2 Kasım 2026, PazartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Bugün uzayda, Sıradaki fırlatma: Electron fırlatması: The Sea God Surveys (iQPS Launch 9)2 Kasım 2026, 19:41

Türksat 1A'dan ilk çalışan uyduya

Türksat 1A'dan ilk çalışan uyduya
Veri kaynağı
Arianespace, ESA, Türksat
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
Aralık 1990Aerospatiale sözleşmesi
Ocak 1994V63 uçuşu: Türksat 1A kaybı
Haziran 1994Fırlatmalar yeniden başladı
Ağustos 1994V66: Türksat 1B fırlatıldı
Ekim 1994Türksat 1B hizmete girdi
Temmuz 1996Türksat 1C fırlatıldı

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, Türksat uydularının 1990'daki sözleşmeden 1996'daki Türksat 1C fırlatmasına uzanan zaman çizelgesini gösteriyor.

Süreç Aralık 1990'da Aerospatiale ile imzalanan sözleşmeyle başladı. İlk büyük kırılma Ocak 1994'te yaşandı: V63 uçuşunda Türksat 1A kaybedildi. Bu başarısızlığın ardından fırlatmalar Haziran 1994'te yeniden başladı.

Kayıptan yalnızca yedi ay sonra, Ağustos 1994'te V66 uçuşuyla Türksat 1B fırlatıldı ve yaklaşık iki ay sonra, Ekim 1994'te hizmete girdi. Böylece Türksat 1B, Türkiye'nin ilk çalışan uydusu oldu. Zincirin son halkası Temmuz 1996'da fırlatılan Türksat 1C oldu.

  • Sözleşmeden ilk çalışan uyduya: yaklaşık dört yıl.
  • Sözleşmeden Türksat 1C'ye: beş buçuk yılı aşkın bir süre.

Tablo, bir fırlatma kazasının programı durdurmadığını, aksine aynı yıl içinde telafi edildiğini açıkça gösteriyor.

Veriler Arianespace, ESA ve Türksat kaynaklarına dayanıyor. Görevin hikâyesini Türksat 1A sayfasında okuyabilirsiniz.

Bu zaman çizelgesinin arka planı

Türkiye'nin uydu haberleşmesi geçmişi, kendi uydusuna sahip olmaktan çok daha eskiye uzanıyor. Türksat'ın tarihçesine göre 1968'de PTT Genel Müdürlüğü bünyesinde Peyk Telekomünikasyon Grup Başmühendisliği kuruldu ve aynı yıl uluslararası uydu kuruluşu Intelsat'a üye olundu. İlk uydu yer istasyonu AKA-1 (Ankara-1) 23 Nisan 1979'da hizmete girdi. Çizelgenin başındaki 1990 sözleşmesi, "Türksat Millî Haberleşme Uyduları" adıyla ülkenin kendi uydularına giden yolu açtı.

Türksat 1A, 24 Ocak 1994'te Fransız Guyanası'ndaki Kourou üssünden bir Ariane 44LP roketiyle fırlatıldı. Aynı roketteki Eutelsat II-F5 uydusu da kaybedildi. Kayıp uydudan değil, fırlatma uçuşundan kaynaklandı; ESA'nın bültenine göre bütün Ariane fırlatmaları kazayı inceleyen soruşturma bitene kadar ertelendi. Hedef, ekvatorun yaklaşık 36 bin kilometre üzerindeki, uydunun yerden bakıldığında sabit durduğu eş zamanlı yörüngeydi.

Sık sorulanlar

Türkiye'nin ilk uydusu hangisi?

Soruya iki cevap verilebiliyor: Uzaya fırlatılan ilk Türk uydusu Türksat 1A, ama yörüngeye ulaşıp hizmet veren ilk uydu Türksat 1B. Türksat'ın resmî tarihçesi 1990 sözleşmesinden doğrudan 1B fırlatmasına geçiyor.

Haziran 1994'te ne oldu?

Ariane 4 fırlatmaları 17 Haziran 1994'te V64 uçuşuyla yeniden başladı. Arianespace, kaybedilen zamanı telafi etmek için üç haftada bir fırlatma yapmayı planlıyordu.

Türksat 1B'yi taşıyan rokette başka yük var mıydı?

Evet. V66 uçuşu, Brezilya'nın Brasilsat B1 uydusunu da yörüngeye taşıdı. Ayrıntılar Türksat 1A sayfasında.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Çok okunanlar

  1. Güneş neden ikizlerinden daha fakir? Yeni açıklama doğum yerini galaksi merkezine yaklaştırıyor
  2. 18. kez uçan Falcon 9 iticisi, 27 Starlink uydusunu daha Kaliforniya'dan yörüngeye taşıdı
  3. Google'ın Suncatcher uydusu yörüngeden ilk yanıtını gönderdi: TPU'da yazılan bir haiku
  4. Haftanın fırlatmaları: Vandenberg'den USSF-432, Yeni Zelanda'dan Japon radar uydusu
  5. IRIS² uyduları için ilk anten siparişi: MDA, 66 uydulu ilk katmana dijital anten verecek

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

3. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar