryEngine 3 üzerinde geliştirildi; Aralık 2016'da Amazon Lumberyard motoruna geçildi ve bugün "StarEngine" adlı, ağır biçimde değiştirilmiş bir sürüm kullanılıyor.

Proje modüller hâlinde yayımlandı: Hangar modülü (29 Ağustos 2013), uzay savaşı modülü Arena Commander (4 Haziran 2014), yer savaşı modülü Star Marine (23 Aralık 2016) ve Kalıcı Evren'in ilk sürümü olan Alfa 2.0 (11 Aralık 2015). Alfa 3.0 Aralık 2017'de çıktı ve oyun o tarihten beri erken erişimde. Kickstarter kampanyasında hedeflenen çıkış tarihi 2014'tü; birçok özellik ertelendi ve bu gecikmeler basında sürekli eleştiri konusu oldu.

Etkisi ve ödülleri

Star Citizen, kitle fonlamasının en çok konuşulan örneklerinden biri. RSI'nin kendi bağış sayacına göre toplanan kaynak, Kasım 2026'da 1 milyar doları aşmış durumda. Fonlama, oyun içi gemi ve paket satışlarıyla sürüyor. Basın bu durumu hem övdü hem de yoğun biçimde eleştirdi: Polygon ve PC Gamer gibi yayınlar projeyi "hırslı ama tartışmalı" bir uzay simülasyonu olarak çerçeveledi; Wired 2016'da oyuna "Vaporware Awards" ödülü verdi. Oyun, gecikmeleri, fonlama biçimi ve iade sorunları nedeniyle hukuki ve etik tartışmalara da konu oldu. Ödüller tek tek doğrulanamadığı için bu sayfada ayrıca sayılmıyor.

Hangi platformlarda var, Türkçe mi?

Star Citizen yalnızca Windows için sunuluyor ve Steam mağazasında listelenmiyor; oyun RSI'nin kendi başlatıcısı ve hesabıyla oynanır. Oyun ücretlidir: erişim bir paket satın alarak sağlanır; gemiler de gerçek parayla satılır. Türkçe durumunu resmî bir kaynaktan doğrulayamadık; topluluk wiki'sindeki dil listesinde (Çince, İngilizce, Fransızca, Almanca, İtalyanca, Japonca, Korece, Lehçe, Brezilya Portekizcesi ve İspanyolca) Türkçe bulunmuyor. Bu nedenle Türkçe oynamayı beklemeyin; arayüz ve görev metinleri teknik İngilizce içerir.

Kimlere uygun, benzer oyunlar

Sabırla, hatalı ve yarım bir alfa sürümünü kabullenerek devasa bir evrende kendi hikâyesini yazmak isteyenler için uygundur. Bitmiş, cilalı bir oyun arayanlar henüz erken erişimin eksiklerinden rahatsız olabilir. Daha oturmuş uzay oyunları için X4: Foundations ve X3: Reunion gibi Egosoft yapımları, Elite Dangerous ve yörünge fiziği için Kerbal Space Program iyi alternatiflerdir. Daha geniş bir liste için bilimle buluşan 12 uzay oyunu yazımıza bakabilirsiniz.