21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Perseverance gezgini

NASA'nın Mars 2020 görevinin gezgini Perseverance, 2021'de Jezero Krateri'ne indi; yaşam izi arıyor, örnek tüpleri dolduruyor ve Ingenuity ile ilk Mars uçuşunu taşıdı.

Türü
Kavram
Bulunduğu yer
Mars (Jezero Krateri)
Keşif
30 Temmuz 2020'de fırlatıldı; 18 Şubat 2021'de Mars'a indi

Perseverance (Türkçesiyle "Azim"), NASA'nın Mars 2020 görevinin gezgin aracıdır. 30 Temmuz 2020'de Dünya'dan ayrılan araç, 18 Şubat 2021'de Mars'ın Jezero Krateri'ne indi. Görevi iki ayrı soruya birden cevap aramaktır: Mars'ta bir zamanlar yaşanabilir bir ortam var mıydı ve orada mikrobik yaşamın izi kalmış olabilir mi? Üstelik bu soruyu yalnız yerinde inceleyerek değil, seçilmiş kaya ve toprak örneklerini sızdırmaz tüplere koyup ileride Dünya'ya getirilmek üzere saklayarak yanıtlamayı hedefler. Aracın karnına bağlı küçük bir helikopter, Ingenuity de aynı görevin parçasıydı ve başka bir gezegende güçle ve denetimle uçan ilk hava aracı oldu.

Aracın incelediği yerin jeolojisi için ayrıntısı Jezero Krateri sayfasında, aracın bulduğu en çok konuşulan kaya için ayrıntısı Cheyava Falls sayfasında yer alıyor. Gezgin kavramı Gezgin (rover), örnek getirme fikri ise Örnek getirme görevi sözlük maddelerinde açıklanır.

Görevin amacı

NASA, görevin bilimsel hedeflerini dört başlıkta toplar: Mars'ın yaşanabilirliğini incelemek, geçmiş mikrobik yaşamın izlerini aramak, kaya ve toprak örneklerini toplayıp saklamak ve ileride insanlı görevlere hazırlık yapmak. Hedefler iç içedir: yaşam izi aranacaksa önce orada su ve uygun kimyasal koşulların bulunmuş olması gerekir; bulunan bir izi doğrulamak içinse Dünya'daki laboratuvarlar gerekir. Örnek toplama işi bu yüzden görevin merkezindedir.

Jezero Krateri, 2018 Kasım'ında sekiz aday alan arasından seçildi. Yaklaşık 45 kilometre genişliğindeki bu krater, bir zamanlar göl barındırmış ve bir nehir deltası biriktirmiştir. Mars 2020 belgelerinde göl derinliğinin yaklaşık 250 metre olduğu ve gölün yaklaşık 3,9 ile 3,5 milyar yıl önce var olduğu belirtilir.

Planlanan temel görev süresi bir Mars yılıdır: 668 sol, yani 687 Dünya günü. Sol, Mars'ta bir güneş gününe verilen addır (ayrıntısı Mars günü (sol) sayfasında). NASA'nın Ekim 2026 itibarıyla paylaştığı bilgiye göre araç yaklaşık 5,5 yıldır çalışıyor; yani planlanan süreyi büyük ölçüde aştı. Mars 2020 görevi için ayrılan bütçe yaklaşık 2,8 milyar dolar olarak verilir (bunun yaklaşık 2,2 milyar doları gezginin geliştirilmesine, yaklaşık 80 milyon doları Ingenuity'ye gitmiştir).

Fırlatma ve iniş

Perseverance, 30 Temmuz 2020'de Cape Canaveral'dan bir Atlas V 541 roketiyle fırlatıldı. İniş ise 18 Şubat 2021'de, yaklaşık 20:55 UTC'de Jezero Krateri'nin içinde gerçekleşti. İniş noktasına sonradan "Octavia E. Butler Landing" adı verildi.

