Ranger'ın başarısızlıktan başarıya yolu

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, Ranger projesinin 1959'daki başlangıcından 1965'teki Ranger 9'a kadar uzanan yolu, art arda gelen başarısızlıklardan başarıya geçişi zaman sırasıyla gösteriyor.

Çizgi başarısızlıklarla ilerliyor. Proje 1959'da başlatıldı. 1961'de Ranger 1 ve 2 fırlatma arızası yüzünden amacına ulaşamadı. 1962'de ise Ranger 3, 4 ve 5'in üçü de başarısız oldu. Ocak 1964'te Ranger 6 farklı bir sorunla karşılaştı: kameraları çalışmadı. Yani ilk altı uçuşun hiçbirinde istenen görüntüler elde edilemedi.

Dönüm noktası Temmuz 1964'te geliyor. Ranger 7 toplam 4.316 fotoğraf getirdi. Şubat 1965'te Ranger 8 bu sayıyı 7.137'ye çıkardı; aradaki fark 2.821 fotoğraf eder. Mart 1965'te Ranger 9 ise Alphonsus bölgesinden görüntüler gönderdi ve bu görüntüler canlı televizyon yayınıyla izlendi.

• 1961-1964 Ocak: fırlatma arızaları ve çalışmayan kameralar.
• 1964 Temmuz - 1965 Şubat: fotoğraf sayısı 4.316'dan 7.137'ye yükseldi.
• 1965 Mart: Alphonsus'tan canlı TV görüntüsü.

Veriler NASA ve JPL'ye dayanıyor. Projenin tarihi için ilgili yazıya göz atabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

Ranger, 1957'deki Sputnik şokunun ardından JPL'nin önerdiği, Ay'ı ve gezegenleri keşfedebilecek bir uzay aracı ailesinin ilk adımıydı. Sondalar Ay'a dalarken son dakikalarında televizyon kameralarıyla fotoğraf çekiyor, sonra yüzeye çakılıyordu. Başkan Kennedy'nin 1961'de insanı Ay'a indirmeyi ulusal hedef ilan etmesiyle proje, bilim deneylerini birer birer araçtan çıkarıp Apollo için veri toplayan bir keşif aracına dönüştü.

Ranger 5'in ardından NASA'nın kurduğu Kelley Kurulu, JPL'nin örgütlenmesini ve kalite denetimini sorguladı; yönetim değişti. Blok III serisi yalnızca altı televizyon kamerası taşıdı. NASA kayıtlarına göre Ranger 7, ABD'nin art arda 13 başarısız Ay denemesinden sonraki ilk başarısıydı ve görüntüleri Dünya'dan teleskopla görülebilenden yaklaşık bin kat ince ayrıntı içeriyordu. Projenin toplam maliyeti 267 milyon dolardı.

Sık sorulanlar

Ranger'ın ilk uçuşlarında ne ters gitti?

Ranger 1 ve 2 fırlatma aracındaki sorunlar yüzünden alçak Dünya yörüngesinde kaldı. Ranger 3, 4 ve 5 ya Ay'ı ıskaladı ya da Ay'a ulaştığı hâlde işe yarar veri göndermedi. Ranger 6 ise Ay'a kusursuz bir rotayla vardı ama kameraları hiç görüntü göndermedi.

Bu fotoğraflar neden önemliydi?

Ranger'dan önce Ay yüzeyinin yakın plandaki yapısı bilinmiyordu ve denizlerin derin bir toz tabakasıyla kaplı olabileceği öne sürülüyordu. Ranger 7'den sonra Gerard Kuiper, görüntülerin beklenenden düzgün bir yüzey gösterdiğini ve bunun Apollo iniş aracının tasarımını doğruladığını söyledi.