21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Mirfak'ın kısa tarihi

Mirfak'ın kısa tarihi
Veri kaynağı
Yayımlanmış gökbilim ölçümleri ve IAU
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
1943MK sisteminde çapa yıldız
2012Gezegen adayı yorumu
2016IAU adı onayladı
2025Titreşim açıklaması

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, Mirfak'ın bilim tarihindeki dört kilometre taşını zaman sırasıyla gösteriyor.

Kayıtlar 1943'te başlıyor: Mirfak, MK sınıflandırma sisteminde çapa yıldız oluyor. Yani başka yıldızların sınıfları belirlenirken ona bakılıyor.

2012'de yıldız için bir gezegen adayı yorumu geliyor. Dört yıl sonra, 2016'da IAU yıldızın adını onaylıyor. Son kayıt 2025'e ait: yıldızdaki titreşim için bir açıklama getiriliyor.

  • 1943: MK sisteminde çapa yıldız.
  • 2012: gezegen adayı yorumu.
  • 2016: adın IAU tarafından onaylanması.
  • 2025: titreşim açıklaması.

İlk kayıt ile ikincisi arasında 69 yıl, 2016 ile 2025 arasında ise 9 yıl var. Yani kayıtların çoğu son on üç yılda toplanıyor: 2012, 2016 ve 2025. Çizgi, yıldızın hem sınıflandırmadaki rolünü hem de güncel yorumları bir arada gösteriyor.

Veriler yayımlanmış gökbilim ölçümlerine ve IAU'ya dayanıyor. Yıldızın tamamı için Mirfak yazısına göz atabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

1943'te Yerkes Gözlemevi'nden William Wilson Morgan, Philip C. Keenan ve Edith Kellman, yıldızları tayf türüne ve parlaklık sınıfına göre ayıran Morgan-Keenan (MK) sınıflamasını yayımladı. Mirfak o günden beri bu sistemde F5 Ib sınıfının ölçüt yıldızı, yani çapa noktası kabul edilir. Aynı F5 tayf türündeki Procyon F5 IV olarak sınıflanır; yani altdevdir. İki yıldızın renk ve sıcaklığı benzer olsa da ışınım güçleri çok farklıdır ve bu fark tayftaki ince çizgi ayrıntılarından anlaşılır.

2016'da IAU "Mirfak" adını resmî yıldız adı olarak onayladı. Ad, Arapça mirfaq al-Thurayyā ifadesinden gelir: mirfaq "dirsek", al-Thurayyā ise Ülker'in Arapça adıdır. Eski kaynaklarda Mirphak, Marfak ve Algenib yazılışlarına da rastlanır. Bu sayfadaki veri tablosu 2012 gezegen adayı yorumu ve 2025 titreşim açıklaması için yalnızca yıl veriyor; ayrıntıları burada yazmıyoruz. Titreşim konusunda bilinen değer, parlaklığın 9,5 günlük dönemle oynamasıdır.

Sık sorulanlar

"Çapa yıldız" ne demek?

Başka yıldızların sınıfı belirlenirken ölçüt alınan yıldız demektir.

"Ülker'in dirseği" nereden geliyor?

Adın Arapça kökeninden: mirfaq "dirsek", al-Thurayyā "Ülker" demektir.

Yıldızın titreşimi ne kadar?

Parlaklık 9,5 günlük bir dönemle yalnızca yaklaşık 0,006 kadir oynar.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar