21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Uzayda üretimin dönüm noktaları

Uzayda üretimin dönüm noktaları
Veri kaynağı
NASA, Redwire
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
2014ISS'te ilk 3B yazıcı çalıştı
2016Katkılı Üretim Tesisi kuruldu
2020Redwire Made In Space'i aldı
2024Varda W-1 kapsülü indi
Mar 2024NASA OSAM-1'i iptal etti

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, uzayda üretimin 2014'ten 2024'e uzanan beş dönüm noktasını sırayla gösteriyor.

İlk üç kayıt yörüngede 3B baskının kurumsallaşmasını anlatır:

  • 2014: ISS'te ilk 3B yazıcı çalıştı.
  • 2016: Katkılı Üretim Tesisi kuruldu.
  • 2020: Redwire, Made In Space'i satın aldı.

İlk iki adım arasında 2 yıl, ikinci ile üçüncü arasında 4 yıl vardır. Dolayısıyla önce yazıcı, sonra kalıcı bir tesis, en sonunda da şirket düzeyinde bir birleşme gelmiştir.

2024 yılı iki ayrı haberle öne çıkar. Biri olumludur: Varda W-1 kapsülü indi. Diğeri ise Mart 2024 tarihli bir geri adımdır: NASA, OSAM-1'i iptal etti. Aynı yıl içinde hem bir ilerleme hem bir iptal kaydedilmesi, alanın düz bir çizgide ilerlemediğini gösteriyor. 2014 ile 2024 arasında toplam 10 yıl vardır.

Veriler NASA'ya ve Redwire'a dayanıyor. Konunun bütününü uzayda üretim yazısında bulabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

Uzayda üretim, bir malzemenin ya da parçanın Dünya atmosferinin dışında, çoğunlukla alçak yörüngede, mikro yerçekimi ortamında yapılması demektir. Yörüngede kaldırma kuvvetine bağlı konveksiyon ve çökelme görülmez; yüzey gerilimi ve yayılma öne çıkar. Bu yüzden bir kristal ya da cam, yerçekimi kaynaklı karışmalar olmadan daha sakin koşullarda oluşabilir. Beklenti her malzeme için doğrulanmış değildir.

3B baskı kolunda ilk yazıcı 21 Eylül 2014'te SpaceX CRS-4 ile ISS'e gönderildi. Astronotlar ilk nesneyi 24 Kasım 2014'te, egzersiz aletine uygun işlevsel bir tokayı ise 11 Aralık 2014'te bastı. Nisan 2016'da kurulan Katkılı Üretim Tesisi, 10 × 10 × 14 cm'ye kadar parçayı ABS, polietilen ve kompozit malzemelerle basabiliyordu.

Varda'nın W-1 kapsülü Haziran 2023'te fırlatıldı ve 21 Şubat 2024'te ABD'deki Utah Test and Training Range'e indi; bu, bir askerî test sahasına inen ilk ticari uzay aracıydı. Burada önemli bir ayrım var: kapsülün inmesi, yörüngede üretilen kristalin Dünya'da üretilenden klinik olarak üstün olduğunu kanıtlamaz.

OSAM-1 ise yörüngede servis ve montaj amacıyla 2016'dan beri geliştirilen bir NASA projesiydi. NASA iptal gerekçesi olarak süregelen teknik, maliyet ve takvim sorunlarını gösterdi; iptal anında yaklaşık 2 milyar dolar harcanmıştı.

Sık sorulanlar

Yörüngede neden üretim yapılıyor?

Mikro yerçekiminde konveksiyon ve çökelme görülmez; bu da bazı malzemelerde kusurları azaltması beklenen sakin bir ortam sağlar.

Varda W-1'in inmesi ilacın üstünlüğünü kanıtladı mı?

Hayır. Yaklaşım henüz "gösterim" aşamasındadır; inen kapsül klinik üstünlüğü kanıtlamaz.

OSAM-1 neden iptal edildi?

NASA süregelen teknik, maliyet ve takvim sorunlarını gerekçe gösterdi. İptal 1 Mart 2024'te açıklandı.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar