Isar'ın Spectrum roketi üçüncü uçuşa hazırlanıyor: fırlatma penceresi 26 Kasım'da açılıyor

Alman fırlatma şirketi Isar Aerospace'in Spectrum roketi, Norveç'in Andøya uzay üssünden üçüncü uçuşuna hazırlanıyor. Norveç'in hava seyrüsefer hizmet sağlayıcısı Avinor'un 28 Ekim'de yayımladığı havacılık duyurusuna göre, rampadan fırlatma için ayrılan zaman aralığı 26 Kasım 2026'da başlıyor ve 17 Şubat 2027'ye uzanıyor; günlük pencere 20.00-21.30 UTC arasında. Isar bu aralık içinde bir fırlatma tarihi açıklamış değil. Yani 26 Kasım "fırlatma günü" değil, kullanılabilecek sürenin ilk günü.

Şirketin CEO'su Daniel Metzler, üçüncü roketin son montaj aşamasında olduğunu ve Norveç'e gönderilmeden önce kabul testlerinden geçeceğini söylemişti. Bu nedenle pencerenin açılması, roketin o gün hazır olacağı anlamına gelmiyor; fırlatma takvimi test sonuçlarına ve hava koşullarına bağlı olarak kayabilir.

İkinci uçuş neyi kanıtladı?

Üçüncü uçuşun neden önemsendiğini anlamak için ikinci uçuşa bakmak gerekiyor. Spectrum'un ilk uçuşu 30 Mart 2025'te hedefe ulaşamadan sona ermişti. "Onward and Upward" adlı ikinci görev ise 5 Eylül 2026'da yapıldı; Isar'ın 9 Eylül'deki duyurusuna göre tüm müşteri yükleri yörüngeye bırakıldı ve roketin birinci aşaması Norveç Denizi'ne kontrollü biçimde indi. Şirket bu uçuşu hem roketin yeterlik görevi hem de ilk yüklü uçuşu olarak tanımlıyor. Isar'ın açıklamasında şu cümle yer alıyor: Birkaç yılda, Avrupa uzay sanayisinin onlarca yılda başardığını başardık ve Avrupa artık uzaya egemen erişime sahip.

Görevin yükleri beş küp uydu ve bir deneyden oluşuyordu: TU Berlin'in CyBEEsat'ı, Maribor Üniversitesi ve SkyLabs'in TriSat-S'i, EnduroSat'ın Platform 6'sı, NTNU'nun FramSat-1'i, TU Wien Space Team'in SpaceTeamSat1'i ve Dcubed'in "Let It Go" deneyi. Isar'ın basın kitine göre görev ESA'nın Boost! programı tarafından destekleniyordu ve yükler, Alman Uzay Ajansı DLR'nin düzenlediği ilk Mikrofırlatıcı Yarışması'nı Isar'ın kazanmasıyla belirlenmişti.

Spectrum'un teknik çerçevesi

Isar'ın verdiği bilgilere göre Spectrum iki kademeli, 28 metre boyunda ve 2 metre çapında; gövdesi karbon kompozitten yapılmış ve sıvı oksijen ile sıvı propanla çalışıyor. Birinci kademede her biri 75 kilonewton itki üreten dokuz Aquila motoru, ikinci kademede ise 95 kilonewton itkili tek bir vakum motoru bulunuyor. Alçak Dünya yörüngesine 1.000 kilogram, güneş eşzamanlı yörüngeye 700 kilogram taşıma kapasitesi hedefleniyor. Andøya Space ise şirketin belirttiğine göre kıta Avrupası'ndaki ilk işlevsel yörünge uzay üssü; 2023 sonunda resmen açıldı ve Isar'ın orada özel bir fırlatma kompleksi var.

Üçüncü uçuşun yükü

Basında aktarılanlara göre üçüncü uçuşta Viyana merkezli R-Space'in AT-Astra uydusu yer alacak. Uydu, Portekiz'den Synopsis Planet ile Avusturyalı ENPULSION ve SunBooster'in teknolojilerini yörüngede deneyecek. Bu bilgi şirketlerin açıklamalarına dayanıyor; Bu yazının hazırlandığı sırada Isar'ın kendi haber ve görev sayfalarında üçüncü uçuşun ayrıntıları yer almıyordu. Metzler ayrıca üçüncüden yedinciye kadar Spectrum roketlerinin üretimine başlandığını söylemişti; bu, şirketin tek tek el yapımı roketlerden seri üretime geçmeyi hedeflediğini gösteriyor.

Sırada ne var?

Üçüncü uçuş başarılı olursa Spectrum tek seferlik bir gösteri olmaktan çıkıp tekrarlanabilir bir hizmet olduğunu kanıtlamaya başlayacak; başarısız olursa ikinci uçuşun yarattığı güven yeniden sınanacak. Avrupa'nın bağımsız fırlatma kapasitesi tartışmasında bu iki sonuç arasındaki fark küçük değil, çünkü ikinci uçuşun tek başına bir tekrar garantisi vermediği açık. Üçüncü uçuş aynı zamanda Isar'ın seri üretim iddiasının ilk gerçek sınavı olacak. Kesin fırlatma tarihi ve yük listesinin ne zaman duyurulacağı ise şimdilik açık soru; pencere yaklaştıkça Avinor duyuruları ve Isar'ın kendi açıklamaları izlenmeli.