Mars'a iniş, atmosferin ince olması yüzünden zor bir iştir: araç atmosfere ısı kalkanıyla girer, paraşütle yavaşlar, sonra paraşütten ayrılan alçalma aşaması roketlerle süzülürken gezgini halatlarla yüzeye indirir. Bu yöntemin adı "gökyüzü vinci"dir (sky crane). Perseverance'ın inişinde bunun yanı sıra "Araziye Göre Yön Bulma" (Terrain Relative Navigation) denen bir sistem kullanıldı: araç inerken kamerasıyla gördüğü araziyi önceden yüklenmiş haritayla karşılaştırarak konumunu belirliyor. Kaynaklarda bu sistemin Mars'ta o zamana dek yapılmış en isabetli inişe imkân verdiği belirtilir.

Küçük bir ayrıntı: paraşütün desenine "Dare mighty things" (cesurca işler yapmaya cüret et) cümlesi ikili kodla işlenmişti. Gezginin üzerinde ayrıca 10,9 milyon ismin silikon yongalara kazınmış olduğu da NASA kayıtlarında geçer.

Perseverance'ın Mastcam-Z kamerasıyla, iniş noktasından görünen Jezero deltası kalıntısı. Delta kalıntısı iniş noktasının yaklaşık 2,3 kilometre batısındadır.
NASA/JPL-Caltech/ASU/MSSS (kamu malı)

Gezginin yapısı

Perseverance, yaklaşık 3 metre uzunluğunda, 2,7 metre genişliğinde ve 2,2 metre yüksekliğinde bir araçtır; kütlesi 1.025 kilogramdır. Gövdesi "ısıtmalı elektronik kutu" olarak anılan bölümdür: bilgisayarı ve elektronik donanımı korur, sıcaklığı dengede tutar. Altı tekerleği vardır ve her tekerleğin kendi motoru bulunur. Tekerlekler alüminyumdandır, 52,5 santimetre çapındadır, titanyum kollarla ve 48 çıkıntıyla donatılmıştır; NASA ve görev belgeleri bunları önceki gezgin Curiosity'ninkilerden daha kalın ve dayanıklı olarak tarif eder. Araç, "rocker-bogie" denen bir süspansiyonla yaklaşık 40 santimetreye kadar engellerin üzerinden geçebilir. En yüksek hızı saatte yaklaşık 152 metredir.

Aracın "beyni" iki özdeş, radyasyona dayanıklı BAE RAD750 işlemcisidir (200 MHz); 2 GB flash, 256 MB RAM belleği vardır. Güç kaynağı bir MMRTG, yani "çok görevli radyoizotop termoelektrik jeneratör"dür: yaklaşık 4,8 kilogram plütonyum dioksitin doğal bozunumundan çıkan ısıyı elektriğe çevirir. Güç, fırlatma sırasında yaklaşık 110 watt düzeyindedir ve iki lityum-iyon pil bu gücü dengeler; NASA bu jeneratörün 14 yıllık işletme ömrüne göre tasarlandığını belirtir.

Haberleşme için üç anten kullanılır: Mars yörüngesindeki uydular üzerinden saniyede 2 megabit'e kadar veri aktarabilen UHF anteni, doğrudan Dünya'ya konuşan altıgen yüksek kazançlı X-bant anteni ve düşük kazançlı bir X-bant anteni. Robot kolu yaklaşık 2,1 metre uzunluğundadır, beş eklemlidir ve ucunda dönmeli darbeli bir matkap ile iki bilim aleti taşıyan bir tur (kule) bulunur. Aracın gövdesi içinde ayrıca 43 örnek tüpü ve bunları yöneten küçük bir iç robot kol yer alır.

Perseverance'ın temel sayıları
Uzay Gündem
Verileri göster
Kütle1.025 kg
Tekerlek6 adet (52,5 cm)
Örnek tüpü43 (38 örnek + 5 tanık)
Robot kolyaklaşık 2,1 m
Güç (fırlatmada)yaklaşık 110 W
Mars'a iniş18 Şubat 2021

Bilim araçları

Perseverance'ın bilim donanımı, uzaktan bakan araçlar ve robot kolun ucundaki yakın mesafe araçları olarak ikiye ayrılabilir. Temel bilgiler aşağıdadır.

AraçNe yapar?Nerede?
Mastcam-ZYüksek çözünürlüklü, yakınlaştırmalı ve üç boyutlu (stereo) renkli görüntü ve video çeker; en çok 1600 × 1200 pikselDirek, yaklaşık 2 m yükseklikte
SuperCamKaya yüzeyini lazerle buharlaştırıp ışığını inceleyerek kimyasal bileşimi belirler; kamera ve spektrometreleri vardır; 7 metreden fazla uzaklıktaki hedefleri inceleyebilirDirek başlığı
PIXLX-ışını floresansı ile kaya yüzeyindeki elementleri çok küçük ölçekte haritalar; kamerasıyla tuz tanesi boyutundaki dokuları görürRobot kol turu
SHERLOCMorötesi Raman spektrometresiyle organik molekülleri ve suyla değişmiş mineralleri arar; WATSON kamerası yakın plan görüntü sağlarRobot kol turu
MEDARüzgâr hızı ve yönü, sıcaklık, nem, toz ve radyasyon gibi hava durumu verilerini ölçerDirek ve gövde
RIMFAXYer radarıyla yüzeyin altına bakar; 10 metreyi aşan derinliğe iner, dikey çözünürlüğü 15-30 cm'dirGövdenin arka alt kısmı
MOXIEMars atmosferindeki karbondioksitten oksijen üretme deneyiGövdenin içi

Bu araçların arasında iki tanesi sıra dışı bir sonuç verdi. İlki mikrofonlardır: Perseverance, Mars'ta çalışan ilk mikrofonları taşıyan araç olarak anılır; bir mikrofon SuperCam'e bağlıdır ve lazerin kayaya vuruşunu da kaydedebilir, bir mikrofon ise iniş sırasını dinler. Bu kayıtların bir sonucu olarak, sesin Mars'ın atmosferinde Dünya'dakinden daha yavaş yayıldığı gözlendi. İkincisi MOXIE'dir.

MOXIE: Mars'ta oksijen

MOXIE (Mars Oxygen In-Situ Resource Utilization Experiment), insanlı görevlerde işe yarayabilecek bir fikri sınadı: yanında oksijen taşımak yerine, gezegenin atmosferindeki karbondioksitten oksijen üretmek. Yöntem katı oksit elektrolizidir; karbondioksit yaklaşık 800 °C'de oksijene ve karbonmonoksite ayrılır. İlk üretim 20 Nisan 2021'de yapıldı ve yaklaşık 5,37 gram oksijen çıktı; bu miktar, bir astronotun yaklaşık 10 dakika soluyacağı kadardır. Mars'ta toplam 16 çalıştırma yapıldı; toplam üretim 122 gramı buldu ve oksijenin saflığı en az yüzde 98 oldu. Son çalıştırma 2023 Ağustos'unda yapıldı. Bu bir teknoloji denemesiydi; amaç, gelecekte daha büyük bir sistemin tasarımına veri sağlamaktı.

Ingenuity helikopteri

Ingenuity, Perseverance'ın karnında Mars'a taşınan 1,8 kilogramlık bir helikopterdir. Rotor çapı yaklaşık 1,21 metredir. Adını bir öğrenci yarışmasıyla aldı: öneriyi Alabama'dan bir lise öğrencisi olan Vaneeza Rupani yaptı; gayriresmî lakabı ise "Ginny" oldu. Helikopter 3 Nisan 2021'de gezginin altından yüzeye bırakıldı.

Ingenuity Mars helikopterinin uçuş modeli; Mars'a gönderilen kopya yerde bu hâliyle hazırlandı.
NASA/JPL-Caltech (kamu malı)

İlk uçuş 19 Nisan 2021'de gerçekleşti: yaklaşık 40 saniye süren uçuşta helikopter 3 metre yükseklikte havada kaldı ve bu, başka bir gezegende güçlü ve denetimli uçuşun ilk örneği oldu. Görev tasarımı yalnızca bir teknoloji gösterisiydi: 30 sol içinde beş uçuş planlanmıştı. Gerçekte ise Ingenuity yaklaşık üç yıl çalıştı ve 72 uçuş yaptı. Altıncı uçuşla birlikte görev, saf teknoloji denemesinden Perseverance'a yol gösteren bir keşif aracı rolüne kaydı; Eylül 2021'de, 12 uçuştan sonra görev süresiz olarak uzatıldı. İlk havalimanı, Wright kardeşlere atfen "Wright Brothers Field" diye adlandırılmıştı ve helikoptere, 1903 Wright Flyer'ından küçük bir kumaş parçası eklenmişti.

Toplam rakamlar şöyledir: 72 uçuş, toplam yaklaşık 2 saat 8 dakika 48 saniye uçuş süresi, yaklaşık 17,2 kilometre yatay mesafe, en fazla 24 metre yükseklik ve en fazla saatte 36 kilometre (saniyede 10 metre) hız. 18 Nisan 2022'deki 25. uçuş, o güne dek yapılan en uzun ve en hızlı uçuştu: 704 metre mesafe, saniyede 5,5 metre hız, 10 metre yükseklik. Helikopter bu işi Mars'ın çok ince atmosferinde yapıyordu.

Bu sayfanın kapak görüntüsü, iki aracın birlikte çekilmiş portresidir: 6 Nisan 2021'de (görevin 46. solunda) Perseverance, robot kolundaki WATSON kamerasıyla 62 kareyi birleştirerek Ingenuity ile otoportre çekti. Helikopter, gezginden yaklaşık 3,9 metre uzaktaydı.

Ingenuity'nin sonu 18 Ocak 2024'teki 72. uçuşla geldi. Düz, belirgin yer şekli olmayan kum dalgacıkları üzerinde uçarken navigasyon sistemi aracı yönlendiremedi ve sert inişte rotor kanatları hasar gördü; helikopter artık uçamaz hâle geldi. NASA görevin sona erdiğini 25 Ocak 2024'te açıkladı. Helikopterin yapım maliyeti yaklaşık 80 milyon dolar, işletme maliyeti yaklaşık 5 milyon dolar olarak verilir. NASA, Ingenuity'nin gelecekteki hava keşif görevlerinin yolunu açtığını belirtir.

Ingenuity: planlanan ve gerçekleşen uçuş
Uzay Gündem
Verileri göster
Planlanan uçuş5
Gerçekleşen uçuş72

Örnek tüpleri

Perseverance'ın en uzun soluklu işi, kaya çekirdeği toplamaktır. Robot kolun ucundaki matkap kayadan silindir biçiminde bir çekirdek keser; çekirdek bir tüpe konur, gövdenin içindeki küçük kolla işlenir ve tüp mühürlenir. Gezgin toplam 43 tüp taşır: 38'i örnek içindir, 5'i "tanık tüp"tür. Tanık tüpler kaya örneği taşımaz; Dünya'dan getirilen kirliliğin (örneğin organik kalıntıların) tüplere bulaşıp bulaşmadığını anlamak için kullanılır. NASA'ya göre ilk üç tanık tüp 160. solda (22 Haziran 2021), 499. solda (16 Temmuz 2022) ve 586. solda (14 Ekim 2022) mühürlendi.

İlk kaya çekirdeği 2021 Eylül'ünün başında tüpe girdi. Bundan sonraki en önemli adımlardan biri, "Üç Çatal" (Three Forks) adı verilen bölgede bir örnek deposu kurmaktı: tüpleri depoya bırakma işi 21 Aralık 2022'de başladı ve on tüp Ocak 2023'te depoya bırakıldı. Amaç, gezgin bozulursa örneklerin başka bir araç tarafından alınabileceği bir yedek hazırlamaktı. 22 Ocak 2023'te (684. sol) Perseverance, WATSON kamerasıyla çektiği otoportrede depoya bıraktığı on tüpün dokuzunu gösterdi; "Atsah" adlı dokuzuncu tüp depo kurulurken yere düşmüştü ve gezginin önünde görülebiliyordu.

