21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

M13'ün tarihi

M13'ün tarihi
Veri kaynağı
NASA ve Arecibo Gözlemevi kayıtları
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
1714Halley kümeyi keşfeder
1764Messier kataloğa ekler
1779Tek tek yıldızlar ayırt edilir
1974Arecibo mesajı gönderilir

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, M13 kümesinin keşfinden Arecibo mesajına uzanan tarihini dört önemli yıl üzerinden anlatıyor.

  • 1714: Halley kümeyi keşfeder.
  • 1764: Messier kümeyi kataloğa ekler.
  • 1779: Tek tek yıldızlar ayırt edilir.
  • 1974: Arecibo mesajı gönderilir.

İlk üç olay 18. yüzyılda yer alıyor ve birbirine görece yakın: keşiften kataloğa girişe 50, katalogdan tek tek yıldızların ayırt edilmesine 15 yıl var. Sonra uzun bir sessizlik görülüyor; 1779 ile 1974 arasında 195 yıl geçiyor. Keşiften Arecibo mesajına kadar ise toplam 260 yıllık bir süre var. Bu akış, kümenin önce bir gökyüzü nesnesi olarak kaydedildiğini, sonra yıldızlarına ayrılarak incelendiğini, en sonunda da bir mesajın hedefi olduğunu gösteriyor.

Veriler NASA ve Arecibo Gözlemevi kayıtlarına dayanıyor. Kümenin tamamı için Herkül Küresel Kümesi (M13) nedir? Arecibo mesajının hedefi olan küme yazısını okuyabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

Zaman çizelgesindeki ilk ad, adını taşıyan kuyruklu yıldızla tanınan İngiliz astronom Edmond Halley'dir; NASA'ya göre M13'ü ilk kaydeden odur. Charles Messier ise kümeyi 1 Haziran 1764'te kataloğuna ekledi ve 13. sıraya yerleştirdi. Messier'in amacı küme bulmak değildi: kuyruklu yıldız ararken onlarla karıştırılabilecek bulanık cisimleri listeliyordu. Bu liste bugün Messier kataloğu olarak bilinir.

O dönemin aletleriyle M13 bir yıldız topluluğu olarak değil, yalnızca bulanık bir leke olarak görünüyordu. Tek tek yıldızlar ilk kez 1779'da ayırt edildi. Aynı takımyıldızdaki Messier 92'nin öyküsü de benzerdir: Johann Elert Bode onu 1777'de, Messier ise 1781'de bulmuştur.

Zaman çizelgesinin son satırı bilimsel bir gözlem değil, bir iletimdir. 16 Kasım 1974'te Arecibo radyo teleskobundan, teleskobun yenilenmesini kutlayan kodlanmış bir mesaj kümeye doğru gönderildi. Bu, M13'ü insanlığın bilerek mesaj gönderdiği ilk hedeflerden biri yapar.

Sık sorulanlar

Messier neden M13'ü kataloğuna aldı?

Katalog küme avı için değil, kuyruklu yıldız ararken karıştırılabilecek bulanık cisimleri ayıklamak için yapılmıştı.

Tek tek yıldızlar ne zaman ayırt edildi?

İlk kez 1779'da. Daha önce küme yalnızca bulanık bir leke olarak görünüyordu.

M13'ü bugün en kolay ne zaman gözleriz?

NASA'ya göre Kuzey Yarımküre'den dürbünle en kolay temmuz ayında yakalanır; dürbünde yuvarlak, bulanık bir ışık topu olarak görünür.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar