Güneş lekeleri karanlık değil, yalnızca çevresinden soğuk
Güneş lekeleri yaklaşık 3.000-4.500 K sıcaklıkta. Çevresindeki 5.780 K'lik yüzeyin yanında koyu görünürler; tek başına bakılsa göz kamaştırırlardı.
- Konu
- Güneş
- Kaynak
- Vikipedi
- İlgili sayfa
- https://uzaygundem.com/ansiklopedi/gunes-lekeleri-ve-gunes-dongusu
Güneş'in yüzeyindeki koyu lekeler, soğuk bölgelerdir ama "soğuk" burada görecelidir. Fotosferin sıcaklığı yaklaşık 5.780 kelvin; lekenin en koyu bölümü olan umbra ise 3.000-4.500 kelvin. Bir cismin yaydığı ışık sıcaklıkla çok hızlı değiştiği için bu fark, lekeleri çevrelerine göre belirgin biçimde koyu gösteriyor. Aynı leke tek başına gökyüzünde dursa, bakılamayacak kadar parlak olurdu.
Lekelerin nedeni manyetizma. Güçlü manyetik alanlar, Güneş'in içinden yüzeye sıcak madde taşıyan taşınım (konveksiyon) hareketini bastırır. Aşağıdan gelen enerji azalınca o bölge soğur ve koyulaşır. Lekeler Dünya'dan küçük olabildiği gibi, 160.000 kilometre çapa kadar da ulaşabilir; büyük olanlar uygun filtrelerle çıplak gözle bile görülebilir.
Leke sayısı sabit değil. Yaklaşık 11 yıllık bir döngü içinde hızla artıp daha yavaş azalıyor; en yoğun döneme Güneş maksimumu, en durgun döneme Güneş minimumu deniyor. Bu döngü, Güneş'in manyetik alanının kutuplarını değiştirmesiyle ilişkili. Büyük leke bölgeleri aynı zamanda Güneş patlamalarının ve koronal kütle atımlarının çıkış noktasıdır; Dünya'da uydu haberleşmesini ve elektrik şebekelerini etkileyen uzay havası olayları buralardan kaynaklanır.
Ayrıntılı anlatım: Güneş lekeleri ve 11 yıllık Güneş döngüsü
