Toplamda uzayda en uzun kalanlar

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, bütün uçuşlarının toplamında uzayda en uzun süre kalan dört kişiyi gün cinsinden sıralıyor.

• Oleg Kononenko beş uçuşta 1.110 güne ulaşarak listenin açık ara başında; bu süre üç yıldan biraz fazla.
• Gennadi Padalka yine beş uçuşla 878 günde kalıyor; Kononenko'nun 232 gün gerisinde.
• Yuri Malençenko listedeki en çok uçuşu, altı uçuşu yapan isim olsa da 827 günle üçüncü; Padalka'yla arasındaki fark yalnızca 51 gün.
• Peggy Whitson beş uçuşta 695 gün topladı; bu süre hem kadınlar hem de ABD'li astronotlar arasında rekor.

Sıralama, uçuş sayısının tek başına belirleyici olmadığını gösteriyor: Malençenko bir uçuş fazlasına rağmen beş uçuşlu iki kozmonotun arkasında kalıyor. Asıl farkı her görevin uzunluğu yaratıyor. Listenin başı ile sonu arasındaki fark 415 gün, yani bir yılı aşıyor. Kononenko'nun toplamı, Whitson'ınkinin yaklaşık 1,6 katı.

Veriler NASA'ya dayanıyor. Tek uçuştaki rekorları ve uzun kalışın vücuda etkilerini uzayda en uzun kalan insan yazımızda okuyabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

Toplam süre rekorları uzun yıllara yayılan kariyerlerin ürünü. Kononenko'nun uçuşları 2008'den 2024'e uzanıyor; Whitson'ınkiler ise 2002'den 2025'e. Bu sürelerin her biri, insan vücudunun mikroçekime, yani neredeyse ağırlıksız ortama uzun süre nasıl dayandığına dair birer deney niteliği taşıyor.

Uzun süre 878 günle Padalka'da kalan toplam rekoru, Kononenko 4 Şubat 2024'te Uluslararası Uzay İstasyonu'ndaki (ISS) beşinci görevinde geride bıraktı. Aynı görevde 4 Haziran 2024'te 1.000 günü, 12 Eylül 2024'te de 1.100 günü aşan ilk insan oldu. Bu son uçuş 374 gün sürdü: Soyuz MS-24 ile gitti, 23 Eylül 2024'te Soyuz MS-25 ile Kazakistan'a indi.

Uzun kalışın bedeli de ölçülüyor. NASA'ya göre ağırlık taşıyan kemikler uzayda ayda ortalama yüzde 1 ile 1,5 mineral yoğunluğu kaybediyor; kaslar da Dünya'dakinden hızlı eridiği için astronotlar her gün düzenli egzersiz yapıyor.

Sık sorulanlar

Tek bir uçuşta en uzun kim kaldı?

Rus kozmonot ve hekim Valeri Polyakov. Mir istasyonundaki uçuşu 8 Ocak 1994'ten 22 Mart 1995'e kadar, 437 gün 17 saat 58 dakika sürdü. Ancak toplam süresi 678 günün biraz üzerinde kaldığı için bu listeye giremiyor.

Kononenko'nun son uçuşu tek uçuşlar arasında nerede?

374 günle tarihteki üçüncü en uzun tek uçuş. Polyakov'dan sonra ikinci sırada yaklaşık 379,6 günle Sergey Avdeyev var.

Bir ABD'li astronotun en uzun tek uçuşu ne kadar?

Frank Rubio'nun 371 günlük görevi. Uçuşu, Soyuz MS-22'nin radyatörünü bir mikrometeoritin delmesi üzerine plansız biçimde uzadı.