2 Kasım 2026, PazartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Bugün uzayda, Sıradaki fırlatma: Electron fırlatması: The Sea God Surveys (iQPS Launch 9)2 Kasım 2026, 19:41

VIPER rakamlarla

VIPER rakamlarla
Veri kaynağı
NASA
İnfografiğin yer aldığı yazı
Yazıyı oku →
İnfografikteki veriler
Verileri göster
Planlanan görev süresi100 gün
Planlanan yol30 km'den fazla
Matkap uzunluğu1 m
Yükseklik2,5 m
Eğim kapasitesi15 derece
Normal hız0,72 km/sa

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, NASA'nın VIPER aracını görev süresi, kat edilecek yol, boyut ve hareket kabiliyeti rakamlarıyla özetliyor.

  • Planlanan görev süresi: 100 gün
  • Planlanan yol: 30 km'den fazla
  • Matkap uzunluğu: 1 m
  • Yükseklik: 2,5 m
  • Eğim kapasitesi: 15 derece
  • Normal hız: 0,72 km/sa

Süre ve yol birlikte okunduğunda, 100 günde 30 km'den fazla yol gitmek günde ortalama 300 metreden fazlası demek. Normal hızı saatte 0,72 km olan araç, 30 km'yi kesintisiz sürse yaklaşık 42 saatte kat edebilirdi; bu da 100 günlük görev süresinin küçük bir bölümüne karşılık geliyor.

Boyutlara bakıldığında, 1 metrelik matkap aracın 2,5 metrelik yüksekliğinin %40'ı uzunluğunda. 15 derecelik eğim kapasitesi ise aracın yalnız düz zeminde değil, eğimli arazide de ilerleyebileceğini gösteriyor. Tablo böylece aracın hem ne kadar yol gideceğini hem de nasıl bir arazide çalışabileceğini birlikte özetliyor.

Veriler NASA'ya dayanıyor. Görevin ayrıntıları için VIPER sayfasına bakabilirsiniz.

VIPER Ay'da neyi arayacak?

Ay'ın kutuplarında buz bulunduğu, yörüngedeki uydular ve yüzeye çarptırılan araçlarla yapılan önceki ölçümlerden biliniyor. Ama bu suyu bir gün kullanabilmek için yerini, derinliğini, yoğunluğunu ve biçimini yakından öğrenmek gerekiyor. Golf arabası büyüklüğündeki VIPER bu yüzden güney kutbu bölgesindeki Mons Mouton çevresinde dolaşacak ve Güneş ışığının hiç ulaşmadığı kalıcı gölgedeki kraterlere girebilecek; NASA'nın far taşıyan ilk gezgini olması da bundan. NASA'ya göre VIPER, başka bir gök cisminde kaynak haritalaması yapan ilk görev olacak.

Tablodaki 1 metrelik matkap TRIDENT adını taşıyor ve yaklaşık 90 santimetre derinlikten toprak kırıntıları çıkaracak; NASA'ya göre bu, Apollo görevlerinden bu yana Ay'da yapılacak ilk sondaj. Nötron spektrometresi yüzeyin yaklaşık 90 santimetre altına kadar hidrojeni dolaylı yoldan saptayacak; öteki iki alet, çıkarılan malzemedeki hidrojenin su molekülü mü, hidroksil mi olduğunu ayırt edecek ve ortamdaki gazları inceleyecek.

Sık sorulanlar

Kaynak ararken de aynı hızla mı gidecek?

Hayır. Normal hız saatte yaklaşık 0,72 kilometreyken kaynak ararken saatte 0,4 kilometreye iniyor. Yerdeki operatörler araca genellikle yaklaşık 4,5 metrelik adımlarla komut verecek.

Görev iptal edilmemiş miydi?

NASA, Temmuz 2024'te maliyet artışı ve gecikmeler nedeniyle projeyi sonlandırma niyetini açıklamıştı. Eylül 2025'te gezgini Ay'a taşıma işini Blue Origin'e verdi. Gezgin tamamlandı ve Johnson Uzay Merkezi'nde son testlerinden geçiyor; Blue Moon MK1 iniş aracıyla Ay'a gidişi 2027'de planlanıyor.

Sıradaki fırlatmalarTümü →

Çok okunanlar

  1. Güneş neden ikizlerinden daha fakir? Yeni açıklama doğum yerini galaksi merkezine yaklaştırıyor
  2. 18. kez uçan Falcon 9 iticisi, 27 Starlink uydusunu daha Kaliforniya'dan yörüngeye taşıdı
  3. Google'ın Suncatcher uydusu yörüngeden ilk yanıtını gönderdi: TPU'da yazılan bir haiku
  4. Haftanın fırlatmaları: Vandenberg'den USSF-432, Yeni Zelanda'dan Japon radar uydusu
  5. IRIS² uyduları için ilk anten siparişi: MDA, 66 uydulu ilk katmana dijital anten verecek

Gökyüzü takvimiTümü →

🧩 Haftanın bulmacası

3. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar