Şafak öncesi gökyüzünde parlayan roket denizanası: CRS-35 yola çıktı
- Çeken araç ya da kişi
- NASA fotoğrafçısı John Kraus
- Kaynak
- NASA Günün Görüntüsü
- Fotoğrafla ilgili yazı
- Yazıyı oku →
Florida'nın Cocoa Beach sahilinden çekilen bu karede, henüz aydınlanmamış gökyüzünde parıldayan dev bir denizanası görülüyor. Aslında bu, bir SpaceX Falcon 9 roketinin egzoz dumanı: Şafak öncesi karanlıkta yükselen roketin bıraktığı gaz bulutu güneş ışığıyla aydınlanmış ve gökyüzünde bir denizanasını andıran parlak bir şekil almış. Fotoğraf, NASA fotoğrafçısı John Kraus'un 13 Ekim 2026 Salı sabahı, NASA'nın SpaceX CRS-35 görevinin fırlatılışı sırasında çektiği kare.
Denizanası etkisi nasıl oluşur?
NASA'nın açıklamasına göre bu görsel olay doğrudan "denizanası" adıyla biliniyor. Etki, gün doğumuna ya da gün batımına yakın saatlerde ortaya çıkıyor: Roketin egzoz dumanı parlak biçimde aydınlanıyor ve gökyüzünde ışıldayan, denizanasına benzeyen bir şekil oluşuyor. CRS-35'te de duman, şafak öncesinin karanlık göğünün önünde güneş ışığını yakaladığı için bu kadar belirgin parladı. NASA, roketin egzoz bulutunun ABD'nin doğusunun geniş bir bölümünden görülebildiğini de belirtiyor.
İstasyona 35. ticari ikmal
Roket EDT ile sabah 6.33'te (TSİ 13.33) Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu'ndaki 40 numaralı Fırlatma Kompleksi'nden havalandı. Burnundaki insansız Dragon kargo aracı, SpaceX'in NASA için gerçekleştirdiği 35. ticari ikmal görevinde Uluslararası Uzay İstasyonu'na bilimsel deneyler, malzeme ve donanım taşıyordu. NASA'ya göre araçtaki kargo 2.850 kilogramı (6.300 pound) aşıyordu.
Kargonun bilimsel bölümünde öne çıkan deneyler şunlar:
- Küçük beyin modelleri: Laboratuvarda üretilmiş insan beyni doku modelleri beş hafta istasyonda kalacak; Dünya'da tutulan eşleriyle karşılaştırılarak kısa bir uzay uçuşunun beyni hücre düzeyinde nasıl etkilediği araştırılacak.
- Uzayda bitki hastalıkları: Hastalık yapıcı bir mantarla enfekte edilen bitkiler üzerinden, ürün hastalıklarının mikroçekimde daha hızlı ve daha şiddetli ilerleyip ilerlemediği sınanacak.
- Kompakt mikroplaka okuyucu: İstasyona bu yıl ulaşan cihazın antikor, antijen ve protein gibi biyobelirteçleri ölçme yeteneği ilk kez test edilecek; böylece örnekler Dünya'ya dönmeyi beklemeden yörüngede incelenebilecek.
- İlaca dirençli bakteriler: Antibiyotiğe dirençli bakterilerin mikroçekimde nasıl hayatta kalıp evrildiğini izleyen çalışma, planlanan dördüncü ve son kez istasyona dönüyor.
Dragon ayrıca öğrencilerin yaptığı iki CubeSat'ı taşıdı. NASA'nın CubeSat Fırlatma Girişimi kapsamında uçan PROVES-Maia (Texas State Üniversitesi) ve PROVES-Taygeta (Cal Poly Pomona ile Mt. San Antonio College) uyduları, istasyondan bırakıldıktan sonra amatör telsiz operatörleri için mesaj aktarmayı ve uydular arası iletişimi deneyecek.
Neden önemli?
Bu ikmal uçuşları, NASA'nın istasyonun ikmali için özel şirketlerle kurduğu ortaklığın parçası ve yörüngedeki araştırmaların sürmesini sağlıyor. Taşınan deneyler hem astronotların uzun görevlerdeki sağlığını korumaya hem de Ay ve ötesine yapılacak yolculuklara hazırlığa hizmet ediyor; NASA'ya göre bitki ve bakteri çalışmalarının sonuçları Dünya'da hastalığa dayanıklı ürünlerin geliştirilmesine ve "süper bakterilerin" nasıl ortaya çıktığının anlaşılmasına da katkı sağlayabilir. NASA, Dragon'ın 15 Ekim'de istasyona yaklaşıp kenetlenmesini canlı yayınlayacağını duyurmuştu. Aracın istasyona varışını ve ekibin kargoyu boşaltmasını haberimizde, görevin ayrıntılarını da bu yazımızda okuyabilirsiniz.