Perseverance, Üç Çatal örnek deposunda bıraktığı tüplerle birlikte kendi otoportresini çekti (22 Ocak 2023, 684. sol). Görüntü, 59 WATSON karesinin birleşimidir.
NASA/JPL-Caltech/MSSS (kamu malı)

NASA'nın 24 Temmuz 2025 tarihli (1.574. sol) duyurusuna göre gezgin o güne kadar 33 tüp kullanmıştı: 27 kaya çekirdeği, iki regolit örneği, bir atmosfer örneği ve üç tanık tüp. Depoya bırakılan on tüpün arasında bir atmosfer örneği ve bir tanık tüp de vardı; diğer 23 tüp gezginin üzerinde kaldı. (Regolit, kayanın kırılmasıyla oluşan toz ve kırıntı tabakasıdır.) NASA'nın ayrı bir örnek sayfası ise 38 örnek tüpünden 30'unun dolu olduğunu yazar; bu sayı 27 çekirdek, iki regolit ve bir atmosfer örneğinin toplamıdır ve tanık tüpleri içermez. Hangi tüpün depoda, hangisinin gezginde olduğuna dair sayılar NASA'nın farklı sayfalarında küçük farklılıklar gösterdiği için güncel dağılım NASA'nın örnek sayfasından izlenmelidir.

Perseverance'ın 24 Temmuz 2025 itibarıyla doldurduğu 33 tüpün içi. Her görüntünün üstünde görev ekibinin örneğe verdiği ad yazılıdır.
NASA/JPL-Caltech (kamu malı)

Bilimsel sonuçlar

Perseverance'ın incelediği kayalar arasında çok sayıda magmatik kaya vardı ve bunların bazıları suyla etkileşim izleri taşıyordu; delta ise çökel bir birikimdir. Toplanan tüplerin türleri de bunu yansıtır: çok sayıda magmatik ve çökel kaya çekirdeğinin yanı sıra bir serpantinit, bir silika çimentolu karbonat örneği ve etki (impakt) ürünü sayılan kayalar. Kraterin kenar kısmında ise yaklaşık 3,9 milyar yıl yaşındaki kayalar bulunduğu ve bunların tekrarlayan çarpmaların izini taşıdığı belirtilir.

Temmuz 2024'te gezgin, "leopar benekleri" taşıyan Cheyava Falls adlı kayada "olası bir biyoizi" (biosignature) bildirdi. NASA, bunun yaşamın kanıtı olduğunu söylemez; bunun doğrulanması için daha fazla çalışma gerektiğini belirtir. Ayrıntılar Cheyava Falls sayfasında anlatılıyor. Aralık 2024 itibarıyla gezgin "Kuzey Kenar" (Northern Rim) adlı beşinci araştırma aşamasındaydı.

Biyoizi, yaşamla ilişkili olabilecek bir desen ya da kimyasal imza demektir; yaşamın varlığını göstermez, çünkü aynı izi yaşam dışı süreçler de üretebilir. Örneklerin Dünya'ya getirilmek istenmesinin başlıca nedeni budur.

Mars Sample Return ve örneklerin geleceği

Tüplerin Dünya'ya getirilmesi için tasarlanan program, NASA ve ESA'nın ortak "Mars Sample Return" (MSR) kampanyasıydı. NASA, 13 Kasım 2023'te programı değerlendirme sürecinde duraklattığını açıkladı. Kamuya açık derlemelere göre Nisan 2024'te maliyet tahmini 7 milyar dolardan yaklaşık 11 milyar dolara çıkmış, örneklerin Dünya'ya dönüşü 2033'ten 2040'a kaymıştı. NASA'nın görev sayfasındaki Ocak 2025 tarihli bir haber, örnekleri getirmek için iki iniş seçeneğinin inceleneceğini bildirir.

Programın sonraki akıbeti konusunda temkinli olmak gerekir. NASA'nın MSR sayfası kampanyayı geçmiş zamanla, "önerilmiş çok görevli bir kampanya" olarak tanımlıyor. Programın güncel durumu değişkendir; örneklerin Dünya'ya dönüş takvimi kesinleşmiş değildir.

Bu durum örneklerin bilimsel değerini azaltmaz ama kaderlerini belirsiz bırakır. Tüplerin bir kısmı gezginin gövdesinde, bir kısmı Üç Çatal deposunda duruyor. Ayrıntıların geri kalanı Örnek getirme görevi sayfasında yer alıyor.

