TÜBİTAK UZAY'ın yer gözlem uyduları

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, TÜBİTAK UZAY'ın yer gözlem uydularıyla ilgili önemli adımları 2011'den 2023'e kadar bir zaman çizelgesinde gösteriyor.

Çizelgede dört kilometre taşı bulunuyor:

• 2011: RASAT fırlatıldı.
• 2012: GÖKTÜRK-2 fırlatıldı; böylece iki uydu arka arkaya gelen iki yılda yörüngeye ulaştı.
• 2022: RASAT görevini tamamladı. Fırlatılmasından görevinin sonuna kadar yaklaşık 11 yıl geçti.
• 2023: İMECE fırlatıldı.

Zaman akışı iki ayrı dönemi ortaya koyuyor. İlki, 2011 ve 2012'deki art arda iki fırlatmayla başlayan dönem. İkincisi ise RASAT'ın görevini tamamlamasıyla İMECE'nin fırlatılması arasındaki geçiş: RASAT 2022'de görevini bitirdikten yalnızca bir yıl sonra İMECE yörüngeye gönderildi. GÖKTÜRK-2 ile İMECE arasında da 11 yıllık bir aralık bulunuyor.

Veriler TÜBİTAK UZAY'a dayanıyor. Çizelgedeki en yeni uydu hakkında ayrıntılı bilgi için İMECE uydusu yazımıza göz atabilirsiniz.

Üç uydu neyi değiştirdi?

Çizelgedeki üç uydu, Türkiye'de yer gözlem görüntülerinin adım adım nasıl keskinleştiğini gösteren bir seri oluşturuyor. Bir uydu görüntüsünün keskinliği uzaysal çözünürlükle, yani tek bir pikselin yerde kapladığı alanın kenar uzunluğuyla ölçülüyor. 93 kilogramlık RASAT, yaklaşık 687 kilometre yükseklikten 7,5 metre pankromatik (siyah-beyaz) ve 15 metre renkli çözünürlükte görüntü alıyordu. 397 kilogramlık GÖKTÜRK-2, 686 kilometreden bu değerleri 2,5 ve 5 metreye indirdi. Yaklaşık 700 kilogramlık İMECE ise pankromatik çözünürlüğü 1 metrenin altına taşıdı; çok bantlı (renkli) görüntülerinin çözünürlüğü 3,96 metre.

Seri yalnız kamera keskinliğiyle ilgili değil. Her uydu, yurt içinde geliştirilen donanımın uzayda sınanması için bir fırsat oldu. RASAT ile uçuş bilgisayarı ve X-bant verici gibi parçalar uçuş geçmişi kazandı; İMECE'de ise TÜBİTAK UZAY'ın geliştirdiği 13 alt sistem kullanıldı. Bir parçanın sonraki uydularda güvenle kullanılabilmesi için çoğu zaman bu deneyim gerekiyor. Enstitü, hedefin dışa bağımlılığı azaltmak olduğunu vurguluyor.

Sık sorulanlar

RASAT beklenenden uzun mu çalıştı?

Evet. Üç yıllık tasarım ömrüyle fırlatılan RASAT, 23 Ağustos 2022'ye kadar görevde kalarak bu sürenin üç katından fazlasını doldurdu.

GÖKTÜRK-2'yi diğerlerinden ayıran ne?

TÜBİTAK UZAY, 18 Aralık 2012'de fırlatılan GÖKTÜRK-2'yi Türkiye'nin ilk millî askerî istihbarat uydusu olarak tanıtıyor.

İMECE nasıl fırlatıldı?

İMECE, SpaceX'in paylaşımlı fırlatma serisinin yedinci uçuşu Transporter-7 kapsamında bir Falcon 9 roketiyle Kaliforniya'daki Vandenberg Uzay Kuvvetleri Üssü'nden gönderildi. Kalkış yerel saatle 14 Nisan 2023 akşamıydı; Türkiye saatiyle bu, 15 Nisan sabahına denk geliyordu.