21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

CLPS'in ilk yılları

CLPS'in ilk yılları
Veri kaynağı
NASA; Firefly
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
2018İlk 9 şirket seçildi
20195 şirket daha eklendi
2024Peregrine inemedi, IM-1 indi
2025Blue Ghost 1 ve IM-2 indi
2026CLPS 2: 8 şirket, 10 milyar $

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, CLPS programının 2018'den 2026'ya uzanan ilk yıllarını beş dönüm noktasıyla anlatıyor.

Zaman çizelgesi iki aşamada okunabilir. İlk aşama şirket havuzunun kurulmasıdır:

  • 2018: İlk 9 şirket seçildi.
  • 2019: 5 şirket daha eklendi. Böylece havuzdaki şirket sayısı 9 + 5 = 14 oldu.

İkinci aşama, uçuşların sonuçlarıdır. 2024 satırı karışık bir tablo gösteriyor: Peregrine inemedi, IM-1 indi. 2025'te ise Blue Ghost 1 ve IM-2 indi. Yani listedeki dört uçuştan üçü iniş yapabilmiş, biri yapamamıştır; 2024'ten 2025'e geçerken iniş sayısı bire karşı ikiye çıkmıştır.

Son satır yeni bir sözleşme çatısına işaret eder: 2026'da CLPS 2, 8 şirket ve 10 milyar dolar ile gündeme geliyor. İlk havuzun 14 şirketine karşılık yeni çatıda 8 şirket yer alıyor. 2018'den 2026'ya kadar toplam 8 yıl geçmiştir.

Veriler NASA ve Firefly'a dayanıyor. Programın bütünü için CLPS yazısına göz atabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

CLPS, NASA'nın Ay'a bilim aleti taşıma hizmetini ticari şirketlerden satın aldığı programdır. NASA Kasım 2018'de dokuz Amerikan şirketini havuza aldı, bir yıl sonra beş şirket daha ekledi. Havuzdaki şirketler her uçuş için ayrı bir görev siparişi teklifi verir; bu sipariş yük entegrasyonundan fırlatmaya ve Ay yüzeyine inişe kadar uçtan uca hizmeti kapsar.

Zaman çizelgesindeki uçuşların her birinin kendi hikâyesi var:

  • Peregrine: 8 Ocak 2024'te fırlatıldı, araçta bir arıza çıktı ve Ay'a inemedi; 18 Ocak'ta Güney Pasifik üzerinde kontrollü biçimde atmosfere girdi.
  • IM-1 (Odysseus): 22 Şubat 2024'te Ay'ın güney kutbu bölgesindeki Malapert A'ya indi; bir CLPS aracının ilk inişiydi.
  • Blue Ghost 1: 2 Mart 2025'te Mare Crisium'a indi ve 10 NASA yükü teslim etti.
  • IM-2 (Athena): 6 Mart 2025'te Mons Mouton'a indi, ancak araç yan yatmıştı.

Son satırdaki CLPS 2, 7 Kasım 2026'da duyurulan yeni bir çatı sözleşmedir.

Sık sorulanlar

Peregrine neden Ay'a inemedi?

Araçta bir arıza çıktı. Bu yüzden NASA'nın uçuştaki beş bilim yükü hedefe ulaşmadı.

IM-2 indiği halde neden bilim hedefleri tamamlanmadı?

NASA'nın sayfasına göre araç yan yatmıştı; bu yüzden PRIME-1 paketindeki TRIDENT matkabı ve MSOLO kütle spektrometresi bilim hedeflerini gerçekleştiremedi.

CLPS 2, 2026'da neye işaret ediyor?

10 yıllık, çoklu ödüllü ve azami değeri 10 milyar dolar olan bir çatı sözleşmedir. CLPS 1 siparişleri ise Kasım 2028'e kadar verilebilmeye devam edecek.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

✨ Günün seçkisi21 Kasım

Kosmotheoros (Christiaan Huygens)📚 Günün kitabıKosmotheoros (Christiaan Huygens)Christiaan Huygens · 1698

Çok okunanlar

  1. ESO duyurdu: CTAO-Güney'e iki büyük gama ışını teleskobu daha, Paranal'da 53 teleskop olacak
  2. Perseverance'ın telsizleri, Odyssey'in tepki çarkı arızalı: iki Mars görevinde bilim durdu
  3. NASA, Ay roketi SLS'nin RS-25 motorunu Stennis'te 200 saniye ateşledi
  4. Çocuklar için uzay kitapları: yaşa göre 18 öneri (3 yaştan gence)
  5. Yeni başlayanlar için en iyi astronomi kitapları: 16 uzay kitabı önerisi

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar