21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Güneş ışığı uzaklaştıkça hızla azalır

Güneş ışığı uzaklaştıkça hızla azalır
Veri kaynağı
NASA
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
Merkür9082.7
Dünya1361.0
Mars586.2
Jüpiter50.26

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, Güneş ışınımının Merkür, Dünya, Mars ve Jüpiter'de watt/metrekare cinsinden ne kadar olduğunu göstererek, Güneş'ten uzaklaştıkça ışığın hızla azaldığını anlatıyor.

Merkür 9082,7 ile en yüksek değeri alıyor. Dünya'da bu değer 1361,0'e iniyor; yani Merkür, Dünya'dan yaklaşık 6,7 kat fazla ışınım alıyor. Mars 586,2 ile Dünya'nın yaklaşık 0,43'ü kadar alıyor; yani Dünya, Mars'tan yaklaşık 2,3 kat fazla.

  • Jüpiter: 50,26; Dünya'dakinin yaklaşık 27'de biri.
  • Merkür ile Jüpiter: Merkür'ün değeri Jüpiter'inkinin yaklaşık 181 katı.

Dört gezegen sıralandığında değerler her adımda düşüyor, ama düşüş düzgün değil: Mars'tan Jüpiter'e inen fark (yaklaşık 536 W/m²) Merkür'den Dünya'ya inen farktan (yaklaşık 7 722 W/m²) çok daha küçük. Kayıp başta çok büyük, sonra giderek küçülüyor.

Veriler NASA'ya dayanıyor. Bu azalmanın nedenini Ters kare yasası yazısında okuyabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

Ters kare yasasının nedeni geometridir. Bir nokta kaynaktan eşit yayılan ışınım, büyüyen küresel yüzeylere dağılır; kürenin yüzey alanı 4πr² olduğundan şiddet I = P/(4πr²) olur. Uzaklık iki katına çıkarsa şiddet dörtte birine düşer. NASA'nın gezegen sayfaları Güneş ışınımını her gezegen için verir. Güneş'e uzaklıklar Merkür'de 57,909, Dünya'da 149,598, Mars'ta 227,956, Jüpiter'de 778,479 milyon kilometredir. Jüpiter, Dünya'dan yaklaşık 5,2 kat uzaktadır; aldığı ışınım 5,2'nin karesi olan yaklaşık 27'de birine düşer (1361/27 ≈ 50).

1361 W/m² değeri “güneş sabiti”dir: Güneş'ten 1 AU uzaklıkta, ışınlara dik yüzeye düşen ortalama ışınım. Dünya'ya ortalama gelen ışınım bunun dörtte biri, yani yaklaşık 340 W/m²'dir. Yasa nokta kaynak ve kayıpsız ortam için geçerlidir; Güneş ışığının yer yüzeyine ancak yaklaşık yüzde 75'i ulaşır.

Sık sorulanlar

Dünya'ya gelen ışınım yıl boyunca değişir mi?

Evet. Günberi 147,1, günöte 152,1 milyon km olduğundan atmosfer üstündeki ışınım Ocak başında yaklaşık 1,408 kW/m², Temmuz başında yaklaşık 1,317 kW/m² olur; fark yaklaşık yüzde 6,9'dur.

Bu fark Güneş'in değişmesinden mi gelir?

Hayır, Dünya'nın Güneş'e uzaklığının değişmesinden gelir. Güneş sabiti ise Güneş döngüsü boyunca yalnızca yaklaşık yüzde 0,1 oynar.

Merkür'ün oranı Dünya'ya göre nedir?

NASA verilerinde Merkür'ün ışınımı Dünya'nınkinin 6,674 katı, Jüpiter'inki ise 0,037 katıdır.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar