Çoban takımyıldızı sayılarla

- Veri kaynağı
- Uluslararası Astronomi Birliği, NASA
- İnfografiğin yer aldığı yazı
- Yazıyı oku →
- İnfografikteki veriler
Verileri göster
Alan 907 derece kare Büyüklük sırası 88 arasında 13. Arcturus uzaklığı 36,7 ışık yılı Arcturus parlaklığı −0,05 kadir Boötes Boşluğu uzaklığı ~700 milyon ışık yılı
Bu infografik ne anlatıyor?
Bu infografik, Çoban takımyıldızının boyutunu ve içindeki ya da yönündeki iki farklı ölçekteki nesneyi, Arcturus'u ve Boötes Boşluğu'nu sayılarla gösteriyor.
İlk iki satır takımyıldızın kendisini anlatıyor: 907 derece karelik alan ve 88 takımyıldız arasında 13. sıra.
Geri kalan üç satır uzaklık ve parlaklık içeriyor:
- Arcturus'un uzaklığı: 36,7 ışık yılı.
- Arcturus'un parlaklığı: −0,05 kadir. Eksi değer, yıldızın çok parlak olduğunu gösteriyor.
- Boötes Boşluğu'nun uzaklığı: yaklaşık 700 milyon ışık yılı.
Burada asıl dikkat çeken, iki nesne arasındaki ölçek farkı. Boötes Boşluğu, Arcturus'tan yaklaşık 19 milyon kat daha uzakta. Arcturus yakın bir yıldız olduğu için çok parlak görünüyor; boşluk ise bambaşka bir ölçekte, Çoban'ın yönünde çok uzakta duruyor.
Veriler Uluslararası Astronomi Birliği ve NASA'ya dayanıyor. Ayrıntılar için Çoban takımyıldızı (Boötes) nedir? Arcturus, Izar ve Boötes Boşluğu yazısını okuyabilirsiniz.
Bu verilerin arka planı
Çoban, ilkbahar ve yaz akşamlarında ışıldayan büyük bir takımyıldız; bazen «Ayı Terbiyecisi» de deniyor. Bulmanın yolu bilinen bir ezber: «Yay çiz Arcturus'a, sonra çivi gibi in Spica'ya.» Büyükayı'nın sapındaki yıldızların çizdiği eğriyi uzattığınızda Arcturus'a varılıyor. Halk arasında «Çoban Yıldızı» diye anılan gök cismi ise Venüs; bu takımyıldızla ilgisi yok.
Arcturus, hidrojen yakıtını çekirdeğinde tüketmiş, soğuyarak şişmiş turuncu bir dev: Güneş'in yaklaşık 27 katı çapa ve yaklaşık 133 katı ışıma gücüne sahip, yaşı yaklaşık 7,1 milyar yıl. Güneş'e göre saniyede yaklaşık 122 kilometre hızla hareket ediyor. Tüm gece göğünde parlaklıkta dördüncü sırada.
Boötes Boşluğu ise Robert Kirshner'ın öncülüğündeki bir galaksi kırmızıya kayma taramasında 1981'de saptandı ve evrendeki en büyük bilinen boşluklardan biri. Yarıçapı yaklaşık 62 megaparsek, yani 200 milyon ışık yılına yakın. Çıplak gözle ya da amatör teleskopla görülemiyor.
Sık sorulanlar
Boötes Boşluğu'nda hiç galaksi yok mu?
Var, ama çok az: bu büyüklükte bir bölgede yaklaşık 2000 galaksi beklenirken yaklaşık 60 galaksi bulunduğu belirtiliyor. Bu yüzden «Büyük Hiçlik» de deniyor.
Arcturus adının anlamı nedir?
Adı Yunanca arktos (ayı) ve ouros (bekçi) sözcüklerinden geliyor; «ayının bekçisi» anlamına geliyor.
Çoban en iyi ne zaman görülür?
İlkbahar sonu ve yaz başında; Haziran'da saat 21.00 dolaylarında gökyüzünün yüksek bir noktasında.












