6 Kasım 2026, CumaAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Uzay Kültürü

Şafaktan önce Amerika'nın kalbi: ISS'ten Chicago, Detroit ve Cincinnati'nin gece ışıkları

18 Ekim 2026'da Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan çekilen kareler, açık bir gecede Orta Batı'nın şehir ışıklarını, hava ışımasını ve şafağın ilk yayını bir arada gösteriyor.

Uzay KültürüNASA
Şafaktan önce Amerika'nın kalbi: ISS'ten Chicago, Detroit ve Cincinnati'nin gece ışıkları

Bulutsuz bir gece, 400 kilometreyi aşkın yükseklikten bakan bir astronota Orta Batı'yı ışıktan bir ağ gibi gösterebiliyor. NASA, 18 Ekim 2026'da Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan (ISS) çekilen iki kareyi 4 ve 5 Kasım'da yayımladı: biri Kanada Uzay Ajansı astronotu Joshua Kutryk'in, diğeri ise NASA Earth Observatory'nin "günün görüntüsü" olarak sunduğu, çekeni adıyla belirtilmeyen Expedition 75 mürettebatı karesi.

NASA'nın görüntü yazısına göre kare, Orta Batı'dan Doğu Kıyısı'na uzanan şehir ışıklarını gün doğumundan birkaç saat önce gösteriyor. Çerçevede Chicago (Illinois), Detroit (Michigan) ve New York metropol bölgesi seçiliyor. ISS, kare çekildiğinde Dünya'nın yaklaşık 259 mil, yani yaklaşık 417 kilometre üzerindeydi.

Karede neler var?

Earth Observatory'nin sayfasındaki karenin kodu ISS075-E-226709. Fotoğraf 18 Ekim'de Orta Gün Işığı Saati'yle 04.54'te (09.54 UTC) çekilmiş, makine Nikon Z9, odak uzaklığı 14 milimetre. NASA görüntünün kırpıldığını, kontrastının artırıldığını ve mercek yansımalarının temizlendiğini not ediyor. Büyük kentler olarak Chicago ve Detroit, orta ölçekli kentler olarak Indianapolis (Indiana), Cincinnati (Ohio) ve Louisville (Kentucky) sayılıyor. Kentleri birbirine bağlayan eyalet ve eyaletler arası otoyollar da parlak çizgiler hâlinde görünüyor.

Gökyüzü o gece Doğu ABD'nin büyük bölümünde açıktı. Sol ufukta yeşil ve turuncu, dağınık bir band uzanıyor: Earth Observatory bunun hava ışıması (airglow) olduğunu söylüyor. Güneş ışığı üst atmosferdeki atom ve moleküllere çarptığında bu parçacıkların ışık salmasıyla oluşan zayıf bir parıltı bu. Sağ tarafta ise Güneş'in ilk ışığı ufukta bir yay çiziyor. NASA'ya göre Doğu Kıyısı'nda gün doğumuna yaklaşık bir saat, Chicago'da yaklaşık iki saat vardı.

Gece ışıkları yalnız güzel değil, veridir

Earth Observatory yazısı, astronot fotoğraflarının ve diğer uzaktan algılama gece ışığı gözlemlerinin, yapılı çevredeki değişimi izlemek için bilimsel değer taşıdığını vurguluyor. Geniş çerçevede Chicago'nun ışık dokusu homojen, soluk sarı görünüyor; ayrıntılı karelerde ise farklı aydınlatma türlerinden gelen renk çeşitliliği seçilebiliyor. Yazıya göre araştırmacılar, NASA'nın "Gateway to Astronaut Photography of Earth" arşivinden yararlanarak gece fotoğraflarının piksellerinde aydınlatma türlerini ayırt eden bir yöntem geliştirdi. Kentsel ışıkların parlaklığını, rengini ve kapsamını sistematik biçimde ölçmek, şehirlerin nasıl büyüyüp geliştiği hakkında fikir verebilir.

Yazı ayrıca NASA'nın "Black Marble" gece ışıkları ürün ailesine değiniyor. Bu ürünler, uydu gözlemlerinden günlük, aylık ve yıllık ölçeklerde, bilimsel kalitede gece ışığı kayıtları üretiyor. Doğu ABD'de bilim insanları bu verilerden büyük fırtınaların ardından elektrik kesintilerini ve onarım sürecini, yeni altyapıyla ilişkili aydınlatma değişimlerini ve eski aydınlatmadan LED'e geçişi izlemiş.

