The Flash

Andy Muschietti'nin yönettiği 2023 yapımı The Flash, dünyanın en hızlı adamı Barry Allen'ın geçmişi değiştirmeye kalkışmasının bedelini anlatıyor. Annesinin ölümünü önlemek için zamanda geriye giden Barry, kendini Kriptonlu istilacıların kapıya dayandığı başka bir 2013'te buluyor. Film aynı zamanda DC'nin farklı dönemlerine ait kahramanları bir araya getiren bir çoklu evren hikâyesi.

Konusu

Barry Allen, çocukken annesi Nora'yı kaybetmiş, babası Henry ise bu cinayetten haksız yere hapse girmiştir. Bir gün duygularına yenilen Barry, Hız Gücü adı verilen enerjiyi kullanarak yanlışlıkla zamanda geriye gidebildiğini keşfediyor. Bruce Wayne'in uyarılarına karşın geçmişte küçük bir değişiklik yapıp annesini kurtarıyor; ama bugüne dönerken bilinmeyen bir hızcı tarafından yolundan çıkarılıyor ve annesinin yaşadığı bambaşka bir 2013'e düşüyor.

Bu zaman çizgisinde Barry güçlerini henüz kazanmamış genç hâliyle karşılaşıyor. Üstelik General Zod, Dünya'yı istila etmek üzere: Bu dünyada Adalet Birliği yok, tanıdığı Batman'in yerinde ise yıllar önce emekli olmuş farklı bir Bruce Wayne var. İki Barry ve yaşlı Bruce, Sibirya'daki gizli bir tesiste tutulan Kriptonlu bir kapsülün peşine düşüyor; içinden ise beklemedikleri biri, Süpermen'in kuzeni Kara Zor-El çıkıyor.

Yapım

Flash filmi fikri 1980'lerin sonundan beri gündemdeydi; DCEU için 2014'te Ezra Miller'ın seçilmesiyle yeniden ele alındı. Yıllar içinde pek çok senarist ve yönetmen projeden ayrıldı; sonunda 2019'da Muschietti ve senarist Christina Hodson işin başına geçti. Film, 2011'deki Flashpoint çizgi roman öyküsünden esinlendi. Kadroda Barry'nin iki versiyonunu oynayan Ezra Miller'ın yanında, ilk sinema filminde Supergirl'ü oynayan Sasha Calle, Man of Steel (2013) filmindeki rolüne dönen Michael Shannon (Zod), Ron Livingston, Maribel Verdú ve 1989 ile 1992'deki Batman filmlerindeki rolüne dönen Michael Keaton var.

Çekimler Nisan-Ekim 2021 arasında Warner Bros. Leavesden stüdyolarında ve Birleşik Krallık'ın çeşitli yerlerinde yapıldı. Stüdyo yönetimi ve DC'nin genel planları değiştikçe filmin sonu post-prodüksiyonda birkaç kez yeniden düzenlendi. Film, 12 Haziran 2023'te Hollywood'daki Grauman's Chinese Theatre'da prömiyer yaptı ve yönetmen değişiklikleri ile salgın nedeniyle birkaç kez ertelendikten sonra 16 Haziran'da ABD'de vizyona girdi.

Evrendeki yeri

DCEU'nun on üçüncü filmi olan The Flash, eski evrenin kapanışına yakın bir dönemde, yeni DC Evreni'ne (DCU) geçiş öncesinde gösterime girdi. Eleştirmenler mizahı, aksiyon sahnelerini ve oyunculukları övdü; görsel efektleri ve son perdeyi eleştirdi. 200-220 milyon dolarlık bütçeye karşılık 271,4 milyon dolar hasılat yapan film, gişede başarısız sayıldı. Bu sonuçta başrol oyuncusunun hukuki sorunları ve tartışmaları, evrenin yakında yeniden başlatılacak olması, seyircideki süper kahraman yorgunluğu ve tanıtım stratejisi etkili görüldü.

Bilimsel karne

Zaman yolculuğu ve hız. Filmin bilimle en çok temas ettiği yer, hız ile zaman arasındaki ilişki. Einstein'ın görelilik kuramına göre hızla hareket eden bir saat, duran bir gözlemciye göre daha yavaş işler; bu “zaman genişlemesi” deneylerle defalarca doğrulandı. Etkinin günlük hayattaki en somut örneği küresel konum sistemi GPS: Yörüngedeki uyduların saatleri, hem hareketleri hem de Dünya'nın kütleçekiminden daha uzakta olmaları nedeniyle, yerdeki saatlere göre günde 38 mikrosaniye ileri gidiyor ve sistem bu farkı düzeltecek biçimde tasarlandı. Düzeltme yapılmasa konum hesapları kısa sürede kayardı.

Ancak görelilik geleceğe doğru “yavaş akan zaman”a izin verirken, geçmişe gidip olayları değiştirmeye izin veren deneysel bir kanıt sunmuyor. Barry'nin ışık hızını aşarak zamanda geriye koşması, kuramın değil kurgunun ürünü. Işığın boşluktaki hızı saniyede tam 299.792.458 metre, yani saatte yaklaşık bir milyar kilometre; görelilik, kütlesi olan hiçbir cismin bu hıza ulaşamayacağını söylüyor. Karşılaştırma için: İnsan yapımı en hızlı cisim olan NASA'nın Parker Güneş Sondası, 2024'te Güneş'e en çok yaklaştığında saatte 690.000 kilometre hıza ulaştı; bu bile ışık hızının yalnızca yüzde 0,064'ü. Film bu noktada kendi içinde tutarlı kalmaya çalışıyor: Yaşlı Bruce Wayne'in açıkladığı gibi, geçmişe yapılan her müdahale hem öncesini hem sonrasını etkiliyor ve farklı gerçeklikleri birbirine çarpıştırıyor; geçmişi değiştirmenin yarattığı mantık sorunları hikâyenin asıl çatışmasına dönüşüyor.

Kripton ve sarı Güneş. Zod ve Kara, DC efsanesinde güçlerini Güneş'imizin ışığından alıyor; çizgi romanlarda Güneş genellikle “sarı” diye anılıyor. Oysa Güneş'in uzaydan görülen gerçek rengi beyaz; ufka yakınken atmosferdeki saçılma onu sarı, turuncu ya da kızıl gösteriyor. Güneş, gökbilimde G tipi bir anakol yıldızı olarak sınıflandırılıyor ve yaklaşık 4,6 milyar yıl önce oluştu. Kripton ise hayalî bir gezegen; Kriptonluların uzak bir yıldız sisteminden Dünya'ya kapsüllerle ulaşması bugünkü roket teknolojisinin çok ötesinde.

Karnenin özeti: The Flash fiziği doğru anlatmayı amaçlamıyor; ama zamanın göreli olduğu fikrini ve geçmişi değiştirmenin yarattığı mantık sorunlarını eğlenceli bir dille seyirciye taşıyor.

Kısaca

• Yıl: 2023
• Yönetmen: Andy Muschietti
• Senaryo: Christina Hodson
• Süre: 144 dakika
• Oyuncular: Ezra Miller, Sasha Calle, Michael Shannon, Ron Livingston, Michael Keaton
• Uzay bağı: Kriptonlu istilacılar, Supergirl ve zaman yolculuğu