Tarihsel yeri

Perseverance'ın öncülleri ve Mars keşfinin geniş çerçevesi Mars'ın keşfi: Mariner'den Perseverance'a sayfasında anlatılıyor; suyun geçmişi ve bugünü için Mars'ta su sayfasına, Curiosity'nin incelediği krater için Gale Krateri sayfasına bakılabilir.

Kısaca

  • Perseverance, 30 Temmuz 2020'de fırlatılan ve 18 Şubat 2021'de Jezero Krateri'ne inen, 1.025 kilogramlık NASA gezginidir.
  • Yedi ana bilim aleti taşır: Mastcam-Z, SuperCam, PIXL, SHERLOC, MEDA, RIMFAX ve MOXIE; MOXIE 2023'e kadar toplam 122 gram oksijen üretti.
  • Ingenuity helikopteri 19 Nisan 2021'de ilk uçuşunu yaptı ve 18 Ocak 2024'teki 72. uçuşta hasar görerek görevini bitirdi.
  • Gezgin 43 tüp taşır; Temmuz 2025'te 33 tüp kullanılmıştı ve on tüp Üç Çatal deposuna bırakılmıştı.
  • Örneklerin Dünya'ya getirilmesi programı Kasım 2023'te duraklatıldı; sonraki akıbeti için NASA'nın güncel açıklamalarına bakılmalıdır.

Aynı türdenTümü →

Bu konudaki haberler

  1. Perseverance'ın Séítah kayaları Mars'ta akışkan bir lav gölüne işaret ediyorPerseverance'ın Séítah kayaları Mars'ta akışkan bir lav gölüne işaret ediyor20 Kasım 2026, 19:33
  2. Perseverance, Jezero'nun nehir çamurtaşlarında yüzlerce organik karbon tespiti yaptıPerseverance, Jezero'nun nehir çamurtaşlarında yüzlerce organik karbon tespiti yaptı18 Kasım 2026, 16:36
  3. Güneş fırtınaları Mars'ın atmosferini nasıl söküp götürüyor?Güneş fırtınaları Mars'ın atmosferini nasıl söküp götürüyor?7 Ekim 2026, 21:29
  4. Perseverance, Jezero'nun kıyı kayalarında üç ayrı su döneminin izini sürdüPerseverance, Jezero'nun kıyı kayalarında üç ayrı su döneminin izini sürdü27 Eylül 2026, 23:38
  5. Mars toprağını tarlaya çevirmenin yolu mantar ortaklığından geçebilirMars toprağını tarlaya çevirmenin yolu mantar ortaklığından geçebilir21 Ağustos 2026, 07:05
  6. Mars'ın sessiz döneminden gelen haberci: NWA 13441 meteoritinin anlattıklarıMars'ın sessiz döneminden gelen haberci: NWA 13441 meteoritinin anlattıkları15 Ağustos 2026, 03:58

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

TeorilerTümü →

  1. Olbers paradoksu: gece gökyüzü neden karanlık?Olbers paradoksu: gece gökyüzü neden karanlık?Evrenin doğuşu ve yapısı
  2. Lambda-CDM modeli: standart kozmolojiLambda-CDM modeli: standart kozmolojiEvrenin doğuşu ve yapısı
  3. Antropik ilkeAntropik ilkeBilim ve felsefe
  4. Simülasyon hipoteziSimülasyon hipoteziBilim ve felsefe

Son haberler

  1. ISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli gölISS'ten Tibet'teki Pelku Gölü'nün yeni fotoğrafı: karla çevrili C biçimli göl1 saat önce
  2. Ay toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresiAy toprağı benzetmesinde patates, Dünya toprağındaki kadar gelişti: anahtar solucan gübresi2 saat önce
  3. Curiosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladıCuriosity, Gale Krateri'nde alacakaranlık bulutlarını yeniden yakaladı2 saat önce
  4. Ay'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacıAy'ın sanayileşmesine moratoryum çağrısı: Vilnius ve Utrecht'ten iki araştırmacı8 saat önce
  5. BepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyorBepiColombo Merkür'ün çekimine giriyor: 16 yanmalık yörünge dizisi 21 Kasım'da başlıyor14 saat önce

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar