21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Chasing the Moon (Ay'ın Peşinde), ABD ile Sovyetler Birliği arasındaki uzay yarışını ve insanın Ay'a ayak basma çabasını anlatan 2019 yapımı belgesel dizi. Arşiv malzemesini ustaca kullanmasıyla tanınan belgeselci Robert Stone'un yönettiği üç bölümlük yapım, Apollo 11'in 50. yıl dönümünde ABD kamu yayıncısı PBS'in American Experience kuşağında yayımlandı. Dizi, daha önce kamuoyunun hiç görmediği arşiv görüntülerine yer vermesiyle dikkat çekti.

Videonun özgün adı: Trailer | Chasing the Moon | American Experience | PBS · Yayımlayan: American Experience | PBS

Ayrıntılar: Chasing the Moon

Sık sorulanlar

Chasing the Moon ne zaman ve nerede yayımlandı?

Belgesel Temmuz 2019'da PBS'te art arda üç gece boyunca yayımlandı ve Apollo 11'in yıl dönümü için hazırlanan yapımlar arasında yer aldı. Her bölüm yaklaşık bir saat 48 dakika sürüyor. Newsday'den Vern Gay diziyi "heyecan verici ve hayati önemde bir tarih" olarak niteledi.

Belgesel hangi dönemi anlatıyor?

Dizi 1957 ile 1969 arasını sırayla izliyor. Anlatı, Sovyetler Birliği'nin 4 Ekim 1957'de Sputnik 1'i fırlatmasının ABD'de yarattığı şokla açılıyor. Ardından 12 Nisan 1961'de Yuri Gagarin'in Vostok 1 ile yörüngeye çıkışı ve John F. Kennedy'nin 25 Mayıs 1961'de Kongre'den Ay hedefine destek istemesi geliyor; hikâye Temmuz 1969'da Apollo 11 ile kapanıyor.

Bu belgeseli benzerlerinden ayıran ne?

Hikâye yalnız astronotlar ve mühendisler üzerinden kurulmuyor. Soğuk Savaş siyaseti, medya, kamuoyu ve toplumsal hareketler de anlatının içinde; programın yüksek maliyetini sorgulayanlar, sivil haklar hareketinin eleştirileri ve uzay programının halka nasıl "satıldığı" da işleniyor. Stone ile Alan Anders'ın yazdığı aynı adlı bir kitap da diziye eşlik etti.

Neden önemli?

Uzay yarışı yalnız bilimsel bir rekabet değildi: kökleri İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki balistik füze ve nükleer silah yarışına uzanıyor, uzaydaki teknolojik üstünlük ulusal güvenlik meselesi sayılıyordu. Chasing the Moon bu bağlamı arşiv malzemesiyle kurduğu için dönemi anlamak isteyenlere sağlam bir başlangıç sunuyor. ABD, Apollo 11'den sonra beş ekibi daha Ay'a indirdi. Yarışın sonunu ise iş birliği getirdi; Temmuz 1975'teki Apollo-Soyuz Test Projesi'nde bir Amerikan ekibiyle bir Sovyet ekibi Dünya yörüngesinde buluştu.

Videoda ne anlatılıyor?

Bu video, belgeseli yayımlayan PBS'in American Experience kuşağının resmî fragmanı. Fragmanın tanıttığı anlatı, Kennedy'nin on yıl bitmeden "bir insanı Ay'a indirip güvenle Dünya'ya geri getirme" hedefinin nasıl ortaya çıktığını ve o hedefe giden yolu konu alıyor.

Yönetmen Robert Stone, İngiltere'de doğup ABD'de yetişmiş, Oscar adaylığı bulunan bir belgeselci; yedi filmi American Experience'ta yayımlandı, dört filmi ilk kez Sundance Film Festivali'nde gösterildi. Nükleer enerjiyi iklim değişikliğine çözüm olarak savunan Pandora's Promise (2013) ve NASA mühendisi Gentry Lee'yi anlatan Starman (2025) da onun işleri arasında.

Yarış nasıl başladı, nasıl bitti?

Uzay yarışının resmî başlangıcı sayılan an, ABD'nin 29 Temmuz 1955'te Uluslararası Jeofizik Yılı için yapay uydu fırlatacağını duyurması; Sovyetler beş gün sonra aynı niyeti açıkladı. Sputnik ve Gagarin'den sonra iki ülke de Ay'a insan taşıyabilecek dev roketlere yöneldi. ABD'nin Satürn V roketi, üç kişilik bir yörünge aracını ve iki kişilik bir iniş aracını Ay'a gönderecek güçteydi. Sovyetlerin N1 roketiyle yürüttüğü insanlı Ay programı ise başarıya ulaşamadı ve iptal edildi; Sovyetler bunun yerine ilk uzay istasyonu programı Salyut'a ve Venüs ile Mars'a iniş görevlerine ağırlık verdi.

Ay'a inen son ekip olan Apollo 17'nin komutanı Gene Cernan'ın hikâyesi The Last Man on the Moon belgeselinde anlatılıyor. Yarışı kapatan iş birliğinin zemini ise Nisan 1972'de imzalanan anlaşmayla hazırlandı.

Bunları da izleyinTümü →

Çok izlenen videolar

  1. Stephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı FragmanStephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı Fragman
  2. Dune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları SahnesiDune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları Sahnesi
  3. Killer bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ıKiller bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ı
  4. Hubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk AnaliziHubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk Analizi
  5. Varanasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi KarşılıyorVaranasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi Karşılıyor

En yeni videolar

  1. Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…
  2. Mars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü ArtırdıMars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü Artırdı
  3. Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…
  4. Galaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay SavaşlarıGalaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay Savaşları
  5. Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…

Çok bakılan galeriler

  1. Ay keşfi fotoğraflarlaAy keşfi fotoğraflarla
  2. Türkiye'nin uzay programı fotoğraflarlaTürkiye'nin uzay programı fotoğraflarla
  3. Mars fotoğraflarlaMars fotoğraflarla
  4. Bilinmeyen Işıklar: UFO Dosyası fotoğraflarlaBilinmeyen Işıklar: UFO Dosyası fotoğraflarla
  5. Haftanın uzay fotoğrafları: 5–11 Ekim 2026Haftanın uzay fotoğrafları: 5–11 Ekim 2026

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar