Ayçiçeği tarlası üzerinde adım adım ilerleyen tam Güneş tutulması
- Çeken araç ya da kişi
- NASA fotoğrafçısı Bill Ingalls
- Kaynak
- NASA Günün Görüntüsü
- Fotoğrafla ilgili yazı
- Yazıyı oku →
Bu bileşik fotoğraf, 12 Ağustos 2026 Çarşamba günü kuzeybatı İspanya'daki San Millán de los Caballeros üzerinde yaşanan tam Güneş tutulmasının ilerleyişini tek karede gösteriyor. Ön planda bir ayçiçeği tarlası uzanıyor; gökyüzünde ise Güneş'in Ay tarafından adım adım örtülüşü, tam tutulma anı ve ardından yeniden açılışı sıralanıyor. NASA'nın Dünya Gözlemevi'nin (Earth Observatory) açıklamasına göre kareler tutulmadan önce, tutulma sırasında ve sonrasında, "konuya yakışır çiçeklerle" dolu bir tarladan çekildi; ayçiçeğinin İngilizce adı sunflower, yani "güneş çiçeği". Fotoğraf NASA'dan Bill Ingalls'a ait.
Gün batımından hemen önce karanlık
San Millán de los Caballeros, León'un yaklaşık 40 kilometre güneyinde küçük bir kasaba. Grönland ve İzlanda'nın bazı bölgeleriyle birlikte kuzey İspanya, bu tutulmanın tam tutulma kuşağına giren az sayıdaki kara parçasından biriydi. Ay'ın tam gölgesi (umbra) İspanya'yı gün batımına yaklaşırken taradı. NASA'ya göre León'da parçalı tutulma yerel saatle 19.32'de başladı ve Güneş ufkun altına inmeden yalnızca dakikalar önce, 21.22'de bitti. Tam tutulma 20.28'de başladı ve yaklaşık iki dakika sürdü. İspanya'nın daha doğusunda ise Güneş, tutulma bitmeden battı.
Koronayı görmek için kısa bir pencere
Tam tutulma kuşağındakiler, Ay'ın Güneş'i tamamen örttüğü kısa süre boyunca Güneş'in etkin dış atmosferini, yani koronayı görme fırsatı yakaladı. NASA'nın Dünya Gözlemevi, tam tutulma sırasında çekilen bir karede sol tarafta koronaya doğru uzanan parlak bir plazma halkasının, yani bir Güneş püskürmesinin (prominens) görüldüğünü belirtiyor. Plazma, çoğunlukla iyonlaşmış hidrojen ve helyumdan oluşan çok sıcak bir gaz ve Güneş'in dolanık, bükülmüş manyetik alanları boyunca akıyor. Yükseklikleri Dünya'nın çapının birçok katına ulaşabilen bu püskürmeler, tutulmalar sırasında bazen çıplak gözle de seçilebiliyor.
Geniş bir kuşak, kısa bir an
NASA'ya göre bu tam tutulma Grönland, İzlanda, kuzey Rusya, Atlas Okyanusu, İspanya ve Portekiz'in küçük bir köşesi üzerinden geçti. Parçalı tutulma ise ABD'nin bazı bölgelerinden, Kanada'nın büyük bölümünden, Avrupa'nın çoğundan ve kuzeybatı Afrika'dan görüldü. Tam tutulma kuşağındakilerin çoğu için Güneş iki dakikadan kısa süre tamamen örtülü kaldı.
NASA'nın güvenlik uyarısı da açık: Güneş'e korumasız bakmak yalnızca Ay'ın Güneş'in parlak yüzünü tamamen kapattığı tam tutulma anında güvenli. Öncesindeki ve sonrasındaki parçalı evrelerde mutlaka güvenli tutulma gözlüğü, el tipi Güneş görüntüleyicisi ya da iğne deliği projektörü gibi dolaylı bir yöntem kullanmak gerekiyor; sıradan güneş gözlükleri ne kadar koyu olursa olsun bu iş için güvenli değil.
Tutulmaların nasıl oluştuğunu Ay evreleri ve tutulmalar rehberimizde, Türkiye'den görülecek sonraki tutulmaları 2026-2030 tutulma listemizde bulabilirsiniz. İspanya'daki bu ayçiçekli tutulmayı haberimizde de anlattık.
