2 Kasım 2026, PazartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Bugün uzayda, Sıradaki fırlatma: Electron fırlatması: The Sea God Surveys (iQPS Launch 9)2 Kasım 2026, 19:41
Uydular ve Haberleşme

Isaias Florida kıyısını karanlıkta bıraktı: NASA kesintiyi gece ışıklarından izledi

NASA'nın Black Marble HD verisi, Isaias'ın Pensacola ile Destin arasında elektriği nasıl kestiğini ve ışıkların beş gün içinde nasıl geri geldiğini sokak ölçeğinde gösterdi.

Uydular ve HaberleşmeNASA Earth Observatory
Isaias Florida kıyısını karanlıkta bıraktı: NASA kesintiyi gece ışıklarından izledi

2026 Atlantik kasırga sezonunun ilk kasırgası Isaias, ABD'nin Körfez kıyısında geride geniş bir karanlık bıraktı. NASA'nın Dünya Gözlemevi'nin (Earth Observatory) 16 Ekim'de yayımladığı uydu görüntüleri, fırtınanın vurduğu bölgelerde gece ışıklarının ne kadar azaldığını ve elektriğin hangi hızla geri geldiğini mahalle ölçeğinde ortaya koyuyor.

Sessiz sezonun ilk kasırgası

NASA'nın aktardığına göre sezon sakin başladı. Isaias 8 Ekim'de kasırga gücüne ulaşarak sezonun ilk kasırgası oldu ve Körfez kıyısına yöneldi. 9 Ekim akşamı Florida'nın Destin kenti yakınında, saatte yaklaşık 170 kilometrelik azami sürekli rüzgârla 2. kategori kasırga olarak karaya çıktı.

ABD Ulusal Hava Durumu Servisi'nin (NWS) verilerine göre fırtınanın merkezinin batısında kalan bir koridorda rüzgâr hamleleri saatte 160 kilometreyi aştı. Ön raporlarda Oriole Beach'te saatte yaklaşık 188 kilometre, Pensacola belediye binasında ise yaklaşık 164 kilometrelik hamleler kaydedildi. Alabama ile Florida'nın kuzeybatı kıyı şeridinde yoğun yağış ani sellere yol açtı, devrilen ağaçlar ve kopan elektrik hatları birçok yerleşimi karanlıkta bıraktı.

Gece ışıkları ne anlatıyor?

Görüntüler, NASA'nın Black Marble (Kara Mermer) bilim ekibinden Ranjay Shrestha'nın sağladığı Black Marble HD ürününe dayanıyor. Veri, NOAA-20 uydusundaki VIIRS (Görünür Kızılötesi Görüntüleme Radyometresi) aletinden geliyor. Bu aletin gündüz-gece bandı, geceleri yayılan ve yansıyan çok zayıf ışığı algılayabiliyor.

Ham gece görüntüsü doğrudan kullanılamıyor. Ekip veriyi arazideki değişimlere, atmosfere ve Ay'ın evresine göre düzeltiyor, elektrik ışığından gelmeyen başıboş ışığı da ayıklıyor. Karşılaştırmada fırtına öncesini temsil eden Ağustos 2026 bileşik görüntüsü ile bulutların büyük ölçüde dağıldığı 11 Ekim görüntüsü yan yana konuyor. Bulut yüzünden ölçüm yapılamayan alanlar ayrıca işaretleniyor, ışıklar da Landsat 9 uydusunun çektiği bir taban haritası üzerine yerleştiriliyor.

Shrestha, NASA Worldview'da yayımlanan standart Black Marble görüntülerinin fırtınanın ilk etkisine dair genel bir tablo sunduğunu, HD ürününün ise bu değişimleri çok daha ince bir uzamsal ölçekte görmeyi sağladığını söylüyor.

Pensacola'dan Destin'e kararan koridor

Bu ince ölçekte görüntüler, Pensacola'nın bazı kesimlerinde ve ABD 98 karayolu boyunca Destin'e uzanan şeritte ışıkların keskin biçimde azaldığını gösteriyor. NASA'ya göre bu tablo yaygın elektrik kesintilerine işaret ediyor. Işıklardaki düşüşün en belirgin olduğu bölge, kuvvetli rüzgârların ölçüldüğü koridorla büyük ölçüde örtüşüyor.

Karanlığın ortasında yanmaya devam eden adacıklar da var: Pensacola Uluslararası Havalimanı, Pensacola Christian College ve şehir merkezinin bazı bölümleri. Shrestha bunun yedek güç sistemlerinden, elektrik altyapısındaki farklardan ya da fırtına boyunca elektriğin hiç kesilmediği alanlardan kaynaklanabileceğini belirtiyor; ancak görüntülerin tek başına asıl nedeni doğrulayamayacağının da altını çiziyor.

Işıklar beş günde geri geldi

Uydu verisi yalnızca hasarı değil, toparlanmayı da izlemeye yarıyor. 12 Ekim görüntüsünde ışıklar etkilenen bölgelerin bir kısmında geri gelmeye başlamıştı. NASA'ya göre 14 Ekim'e gelindiğinde aydınlanma deseni fırtına öncesine benzer hâle döndü.

Shrestha, toparlanmanın nerede ilerlediğini ve kesintinin nerede sürdüğünü görmenin, acil durum ekiplerinin ek ilgi gereken bölgeleri belirlemesine, kaynakları önceliklendirmesine ve onarım çalışmalarının etkisini değerlendirmesine yardım edebileceğini söylüyor.

Yer raporlarının yerine değil, yanına

NASA, Black Marble verisinin yerden gelen kesinti raporlarının yerini almadığını, onları tamamladığını vurguluyor. Uydu, bulutlu gecelerde ölçüm yapamıyor ve bir ışığın neden söndüğünü söyleyemiyor; buna karşılık bir afetin etkisini ve toparlanmayı geniş bir alanda, tek tip bir ölçüyle izlemeyi mümkün kılıyor.

NASA'nın Afetler Programı, ABD Federal Acil Durum Yönetim Ajansı (FEMA) ve ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu'nun (USGS) kıyı fırtınaları ekibiyle birlikte Alabama Kızılhaçı'na ve Alabama Acil Durum Yönetimi Ajansı'na destek veriyor. Ekip, yeni bilgiler geldikçe harita ve veri ürünlerini herkese açık harita portalında yayımlamayı sürdürecek.

Bu haberi nasıl buldunuz?

İlk oyu siz verin

Google'da haber kaynağınızı Uzay Gündem olarak seçmek için tıklayın

Yorumlar

İlk yorumu siz yazın.

Yorumlar okurlarımıza aittir. Hakaret, nefret söylemi ve reklam içeren yorumlar yayımlanmaz.

İlgili haberler

Çok okunanlar

  1. Güneş neden ikizlerinden daha fakir? Yeni açıklama doğum yerini galaksi merkezine yaklaştırıyor
  2. 18. kez uçan Falcon 9 iticisi, 27 Starlink uydusunu daha Kaliforniya'dan yörüngeye taşıdı
  3. Haftanın fırlatmaları: Vandenberg'den USSF-432, Yeni Zelanda'dan Japon radar uydusu
  4. IRIS² uyduları için ilk anten siparişi: MDA, 66 uydulu ilk katmana dijital anten verecek
  5. Unutulan ağır nötrino, maddenin antimaddeye üstün gelmesinde rol oynamış olabilir
  6. Kasım 2026'da izlenecek uzay filmleri, dizileri ve belgeselleri: 5 yapım

📚 Günün kitabıTümü →

Where No Man Has Gone Before (W. David Compton): Apollo'nun Ay bilimi tarihiWhere No Man Has Gone Before (W. David Compton): Apollo'nun Ay bilimi tarihiW. David Compton

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Son haberler

  1. OSIRIS-REx Bennu'dan kalkarken 16 ton molozu yerinden oynatmış: Apophis'te bilerek yapılacakOSIRIS-REx Bennu'dan kalkarken 16 ton molozu yerinden oynatmış: Apophis'te bilerek yapılacak9 saat önce
  2. For All Mankind'daki gibi Ay'ın güney kutbunda su buzu var mı? Shackleton'ın karnesiFor All Mankind'daki gibi Ay'ın güney kutbunda su buzu var mı? Shackleton'ın karnesi15 saat önce
  3. SVOM 358 gama ışını patlaması yakaladı: Fransız-Çin uydusunun ekibine bilim ödülüSVOM 358 gama ışını patlaması yakaladı: Fransız-Çin uydusunun ekibine bilim ödülü15 saat önce
  4. Avuç içine sığan cam çip iki teleskobu birleştirdi: CHARIOT ilk yıldız saçaklarını yakaladıAvuç içine sığan cam çip iki teleskobu birleştirdi: CHARIOT ilk yıldız saçaklarını yakaladı15 saat önce
  5. Mars'ın kuzey kutup kraterlerindeki buz, çevredeki mevsimlik kırağıyla birlikte değişiyorMars'ın kuzey kutup kraterlerindeki buz, çevredeki mevsimlik kırağıyla birlikte değişiyor19 saat önce

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

3. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar