Kandilli Rasathanesi'nin kısa tarihi
- Veri kaynağı
- Boğaziçi Üniversitesi KRDAE
- İnfografiğin yer aldığı yazı
- Yazıyı oku →
- İnfografikteki veriler
Verileri göster
1868 Rasathane-i Amire kuruldu 1909 31 Mart Vakası'nda tahrip 1911 Kandilli'de düzenli ölçüm 1925 Hicri takvim görevi 1934 Düzenli deprem kayıtları 1947 Güneş lekesi gözlemleri 1982 Boğaziçi'ne bağlandı 2017 Tsunami merkezi akreditasyonu
Bu infografik ne anlatıyor?
Bu infografik, Kandilli Rasathanesi'nin 1868'deki kuruluşundan 2017'ye kadar geçirdiği başlıca aşamaları bir zaman çizelgesiyle gösteriyor.
Hikâye 1868'de Rasathane-i Amire'nin kurulmasıyla başlıyor. Kurum 1909'da 31 Mart Vakası'nda tahrip edildi, ama yalnızca iki yıl sonra, 1911'de Kandilli'de düzenli ölçümlere başlandı.
Sonraki satırlar, rasathanenin görev alanının nasıl genişlediğini gösteriyor:
- 1925: Hicri takvim görevi
- 1934: düzenli deprem kayıtları
- 1947: Güneş lekesi gözlemleri
Kurum 1982'de Boğaziçi Üniversitesi'ne bağlandı; çizelgenin son satırı ise 2017'deki tsunami merkezi akreditasyonu. İlk ve son satır arasında 149 yıl var. Bu sürede hava ölçümüyle başlayan iş, takvim, deprem, Güneş ve tsunami alanlarına yayıldı.
Veriler Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü'ne (KRDAE) dayanıyor. Rasathanenin kuruluş öyküsünü ve bugün neler yaptığını Kandilli Rasathanesi ne zaman kuruldu, ne iş yapar? yazımızda okuyabilirsiniz.
Hava gözleminden deprem izlemeye
Rasathane-i Amire, 1868'de Fransız hükümetinin önerisiyle hava tahminlerinin telgrafla merkezlere iletilmesi için kuruldu. İlk müdürü, Osmanlı telgraf şebekesini yenileyen Aristide Coumbary'ydi; enstitünün tarihçesine göre o yılın gözlem defterlerinde Köstence'den Bağdat'a 19 istasyon yer alıyordu. 1894 İstanbul depremi rasathanede sismograf olmadığı için aletle kaydedilemedi; bunun üzerine İtalya'dan sismograflar alındı.
Kurumu bir astronomi ve jeofizik merkezine dönüştürme fikri, 1910'da müdürlüğe atanan Fatin Hoca'dan (Gökmen) geldi; Boğaz'a bakan İcadiye tepesini o seçti. Meteorolojik ölçümler her gün saat 7, 14 ve 21'de alınıyordu ve rasathane 1929'a kadar ülkede hava gözlemi ve tahmini yapan tek kuruluştu. Kurum 1936'da ilk kez “Kandilli Rasathanesi” adını aldı. Bugün Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi, beşi Kıbrıs'ta olmak üzere 239 sabit istasyondan gelen sinyallerle depremlerin yerini ve büyüklüğünü kısa sürede belirliyor.
Sık sorulanlar
Hicri takvim görevi ne demek?
1925'te çıkarılan 698 sayılı kanunla Hicri-Kameri ay başlarını belirleme görevi Kandilli'ye verildi. Takvim bugün Diyanet İşleri Başkanlığı ile birlikte hazırlanıyor.
Tsunami akreditasyonu neyi kapsıyor?
Merkez, Karadeniz, Ege ve Doğu Akdeniz için UNESCO çatısı altında akredite edilmiş, 7/24 çalışan bir tsunami hizmet sağlayıcısı; sertifikası 27 Haziran 2017'de verildi.
Güneş gözlemleri hâlâ sürüyor mu?
Evet. Astronomi Laboratuvarı 1947'den beri gökyüzü açık olan her gün Güneş'in görünen yüzeyini, yani ışıkküreyi gözlüyor ve verileri uluslararası merkezlerle paylaşıyor.