İki karenin farkı

NASA'nın iki sayfasındaki fotoğraflar aynı kare olarak sunulmuyor: nasa.gov'daki "Midwestern City Lights" karesi dosya adı iss075e0227352 ile, Earth Observatory'deki ise ISS075-E-226709 koduyla anılıyor. Kutryk karesinin kamera ve saat bilgisi nasa.gov sayfasında yok; Earth Observatory karesinin ise çekeni belirtilmiyor. Bu nedenle iki kare yan yana okunabilir ama tek bir fotoğraf gibi birleştirilmemeli.

Böyle kareler, gözlem programlarından çok mürettebatın pencere başındaki dakikalarıyla üretiliyor ve yine de şehirlerin ışık düzenini, atmosferin zayıf ışımasını aynı anda belgeleyebiliyor. Sıradaki soru, arşivdeki bu fotoğraflarla ışık renklerinden yola çıkan analizlerin, şehir büyümesini ve aydınlatma dönüşümünü ne kadar ayrıntıyla izleyebileceği.

Bu haberi nasıl buldunuz?

İlk oyu siz verin

Google'da haber kaynağınızı Uzay Gündem olarak seçmek için tıklayın

Yorumlar

İlk yorumu siz yazın.

Yorumlar okurlarımıza aittir. Hakaret, nefret söylemi ve reklam içeren yorumlar yayımlanmaz.

İlgili haberler

Çok okunanlar

  1. Uzay istasyonunun güç yenilemesi tamamlandı: Sekizinci katlanır güneş paneli açıldı
  2. Hubble yıldızlardan galaksi tarihi okuyor: Oğlak takımyıldızındaki küresel küme M30
  3. Krater deneyi nasıl yapılır? Un ve kakaoyla çarpma krateri etkinliği
  4. Mars'ın sığ yeraltı benzetiminde tuzcul arke 160 gün boyunca çoğaldı
  5. Webb'in iki yıllık verisinde gizli gezegen bulundu: FLIP yöntemi yıldız parıltısını siliyor
  6. SETI'den oyun kuramıyla tarama: Uzaylı sinyali Güneş'in tam karşısından gelebilir mi?

📚 Günün kitabıTümü →

2010: İkinci Uzay Destanı (Arthur C. Clarke): konusu, Europa bilimi ve 1984 filmi2010: İkinci Uzay Destanı (Arthur C. Clarke): konusu, Europa bilimi ve 1984 filmiArthur C. Clarke

Son yorumlar

  1. Ay'a iniş yeri seçiminde yapay zekâ: Ohio State'ten LUMINA görev planlamacılarına yardım edecekosman çelebi: Genç araştımacı fizikçi ve yapay zeka doktora öğrencisi Gökçe İnal'ı bu değerli çalışmalarından dolayı kalben…

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Son haberler

  1. ESA, Avrupa Fırlatıcı Mücadelesi'nin ilk sözleşmelerini imzaladı: üç şirkete 543,6 milyon avroESA, Avrupa Fırlatıcı Mücadelesi'nin ilk sözleşmelerini imzaladı: üç şirkete 543,6 milyon avro2 dakika önce
  2. Dünya'nın çekimi Ay'ın içindeki volkanik ısıyı milyarlarca yıl canlı tutmuş olabilirDünya'nın çekimi Ay'ın içindeki volkanik ısıyı milyarlarca yıl canlı tutmuş olabilir2 dakika önce
  3. Euclid Samanyolu'nun merkezine bir gün baktı: 60 milyondan fazla yıldız, gezegen avına zeminEuclid Samanyolu'nun merkezine bir gün baktı: 60 milyondan fazla yıldız, gezegen avına zemin3 dakika önce
  4. Webb, IC 348'de Jüpiter'in yalnızca iki katı kütleli kahverengi cüceler bulduWebb, IC 348'de Jüpiter'in yalnızca iki katı kütleli kahverengi cüceler buldu3 dakika önce
  5. Ay'ın evreleri gözlem çizelgesi: Bir ay boyunca Ay nasıl gözlenir?Ay'ın evreleri gözlem çizelgesi: Bir ay boyunca Ay nasıl gözlenir?1 saat önce

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

4. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar