Landsat 9 gösterdi: Navajo Rezervuarı yedi haftada yaklaşık 18 metre yükseldi

NASA Earth Observatory'nin 11 Kasım'da yayımladığı iki uydu görüntüsü, ABD'nin güneybatısında kuraklıkla anılan bir bölgede suyun ne kadar hızlı toparlanabildiğini gösteriyor. New Mexico'nun ikinci büyük rezervuarı olan Navajo Rezervuarı, 20 Eylül ile 7 Kasım 2026 arasında yaklaşık 60 fit (18 metre) yükseldi. NASA'nın aktardığına göre 7 Kasım'da rezervuar, yılın bu tarihi için ortalama kapasitenin yüzde 108'ine ulaştı; 20 Eylül'de bu oran yüzde 60'tı. Su seviyesi, Ağustos 2019'dan bu yana görülen en yüksek değerde.

Uydu ne gösteriyor?

Görüntüler, Landsat 9 uydusundaki OLI-2 (Operational Land Imager-2) algılayıcısıyla alındı. Landsat serisi, ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu'nun (USGS) işlettiği ve Dünya yüzeyini onlarca yıldır aynı yöntemle izleyen bir uydu programı; Landsat 9 bu serinin en yeni üyelerinden biri. Aynı yerin farklı tarihlerdeki görüntülerini yan yana koymak, kıyı çizgisindeki değişimi doğrudan okumayı sağlıyor.

20 Eylül görüntüsünde, kurak bir arazide V şeklinde uzanan iki dar kolu yeşilimsi bir su dolduruyor. 7 Kasım görüntüsünde ise kahverengimsi-bej tonlu su, rezervuarın dallanmış kollarını önceki görüntüye göre çok daha yüksek seviyelerde dolduruyor. Görüntü, tek başına suyun yüksekliğini değil, su yüzeyinin yayılımını gösteriyor; yükselme miktarı ve kapasite yüzdeleri ise yazıda aktarılan ayrı verilerden geliyor.

Arkasındaki yağış

Yazıya göre bölgede Ekim sonu ile Kasım başında art arda iki aşırı yağış olayı yaşandı. Eylül başından Kasım başına kadar Four Corners bölgesinde toplam yağış, ortalamanın 2 ila 4 katı oldu. Rezervuarın yaklaşık 40 mil (yaklaşık 64 kilometre) kuzeydoğusundaki Pagosa Springs, Colorado, ilk yağış dalgasında 5,05 inç (12,8 santimetre) yağış aldı. San Juan Nehri 1 Kasım'da, 1911'deki yıkıcı taşkının seviyesine yaklaşacak kadar yükseldi. Yazı, bölgede tahliye emirleri verildiğini, kurtarma ekiplerinin onlarca kişiyi kurtardığını ve mülklerde hasar ile sokaklarda su baskını yaşandığını da aktarıyor.

Kuraklık bitti mi?

Yanıt kısmen evet. NASA'nın aktardığına göre güneybatı ve Büyük Havza için kısa vadeli kuraklık 3 Kasım itibarıyla sona erdi. Öte yandan bölgenin bazı kesimlerinde uzun vadeli kuraklık sürüyor. Bunun bir arka planı var: 2025-26 kışı Batı ABD'de kar kuraklığıyla geçti; yani nehirleri ve rezervuarları normalde besleyen bahar kar erimesi zayıf kaldı. Sonbaharın yağışları bu eksiği kısa vadede kapattı, ama kar kaybı tam olarak telafi edilmiş sayılmaz: kar, suyu aylar boyunca yavaş yavaş salan bir depo gibi çalışırken, sağanak yağışlar suyu kısa sürede ve bazen taşkın biçiminde getiriyor.

Yazı, yağışların arkasındaki büyük resme de değiniyor: devam etmekte olan El Niño, nemle yüklü fırtınaların ABD'nin güneybatı iç kesimlerine yönelme olasılığını artırabiliyor. Bu bağlantı, aynı hafta ESA'nın yayımladığı ve El Niño'nun karalardaki karbon dengesine etkisini öngören çalışmayla da birlikte okunabilir: El Niño, yalnızca okyanusları değil, kıtalardaki su ve bitki örtüsünü de etkiliyor.

Uydudan su izlemenin gücü

Rezervuarlar geniş, uzak ve çoğu zaman ulaşımı zor alanlarda bulunur. Uydu görüntüleri bu yüzden su kaynaklarını izlemede önemli bir araç: tek bir kare, kıyı çizgisinin nerede olduğunu ve suyun hangi kollara yayıldığını bir bakışta gösterir. Aynı yerin belirli aralıklarla çekilmiş görüntüleri üst üste konduğunda, kuraklıkta çekilen ya da yağışla taşan suyun hikâyesi de görünür hale gelir. Navajo örneğinde iki tarih arasında yedi haftadan kısa bir süre var; kıyı çizgisindeki fark gözle bile seçiliyor.

Sınır ve sırada ne var?

İki görüntü, bir yağış dönemini belgeliyor; tek bir dönemden uzun vadeli bir iklim eğilimi çıkarılamaz. Rezervuarın nasıl kullanılacağı ve seviyenin kış boyunca nasıl değişeceği ise su yönetimi kararlarına ve kış yağışlarına bağlı. Landsat 9'un bu bölgeyi yeniden görüntülemesi, kar yağışı ve bahar erimesiyle birlikte seviyenin korunup korunmadığını gösterecek.