M13 bir bakışta

- Veri kaynağı
- NASA ve ESA/Hubble
- İnfografiğin yer aldığı yazı
- Yazıyı oku →
- İnfografikteki veriler
Verileri göster
Uzaklık 22.200-25.000 ışık yılı Çap yaklaşık 145 ışık yılı Görünür parlaklık 5,8 kadir Yaş yaklaşık 11,65 milyar yıl Kütle yaklaşık 600.000 Güneş
Bu infografik ne anlatıyor?
Bu infografik, Herkül'deki M13 küresel kümesini uzaklık, çap, parlaklık, yaş ve kütle olmak üzere beş ölçüyle özetliyor.
- Uzaklık: 22.200-25.000 ışık yılı. Değer tek bir sayı yerine bir aralık olarak verilmiş; alt ve üst sınır arasındaki fark 2.800 ışık yılı.
- Çap: yaklaşık 145 ışık yılı.
- Görünür parlaklık: 5,8 kadir.
- Yaş: yaklaşık 11,65 milyar yıl.
- Kütle: yaklaşık 600.000 Güneş.
Veriler arasındaki ilişki şöyle okunabilir: 600.000 Güneş kütlesi, yaklaşık 145 ışık yılı genişliğindeki bir hacme sığıyor; üstelik küme yaklaşık 11,65 milyar yıllık. Yani M13 hem çok kütleli hem çok yaşlı bir sistem. Uzaklığın aralık olarak yazılması, ölçümün kesin bir sayıya değil, bir değer bandına dayandığını gösteriyor. Çap ve yaş gibi değerlerde de "yaklaşık" ifadesi var.
Veriler NASA ve ESA/Hubble'a dayanıyor. Küme hakkında daha fazla bilgi için Herkül Küresel Kümesi (M13) nedir? Arecibo mesajının hedefi olan küme yazısına göz atın.
Bu verilerin arka planı
M13 (Messier 13, NGC 6205), Samanyolu'nun halesinde dolaşan bir küresel kümedir. Bu kümeler, galaksi düzlemindeki açık kümelerden farklı olarak çok daha yaşlı, çok daha kalabalık ve küre biçimlidir. Yaş değeri, kümeyi Evren'in yaşının (yaklaşık 13,8 milyar yıl) büyük bölümü kadar eski yapar. Yıldızları Popülasyon II denen yaşlı ve metalce fakir gruptandır: demir gibi ağır elementlerin miktarı Güneş'inkinin yaklaşık yüzde 4,6'sı kadardır, çünkü bu yıldızlar ağır elementlerle henüz zenginleşmemiş bir gazdan doğmuştur.
Tablodaki aralık ve "yaklaşık" ifadeleri kaynak farklarını yansıtır. ESA/Hubble'ın tanıtım metni yaklaşık 25.000 ışık yılı ve yaklaşık 150 ışık yılı çap verir; daha ayrıntılı derlemeler 22.200-25.000 ışık yılı ve yaklaşık 145 ışık yılı değerlerini kullanır. Bu farklar yanlışlık değil, yöntem farkıdır: kümenin kenarı net bir çizgi değildir.
NASA'ya göre çekirdek bölgesinde yıldız yoğunluğu, Güneş'in çevresindekinin yaklaşık yüz katıdır. Böyle bir ortamda yıldızlar birbirine çok yaklaşır; NASA M13'te "mavi gezgin" yıldızlarının bulunduğunu belirtir.
Sık sorulanlar
M13'te yıldız sayısı neden tek bir sayı değil?
ESA/Hubble 100.000'den fazla yıldızdan söz eder; derlemeler 300.000 ile yarım milyonun üzerinde tahminler verir. Sayı, hangi kadire kadar sayıldığına göre değişir.
M13'te tek bir yıldız seçilebilir mi?
Çıplak gözle hayır. Kümenin en parlak yıldızı V11 (V1554 Herkül), 11,95 kadirlik kırmızı bir devdir; 5,8'lik toplam parlaklık sayısız sönük yıldızın birleşik ışığından gelir.
Aynı takımyıldızdaki M92 ile fark nedir?
M92'nin parlaklığı 6,4 kadir, uzaklığı yaklaşık 26.700 ışık yılı, çapı yaklaşık 108 ışık yılı, yaşı yaklaşık 11 milyar yıldır.












