Hamal'ın temel sayıları

- Veri kaynağı
- ESA Gaia ve NASA Ötegezegen Arşivi
- İnfografiğin yer aldığı yazı
- Yazıyı oku →
- İnfografikteki veriler
Verileri göster
Uzaklık 65,8 ışık yılı Parlaklık 2,0 kadir Tayf türü K2 IIIb Yüzey sıcaklığı 4.553 K Kütle 1,4-1,5 Güneş Gezegen yörünge süresi 380,8 gün
Bu infografik ne anlatıyor?
Bu infografik, Hamal'ın uzaklığını, parlaklığını, tayf türünü, yüzey sıcaklığını, kütlesini ve çevresindeki gezegenin yörünge süresini özetliyor.
- Uzaklık: 65,8 ışık yılı.
- Parlaklık: 2,0 kadir.
- Tayf türü: K2 IIIb.
- Yüzey sıcaklığı: 4.553 K.
- Kütle: Güneş'in 1,4-1,5 katı.
- Gezegen yörünge süresi: 380,8 gün.
İlk iki satır yıldızın bize göre durumunu anlatır: 65,8 ışık yılı uzaklıkta, 2,0 kadir parlaklıkta görünür. Tayf türü ile yüzey sıcaklığı ise yıldızın doğasını tarif eder. Kütle ise Güneş'in 1,4 ile 1,5 katı arasında bir aralık olarak verilmiştir.
Sıcaklık ile tayf türü birlikte okunmalıdır: 4.553 K'lik yüzey sıcaklığı ve K2 IIIb tayf türü aynı yıldızı iki ayrı yoldan tanımlar. Parlaklık değeri ise yıldızın gökyüzünde ne kadar göze çarptığını, uzaklık değeri bu parlaklığın hangi mesafeden geldiğini hatırlatır.
Son satır tablodaki tek gezegen verisidir: Hamal'ın gezegeni yıldızın çevresinde bir turu 380,8 günde tamamlar. Bu süre, yıldıza ait diğer sayılardan ayrı bir bilgi türünü, yani yörünge hareketini gösterir.
Veriler ESA Gaia ve NASA Ötegezegen Arşivi'ne dayanıyor. Yıldızı daha yakından tanımak için ilgili yazıya bakabilirsiniz.
Bu verilerin arka planı
Hamal (Alfa Arietis), Koç takımyıldızının en parlak yıldızıdır. Adı Arapça rās al-ḥamal, yani "koçun başı" ifadesinden gelir; Türkçedeki "hamal" sözcüğüyle ilgisi yoktur. Tayf türündeki K harfi turuncu yıldızları, III ise devleri gösterir. Yıldızın çapı Güneş'in yaklaşık 14-15 katıdır ve büyük olasılıkla kırmızı dev kolundadır: çekirdeğindeki hidrojen bitmiş, enerji çekirdeği saran kabuktan geliyor. Yaş tahmini yaklaşık 3,4 milyar yıldır. Ölçümler yayına göre biraz değiştiği için kütle de bir aralıkla verilir.
Tablodaki yörünge süresi "Hamal b" adlı gezegene aittir. 2011'de Güney Kore'deki Bohyunsan Optik Gökbilim Gözlemevi'nde 2003-2010 yıllarında yapılan ölçümlere dayanan bir çalışma, yıldızın çevresinde dolanan bir gezegen önerdi. Gezegen en az 1,8 Jüpiter kütlesindedir ve yıldızdan ortalama 1,2 gökbilimsel birim uzaktadır; yörüngesinin dış merkezliği 0,25'tir, yani yıldıza yaklaşık 0,9 ile 1,5 gökbilimsel birim arasında değişen uzaklıkta durur. Gezegen radyal hız yöntemiyle bulundu: yıldızın ışığındaki Doppler kayması, yıldızın gezegenin çekimiyle ileri geri sallandığını gösterir.
Sık sorulanlar
Gezegen aramak dev yıldızlarda neden ayrı bir dikkat ister?
Hamal'ın parlaklığında yaklaşık 0,06 kadir genlikli küçük titreşimler olduğu düşünülür (süreleri 0,571 ve 0,190 gün). Bu titreşimler ölçümlerde gezegene benzer bir sinyal bırakabilir.
Hamal bize yaklaşıyor mu?
Evet; radyal hızı saniyede yaklaşık −14,2 kilometredir. Gökyüzü düzlemindeki hareketi ise yılda yaklaşık 0,24 yay saniyesidir, yani 10.000 yılda yalnızca yaklaşık 40 yay dakikası kayar.
Hamal şehir ışıklarında görülür mü?
Evet; 2,0 kadir parlaklığıyla şehir ışıklarında bile kolayca seçilir.












