Ceres-2 ikinci uçuşunda yörüngeye ulaştı: Ocak'taki arızadan sonra dört uydu 535 km'de

Çinli özel roket şirketi Galactic Energy'nin katı yakıtlı Ceres-2 roketi, 7 Kasım'da yerel saatle 07.37'de Jiuquan Uzay Üssü'nden ikinci kez fırlatıldı ve dört uyduyu hedeflenen yörüngeye bıraktı. Roketin ilk uçuşu 17 Ocak'ta kalkıştan kısa süre sonra başarısızlıkla bitmişti; bu fırlatma, o arızadan sonra yapılan düzeltmelerin ilk uçuş sınavı oldu.

Şirketin fırlatma sonrası açıklamasına göre yük, yaklaşık 535 kilometre yükseklikteki güneş eşzamanlı yörüngeye yerleştirildi. Bu tür yörüngede uydu, Dünya'nın aynı bölgesinin üzerinden hep aynı yerel saatte geçtiği için gözlem uyduları tarafından tercih edilir. Roketin seri numarası "Y3" olarak duyuruldu; çünkü ilk uçuşa hazırlanan seriyle birlikte üretilen "Y2" aracı atlanıp arızanın nedeni anlaşıldıktan ve değişiklikler yapıldıktan sonra Y3 kullanıldı.

Ocak'taki arıza ve düzeltmeler

Ceres-2'nin ilk uçuşunda birinci kademe motoru sorun yaşamış, roket yörüngeye ulaşamadan kendini yok etmişti. Galactic Energy 17 Haziran'daki resmî açıklamasında arızanın nedeninin net biçimde belirlendiğini, mekanizmanın anlaşıldığını, sorunun yeniden üretilebildiğini ve alınan düzeltici önlemlerin doğrulandığını bildirmişti. Şirket sonradan, nedenin birinci kademe motorundaki hatalı bir lüle olduğunu söyledi. Fırlatma sonrası açıklamasında ise Ocak'tan bu yana tüm sistemlerin ayrıntılı biçimde incelendiğini, ayrıca roketin diğer bazı kısımlarında iyileştirme ve değişiklik yapıldığını belirtti. Hangi parçaların değiştiği açıklanmadı. Şirketin duyurusuna göre sıvı yakıtlı üst kademenin itki sistemi, elektrik sistemleri ve fırlatma destek ekipmanları da yenilendi.

Dört uydu, dört farklı iş

Uçuşun yükü ağırlıklı olarak ticari ve akademik uydulardan oluşuyordu:

• Kuzey Çin Üniversitesi Uydusu-1: Doğal maden kaynaklarını izlemesi, jeolojik afetler için erken uyarı vermesi ve eğitim aracı olarak kullanılması planlanıyor. Üniversitenin geliştirdiği uydu, Kasım 2025'te kaybedilen bir uydunun yerini alıyor.
• Xingyan-01 (Juntian-1-06A): Zhongke Xingtu'nun ticari uzay durumsal farkındalık uydusu. Sistemleri doğrulandıktan sonra diğer uyduları ve yörünge enkazını izlemesi, kataloglaması bekleniyor; bazı işlevlerinde yapay zekâdan yararlanılıyor.
• Guanlan Deneme Uydusu: Laoshan Laboratuvarı öncülüğünde, küresel okyanus yüzeyinin her havada ve yüksek duyarlıkla yükseklik ölçümünü sağlayacak yeni sistemleri sınıyor. Ka ve Ku bantlarında çalışan ortak açıklıklı çift frekanslı anten kullanıyor.
• Yunyao-1-28: Yunyao Aerospace'in mevcut takımyıldızına katılan ticari hava durumu uydusu.

Yükün yarısı ticari şirketlerden, yarısı üniversite ve araştırma kuruluşlarından geliyor.

Roket hakkında

Ceres-2, ilk üç kademesi katı, dördüncü kademesi saklanabilir sıvı yakıtlı dört kademeli bir fırlatıcı. Kalkış kütlesi yaklaşık 100 ton, boyu 30 metreyi aşıyor. Yaklaşık 500 kilometrelik güneş eşzamanlı yörüngeye 1,3 ton, alçak Dünya yörüngesine ise 1,6 ton taşıyabiliyor. Üç katı yakıt motoru devlet şirketi Havacılık Katı İtki Teknolojisi Akademisi tarafından üretiliyor; akademi de fırlatmanın ardından Galactic Energy'nin roketi ileride düzenli olarak uçurma çabalarını destekleyeceğini duyurdu.

Bu uçuş, Ceres ailesinin 26. fırlatması (Ceres-1 ve Ceres-2 birlikte) ve Galactic Energy'nin 27. yörünge denemesi oldu. Fırlatma aynı zamanda Çin'in 2026'daki 79. fırlatması olarak kayda geçti. Ceres-2'nin şimdilik yalnızca Jiuquan'dan uçtuğu, deniz platformlarından uçuş planlarının ise sürdüğü belirtiliyor.

Sırada ne var?

Tek başarılı uçuş, bir roketin güvenilir sayılması için yeterli değil. Galactic Energy'nin bundan sonra Ceres-2'yi ne kadar sık ve hangi aralıklarla uçurabileceği, ikinci uçuşun öğrettiklerinin seri üretime nasıl yansıyacağı ve deniz platformlarından fırlatmaların ne zaman başlayacağı, şirketin önümüzdeki aylardaki asıl sınavı olacak. Şirket ayrıca yıl içinde yeniden kullanılabilir olması planlanan Pallas-1 roketinin deneme uçuşunu da yapmıştı.