Uzay sigortacılığında dönüm noktaları

- Veri kaynağı
- Lloyd's, NASA ve BM antlaşma metinleri
- İnfografiğin yer aldığı yazı
- Yazıyı oku →
- İnfografikteki veriler
Verileri göster
1965 İlk uydu poliçesi (Lloyd's) 1967 Dış Uzay Antlaşması 1972 Sorumluluk Sözleşmesi 1978 Kosmos 954 talebi 1984 Westar 6 ve Palapa-B2 2009 Iridium-Kosmos çarpışması 2016 AMOS-6 rampada yok oldu 2023 ViaSat-3 F1 anteni
Bu infografik ne anlatıyor?
Bu infografik, uzay sigortacılığının 1965'ten 2023'e uzanan sekiz dönüm noktasını yıl sırasıyla gösteriyor.
Zaman çizgisinde iki hat birlikte ilerliyor. Birincisi kurallar ve poliçelerin hattı: 1965'te Lloyd's'un ilk uydu poliçesi, 1967'de Dış Uzay Antlaşması, 1972'de Sorumluluk Sözleşmesi ve 1978'de Kosmos 954 talebi. İlk poliçeyle antlaşma arasında iki, antlaşmayla sözleşme arasında beş yıl var; ilk poliçeden Kosmos 954 talebine ise on üç yıl geçmiş.
İkincisi uydulara ve ekipmana bağlı olayların hattı: 1984'te Westar 6 ve Palapa-B2, 2009'da Iridium-Kosmos çarpışması, 2016'da rampada yok olan AMOS-6 ve 2023'te ViaSat-3 F1 anteni. Son üç kayıt arasında iki kez yedi yıllık aralık görülüyor (2009'dan 2016'ya, 2016'dan 2023'e). Listenin ilk ve son satırı arasındaki fark 58 yıl; yani infografik, ilk poliçeden bugüne uzanan uzun bir çizgiyi tek bakışta özetliyor.
Veriler Lloyd's, NASA ve BM antlaşma metinlerine dayanıyor. Konunun bütününü uzay sigortacılığı yazımızda bulabilirsiniz.
Bu verilerin arka planı
Uzay sigortası, yörüngedeki bir uydunun onarılamaması gerçeğinden doğar: hata olduğunda geri götürülecek bir nesne yoktur, bu yüzden poliçenin işlevi kaybı parasal olarak karşılamaktır. Bir haberleşme uydusunun projesi planlama, üretim, test ve fırlatma dahil 5-10 yıl sürebilir ve bütçesi milyarlarca doları bulabilir. Tarihsel istatistiklere göre uyduların yaklaşık yüzde 7'si fırlatma sırasında başarısız olmuştur; bu oran roket ailesine göre çok değişir.
Çizgideki ilk poliçe Intelsat I ("Early Bird") için fırlatma öncesi aşamada yazıldı. 1984'te Westar 6 ile Palapa-B2'nin itki motorları arızalandı; Lloyd's öncülüğündeki sigortacılar, uyduları geri almak için bir Uzay Mekiği görevinin masrafının bir kısmını üstlendi. İki uydu Kasım 1984'te yakalandı, sonra yenilenip Nisan 1990'da AsiaSat 1 ve Palapa-B2R adlarıyla yeniden fırlatıldı.
Hukuki zemin Dış Uzay Antlaşması'nın VI. ve VII. maddeleriyle kuruldu: devletler özel şirketlerin faaliyetlerinden de sorumludur ve fırlatan devlet uzay nesnesinin verdiği zarardan sorumlu tutulur. Ayrıntıyı 1972 Sözleşmesi belirledi.
Sık sorulanlar
Kosmos 954 talebi nasıl sonuçlandı?
Kanada temizlik masrafları için 6.041.174,70 Kanada doları fatura etti; Sovyetler Birliği sonunda 3 milyon Kanada doları ödedi. Bu, sözleşmenin işletildiği tek talep olarak anlatılıyor.
Sorumluluk her durumda aynı mı?
Hayır. Dünya yüzeyinde ya da uçakta yol açılan zarar için fırlatan devletin sorumluluğu mutlaktır, kusur aranmaz; uzayda verilen zarar için sorumluluk kusura dayanır.
Bireyler bu sözleşmeyle doğrudan dava açabilir mi?
Hayır; talepler devletten devlete yapılır.












