Uzay Gündem
Bugün uzayda, Sıradaki fırlatma: Falcon 9 Block 5 fırlatması: NROL-13622 Kasım 2026, 15:16
Video: https://www.youtube.com/watch?v=6MfKBeIN3Ic
Ölümüne Yakalanan Beyaz Cüce, Yeni Gezegen Oluşturuyor
Gezegenler normalde yıldızlarıyla aynı anda, genç bir yıldızı saran gaz ve toz diskinden doğar. Warwick Üniversitesi'nden Jamie Williams'ın başını çektiği ekip ise bunun tersine işaret eden bir aday buldu: yıldızı öldükten sonra, onun saçtığı maddeden oluşmuş görünen dev bir gezegen. Balina takımyıldızı yönündeki HS 0209+0832 adlı beyaz cücenin çevresindeki bu cisim doğrulanırsa, bir beyaz cüce etrafında bilinen ilk "ikinci nesil" gezegen olacak. Çalışma 5 Ekim 2026'da Nature Astronomy dergisinde yayımlandı.
Videonun özgün adı: Dying Star Creates Brand New Planet · Yayımlayan: NASA Goddard
Haberin tamamı: Yıldızının küllerinden doğan gezegen: beyaz cücede niyobyum izi ve açık sorular
Videoda ne anlatılıyor?
NASA Goddard'ın bu kısa canlandırması, araştırmacıların önerdiği senaryoyu evre evre anlatıyor. Buna göre ata yıldız ömrünün son evresinde, asimptotik dev kol denen dönemde kütlesinin bir bölümünü dışarı attı. Atılan madde, “yavaş nötron yakalama” (s-süreci) yoluyla üretilmiş ağır elementlerce zengin bir disk oluşturdu ve bu diskten yeni bir gaz devi yoğuştu. Geride kalan beyaz cüce hâlâ çok sıcak olduğu için yakınındaki gezegenin atmosferini buharlaştırıp yüzeyine çekiyor.
Canlandırmadaki gezegen temsilî; cisim teleskoplarla doğrudan görülmedi. Varlığına dair ikinci ipucu NASA'nın TESS uydusundan geliyor: yıldızın parlaklığı 4,4 günde bir, binde bir buçuk gibi çok küçük bir oranda inip çıkıyor. Ekip bunu, Ay'ın evrelerine benzer biçimde gezegenin aydınlanan yüzünün yörünge boyunca bize dönüp yeniden gizlenmesiyle açıklıyor.
Neden henüz bir “aday”?
Hubble'ın 1999'da çektiği tayf, ancak 25 yıl sonra güncel atomik veri tabanlarıyla yeniden tarandığında bol niyobyum ortaya çıkardı. Oysa s-süreci niyobyumdan çok daha fazla stronsiyum üretmeli: ekibin modelleri stronsiyumun 10 ila 50 kat fazla olmasını beklerken gözlemde hiç stronsiyum görünmüyor. Yıldız ışığının basıncının yüzeydeki element bolluklarını etkileyebilmesi ve parlaklık değişiminin beklenenden büyük olması da açık sorular arasında.
Kesin sınama için sistemin kızılötesinde ölçülmesi gerekiyor: kendi ısısıyla parlayan gezegen büyüklüğünde bir cisim varsa bu dalga boylarında iz bırakmalı. O ölçüm yapılana kadar HS 0209+0832'nin çevresindeki cisim bir gezegen adayı olarak kalıyor.
Bunları da izleyinTümü →
BelgeselIMAX Hubble Belgeseli: Uzay Teleskobunun Onarımı ve Kozmik Görüntüler
Bilim ve keşifSıcak Jüpiter nedir? Kısa açıklama
Bilim ve keşifSıcak Jüpiterler nedir ve neden inceleniyor?
FırlatmalarNancy Grace Roman Uzay Teleskobunun Falcon Heavy’dan Fırlatılış Anları
BelgeselJames Webb Uzay Teleskobunun İnşası ve Derin Uzay Görüntüleri IMAX'ta
Bilim ve keşifYaşanabilir Bölge Nedir? Sıvı Su ve Ötegezegenler
Çok izlenen videolar
▶Stephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı Fragman
▶Dune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları Sahnesi
▶Killer bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ı
▶Hubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk Analizi
▶Varanasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi Karşılıyor
En yeni videolar
▶Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…
▶Mars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü Artırdı
▶Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…
▶Galaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay Savaşları
▶Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…
Çok bakılan galeriler
🧩 Haftanın bulmacası
6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →🧰 Uzay araçları
- Gökyüzü haritası
- Güneş Sistemi şu an
- ISS şu an nerede?
- Güneş tutulması
- Günün uzay kelimesi
- Hangisi daha büyük?
- Başka gezegende kaç kilo olurdum?
Kaynak: Uzay Gündem — https://uzaygundem.com/video-galeri/olumune-yakalanan-beyaz-cuce-yeni-gezegen-olusturuyor — Yazdırma tarihi: 21 Kasım 2026


📷 15
📷 29
📷 40
📷 8
📷 24