21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Galaksimizde bizimle iletişim kurabilecek kaç uygarlık var? Bu soruya doğrudan yanıt vermek imkânsız; ama soruyu daha küçük, tek tek tartışılabilir parçalara bölmek mümkün. Drake denklemi tam olarak bunu yapar. Amerikalı radyo astronomu Frank Drake 'in 1961'de geliştirdiği bu denklem, bir sayı üretmekten çok, dünya dışı zekâ arayışının hangi bilinmeyenlere bağlı olduğunu gösteren bir yol haritasıdır. Bugün hâlâ astrobiyolojinin en çok alıntılanan formülüdür.

Videonun özgün adı: Kepler Makes Discoveries Inside the Habitable Zone · Yayımlayan: NASA

Ayrıntılar: Drake denklemi

Videoda ne anlatılıyor?

NASA'nın bu videosu, başlığından anlaşıldığı gibi Kepler uzay teleskobunun yaşanabilir bölgede yaptığı keşifleri anlatıyor. Yaşanabilir bölge, bir yıldızın çevresinde gezegen yüzeyinde sıvı suyun bulunabileceği uzaklık aralığıdır. Kepler'in bulguları, Drake denkleminde yıllarca tahminden ibaret kalan terimleri ölçülebilir hâle getiren verilerin başında geliyor.

Kepler, Drake denklemini nasıl değiştirdi?

Drake denklemi galaksideki iletişim kurabilen uygarlıkların sayısını yedi çarpana böler. Bunlardan fp gezegeni olan yıldızların oranını, ne ise yıldız başına düşen yaşama elverişli gezegen sayısını ifade eder. 1961'de ikisi de tamamen tahmine dayanıyordu. 2012'deki bir mikromercek analizi, Samanyolu'ndaki yıldızların ortalama en az bir gezegeni olduğunu, yani fp'nin 1'e yaklaşabileceğini gösterdi.

Kepler verilerine dayanan 2013 tarihli bir çalışmaya göre Samanyolu'nda yaşanabilir bölgede dolanan Dünya boyutunda 40 milyara kadar gezegen olabilir; bunların 11 milyarı Güneş benzeri yıldızların çevresinde. Galakside yaklaşık 100 milyar yıldız varsayılırsa fp × ne yaklaşık 0,4 eder. Bu sonuç, Green Bank toplantısında ne için öngörülen değerlerin iyimser olduğunu da gösterdi. Yine de yaşanabilir bölgede bir gezegen bulmak, orada yaşam olduğu anlamına gelmez: Denklemin biyolojik ve sosyolojik terimleri hâlâ büyük ölçüde bilinmiyor.

Sık sorulanlar

Drake denklemi hangi toplantı için hazırlandı?

Frank Drake denklemi, 1961'de Batı Virginia'daki Green Bank'te düzenlenen ve dünya dışı zekâ arayışı (SETI) alanındaki ilk bilimsel toplantının gündemini belirlemek için yazdı. On katılımcı kendilerine "Yunus Tarikatı" adını verdi. Denklemin bugün bilinen biçimi ilk kez Drake'in 1965 tarihli makalesinde yayımlandı.

Denklem galakside kaç uygarlık olduğunu söylüyor mu?

Kesin bir sayı vermiyor. Green Bank grubunun değerleri 20 ile 50 milyon arasında sonuçlar üretti; grubun vardığı ana sonuç, uygarlık sayısının kabaca bir uygarlığın saptanabilir sinyal yaydığı süreye (L) eşit olduğuydu. Kötümser ve iyimser senaryolar arasındaki fark ise yaklaşık 10¹⁹ kata ulaşıyor.

Hangi terimler hâlâ bilinmiyor?

Yaşamın başlama oranı (fl), zekânın gelişme oranı (fi), iletişim kuran uygarlıkların oranı (fc) ve uygarlığın ömrü (L) büyük ölçüde spekülatif. En büyük bilinmeyen L olarak görülüyor.

Neden önemli?

Denklemi savunanlar, onun kesin bir sayı üretmek için değil, bir araştırma gündemi belirlemek için tasarlandığını hatırlatıyor. Kepler gibi görevlerin verileri, 1961'de tamamen bilinmeyen terimleri ölçülebilir kılarak bu gündemin işlediğini gösteriyor. Ayrıntılar için Drake denklemi sayfasına bakabilirsiniz.

Bunları da izleyinTümü →

Çok izlenen videolar

  1. Stephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı FragmanStephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı Fragman
  2. Dune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları SahnesiDune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları Sahnesi
  3. Killer bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ıKiller bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ı
  4. Hubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk AnaliziHubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk Analizi
  5. Varanasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi KarşılıyorVaranasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi Karşılıyor

En yeni videolar

  1. Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…
  2. Mars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü ArtırdıMars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü Artırdı
  3. Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…
  4. Galaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay SavaşlarıGalaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay Savaşları
  5. Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…

Çok bakılan galeriler

  1. Ay keşfi fotoğraflarlaAy keşfi fotoğraflarla
  2. Türkiye'nin uzay programı fotoğraflarlaTürkiye'nin uzay programı fotoğraflarla
  3. Mars fotoğraflarlaMars fotoğraflarla
  4. Bilinmeyen Işıklar: UFO Dosyası fotoğraflarlaBilinmeyen Işıklar: UFO Dosyası fotoğraflarla
  5. Haftanın uzay fotoğrafları: 5–11 Ekim 2026Haftanın uzay fotoğrafları: 5–11 Ekim 2026

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar